Geri Dön

Divânu Lugâti't-Türk'te yer alan atasözlerinin Türkiye Türkçesi ve Özbek Türkçesindeki durumu

Situation of proverbs in Turkey Turkish and Uzbek Turkish proverbs located in the Divanu Lugâti't-Türk

  1. Tez No: 644576
  2. Yazar: GULOMJON SOBIROV
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÖZEN YAYLAGÜL ÜSTÜNEL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Atasözü, Türkiye Türkçesi, Özbek Türkçesi, Dîvânu Lugâti't-Türk, Dil değişimi, Proverb, Turkey Turkish, Uzbek Turkish, Dîvânu Lugâti't-Türk, Language change
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 105

Özet

Dîvânu Lugâti't-Türk; Türklük, Türk dili ve Türklük bilimi adına eşsiz bir kaynak, yazıldığı 11. yüzyıldan günümüze değeri eksilmemiş bir hazinedir. Bu eser, Türk dilinin en eski ve en zengin kaynaklarından biri olup farklı Türk boylarına ait sözcükler derlenip anlamlandırılmıştır. Dîvânu Lugâti't-Türk, Türk dilinin en eski sözlüğü olmasının yanında Türk kültürüne ve folkloruna ait birçok malzemeyi de bize sunmaktadır. Eserde aynı zamanda 764 mısra ve 300'e yakın atasözü bulunmaktadır. Bu çalışmada Divânu Lugâti't-Türk'te yer alan atasözlerinin Türkiye Türkçesi ve Özbek Türkçesindeki durumu tarihi-karşılaştırmalı dilbilim yöntemiyle incelenmiştir. Dîvânu Lugâti't-Türk'te yer alan atasözleri birçok araştırmaya konu olmakla birlikte Türkiye Türkçesi ve Özbek Türkçesiyle karşılaştırmalı olarak ele alınmamıştır. Bu çalışmada bu boşluk doldurulmaya ve bu karşılaştırma sonucunda ortak kültür ve bu kültürden sapmalar, nedenleriyle birlikte belirlenmeye çalışılmıştır. Divânu Lugâti't-Türk'te yer alan atasözlerinin Türkiye Türkçesi ve Özbek Türkçesinde sürdürülüp sürdürülemediği, sürdürülüyorsa ne şekilde değişiklere uğradığı, sürdürülmüyorsa nedenleri belirtilmeye çalışılmıştır.

Özet (Çeviri)

Dîvânu Lugâti't-Türk; is a unique resource on Turkishness, Turkish language and science of Turkishness. It is a treasure whose value has not decreased since the XI century when it was written. This dictionary, which was formed by the compilation of words belonging to different Turkish tribes, is the oldest known source of the Turkish language. It is also one of the most ancient works that offer us many materials belonging to Turkish culture and folklore. Dîvânu Lugâti't-Türk contains 764 verses and nearly 300 proverbs belonging to Turkish tribes. In this study, situation of the proverbs in Dîvânu Lugâti't-Türk in Turkey Turkish and Uzbek Turkish were studied using historical comparative linguistics method. The proverbs in the book are discussed comparatively with Turkey Turkish and Uzbek Turkish. The change in the common culture over time and the reasons for this change have been tried to be revealed. At the same time, the status of the proverbs in Dîvânu Lugâti't-Türk to continue their existence in Turkey Turkish and Uzbek Turkish, whether they have undergone a change was tried to be determined with the reasons.

Benzer Tezler

  1. Dîvânu Lugâti't-Türk'te yer alan atasözlerinin yabancılara Türkçe öğretiminde kültür aktarımına katkısı üzerine bir değerlendirme.

    Assesment on proverbs that are located on Dîvânu Lugâti't-Türk about contribution of these proverbs to cultural transmission in Turkish education to foreigners.

    ARAL GENCE ÖZTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DilbilimBaşkent Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDURRAHMAN GÜZEL

  2. Dîvânu Lugâti't-Türk'teki atasözleriyle Arapçadaki mesellerin benzerlikleri ve mukayesesi

    Arabic proverbs and its counters at Divanu Lugati't-Turk a comparative study

    GÜLCAN TUNA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıRecep Tayyip Erdoğan Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İLYAS KARSLI

  3. Dîvânu Lugâti't-Türk'te yer alan fiillerin Türkiye Türkçesi ve Azerbaycan Türkçesi söz varlığıyla karşılaştırmalı incelenmesi

    A comparative examination of the verbs in Divânu Lugâti't-Türk with Turkish Turkish and Azerbaijan Turkish vocabulary

    BUKET ERDOĞMUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Türk Dili ve EdebiyatıAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET NAHMEDOV

  4. Dîvânu Lugâti't-Türk'te yer alan yabancılara Türkçe öğretimi unsurları

    Turkish schooling elements for foreigners in Dîvânu Lugâti̇'t-Türk

    ALPER TOK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DilbilimBaşkent Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDURRAHMAN GÜZEL

  5. Dîvânu Lugâti't-Türk'ün söz varlığı üzerine bir karşılaştırma (Kazak Türkçesi)

    A comparison on Dîvânu Lugâti't-Turk's lexicology (Kazakh Turkish)

    MEHMET MUSTAFA KARACA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    DilbilimGazi Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FATMA ÖZKAN