Geri Dön

Ödeme sistemi verilerinin GSYİH tahminine katkısı: Türkiye uygulaması

The contribution of payments system data to GDP nowcast: Turkey application

  1. Tez No: 644559
  2. Yazar: SERKAN TEKBACAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. KÜRŞAT YALÇINER
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: İşletme, Business Administration
  6. Anahtar Kelimeler: Gayri safi yurtiçi hasıla, Midas, Tahmin, Ödeme sistemleri, Şimdiki zaman tahmini, Gross domestic product, Midas, Estimation, Payment systems, Nowcasting
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Geleneksel zaman serisi çalışmalarında hem bağımlı hem de bağımsız değişkenin aynı frekansta bulunması bir zorunluluktur. Bu durum, makroekonomik değişkenlerle yapılan analizlerde hem veri sayısı hem de verilerin frekanslarının uyumu açısından zorluklar oluşturmaktadır. Birçok durumda milli gelir hesapları çeyreklik olarak yayınlanırken, milli gelir tahminlerinde sıklıkla kullanılan sanayi üretimi endekleri, işsizlik, enflasyon oranları, aylık frekansta elde edilebilmektedir. Uygulamada, yüksek frekansın düşük frekansa çevrilmesinde toplulaştırma yöntemi kullanılabilmektedir. Diğer taraftan, verilerde toplulaştırma yapılması durumunda, tahminler istatistiksel olarak sapmalı olabilmekte ve aynı zamanda etkin olamamaktadır. Toplulaştırma sırasında verilerde yer alan bilgi içeriği kaybolmakta ve dağılımlarında değişiklik oluşabilmektedir. Farklı frekansta verilerin aynı modelde kullanımına imkân tanıyan Mixed-Data Samling (Midas) yaklaşımı son dönemde yapılan karışık frekanslı veri çalışmalarında yaygınlık kazanmıştır. Bu tezde yapılan ve 2006 –2018 dönemini kapsayan analizde, GSYİH tahmininde ödeme sistemi verileri kullanılarak Midas yöntemi ile şimdi tahmin (nowcast) modeli oluşturulmuştur. Böylece, ödeme sistemi verilerinin anlık bilgi değeri kullanılarak, politika yapıcıların kullanabileceği ve dikkate alabileceği bir analiz oluşturulması amaçlanmıştır. Türkiye için yapılan çalışmalar incelendiğinde, ödeme sistemi verileri ile karma veriler kullanılarak Midas yöntemi ile tahmin modeli oluşturulmasına yönelik ilk analiz çalışması olan bu tezde ortaya konulan modelin politika yapıcılar için önemli bir araç olduğu düşünülmektedir. Söz konusu araç kullanılarak herhangi bir çeyrek içindeyken, ilgili çeyrek dönemine ilişkin gecikmeli açıklanan veriler ve sadece ileriye yönelik beklentileri yansıtan değişkenler yanında ödeme sistemi verilerinin kullanılması önem teşkil etmektedir. Bu değişkenin kullanılması, geçmişe yönelik ve ilgili çeyrek dışında gerçekleşen büyüme gelişmelerine ilişkin değerlerin şimdi tahmin modelinde atalet yaratmasını engellemektedir. Yüksek frekanslı veriler kullanılarak, her yeni ayda yapılan tahminlerle daha yakın tahminler üretilmektedir.

Özet (Çeviri)

In traditional time series studies it is a must that both dependent and independent variables are at the same frequency. This situation creates difficulties in analysis made with macroeconomic variables in terms of compatibility of the number and the frequency of the data. Mostly, while the national income data are published quarterly, the industrial production indices, unemployment, inflation rates used in the national income estimates are obtained on a monthly frequency. In practice, the aggregation method is used in the conversion of high frequency data to low frequency data. On the other hand, the estimates may be deviated and also are not effective when the aggregation method is used for the conversion of frequency of the data. While aggregating the data, the information content of data may be lost and there may exist changes in the distribution of data. In the analysis made in this thesis covering the 2006 – 2018 period, the payment system data is used for the estimation of GDP with the nowcast model with the Midas method. Thus, it is intended to create an analysis with the instantaneous information value of the payment system data with which policy makers can use and consider. Among the studies for Turkey, the first analysis study by using payment system data with mixed data and nowcast model with Midas method, the model created in this thesis is considered to be an important tool for policy makers. In any quarter with this tool, it is important to use the payment system data in addition to the lagged explained data for the relevant quarter and the variables that reflect forward-looking expectations. In the nowcast model, the use of payment system data prevents the historical values and the values of growth developments outside the related quarter from creating inertia. Using high frequency data, closer estimates are produced with the estimates made in each new month.

Benzer Tezler

  1. A stress testıng framework for the Turkısh bankıng sector: an augmented approach

    Türk bankacılık sektörü için bir stres testi çerçevesi: Bir genişletilmiş yaklaşım

    BAHADIR ÇAKMAK

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2014

    EkonomiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NADİR ÖCAL

  2. Manisa yöresinde domateste anlaşmalı tarım ve karşılaşılan sorunlar

    Başlık çevirisi yok

    OSMAN MURAT KOÇTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Gıda MühendisliğiEge Üniversitesi

    Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. METİN TALİM

  3. Tedaviye cevap vermeyen diyabetik makula ödeminde vitreoskizisin rolü

    The role of vitreoschisis in diabetic macular edema refractory to treatment

    MAKBULE BERNA ÖTÜK YAŞAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Göz Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TUNÇ OVALI

  4. Tanzimattan Cumhuriyet'e Türkiye'de aydınlar ve aydın sosyolojisi

    Başlık çevirisi yok

    İHSAN KESER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    SosyolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HALİL ÇİVİ

  5. Kültür mantarı yetiştiriciliğinin ekonomik analizi ve yapılabilirliği

    Başlık çevirisi yok

    NECDET ÖZBİLGİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    ZiraatEge Üniversitesi

    Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı