Türkiye ve Azerbaycan Türkçelerindeki dil bilgisel ses olaylarının karşılaştırılması
Comparision of Turkey and Azerbaijan Turkish grammatical phonetic events
- Tez No: 547312
- Danışmanlar: PROF. DR. ERDAL ŞAHİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Azerbaycan, Azerice, Dil bilgisi, Dil bilim, Karşılaştırmalı dil bilim, Ses bilgisi, Ses olayları, Türkiye Türkçesi, Azerbaijan, Azeri language, Grammar, Linguistics, Comparative linquistics, Phonetic, Sound events, Türkiye Turkish
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dil bilgisel (işletimsel) ses değişmeleri ses bilgisi (fonetik), ses bilimi (fonoloji) yanında özellikle biçim-ses bilgisi (biçimsel ses bilgisi) alt bilim dalınca incelenmektedir. Bu bilim dalı, "sesbirimlerin dil bilgisi içinde biçimsel açıdan değerlendirilmesine ve biçim birimlerin ses birimi açısından incelenmesine yönelen ses bilimi dalıdır (İmer vd. 2011: 53). Dilde gerçekleşen ses olayları da bu bilim dalının konularından biridir. Çalışmada, Oğuz öbeği çağdaş iki yazı dili olan Türkiye ve Azerbaycan Türkçelerinde bağımlı biçim birimlerinin yapımı ve çekimi sırasındaki ses olayları (ses uyumları, ses düşmeleri, tonlulaşma, ünlü daralmaları, ünlü türemeleri ve ünsüz türemeleri) iki yazı dilinden alınan örnek sözcüklerle karşılaştırılmıştır. Böylelikle ortak köklerden gelen Türkiye ve Azerbaycan Türkçelerinin fonolojik özeliklerinin tespit edilmesi ve bunun iki yazı dilindeki morfolojik özellikleriyle karşılaştırılarak benzer ve farklı yönlerinin ortaya konması hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
Grammatical changes (grammatical) are examined by subbranch of formal phonetic besides phonetic and phonology. This discipline is a phonetic discipline which tends to evaluate phonemes scientifically in the grammar and tends to examine morphemes in terms of phoneme. (Imer, Kocaman, Ozsoy 2011: 53). Sound events in the language are also one of the subjects of this discipline. What is compared in this study are sound events (harmony, disappearance, sonarisation, breaking and anaptyxis) encountered during the derivation and decline of morpheme included Turkish and Azerbaijani Turkish, both of them are written language of contemporary Turkish language. This comparison is made with example words taken from two written language mentioned above. In this way, it is aimed to detect phonological features of both Azerbaijani Turkish and Turkish languages from the common roots and it is aimed to reveal similar and different aspects of these by comparising them with the morphological features.
Benzer Tezler
- Göktürk yazıtlarında görülen fiil ve fiil yapılarının Azerbaycan ve Türkiye Türkçelerindeki kalıntıları
The remains of verbs and verbal constructions seen in Gokturk instructions in Azerbaijan and Turkish Turkish
ZİYAFA GULİYEVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRET TURAN
- Irak Türkmen Türkçesindeki atasözlerinin Türkiye, Azerbaycan ve Türkmen Türkçelerindeki atasözleriyle karşılaştırılması
Comparison of proverbs in Iraq Turkmen Turkic with proverbs in Turkey, Azerbaijan and Turkmen Turkic
AHMED ADEEB HASEEB ALHURMUZİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Türk Dili ve EdebiyatıBartın ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TUNA BEŞEN DELİCE
- Oğuz (Türkiye, Azerbaycan), Kıpçak (Başkurt, Tatar) ve Karluk (Özbek, Uygur) Türkçelerinde fiil çatısı
The verb voice of oghuz (Turkey, Azerbaijani), Kıpchak (Bashkir, Tatar) and Karluk (Uzbek, Uyghur) Turkish
TURKAN HÜSEYNOVA
Doktora
Türkçe
2017
Dilbilimİstanbul ÜniversitesiTürkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRET TURAN
- Türkiye Türkçesindeki askerî terimlerin; Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Türkmenistan Türkçesindeki karşılıkları ve öğretimi üzerine bir çalışma
A study on the teaching and equivalents of military terms in Türkiye Turkish language in Azerbaijan, Kazakhstan, Kyrgyzstan and Turkmenistan Turkish
OĞUZHAN OCAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıDokuz Eylül ÜniversitesiYabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞERİF ALİ BOZKAPLAN
- Özbek ve Azeri öğrencilerin Türkçe öğreniminde ad durum ve eylem çekimi yanlışları
Başlık çevirisi yok
FİLİZ METE
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENİSE KANTEMİR