Geri Dön

Türkiye'de yeni yürütme modeli: Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ve parlamenter sistemin dönüşümü

New executive model in Turkey: Turkish Presidential Government System and transformation of parliamentary system

  1. Tez No: 670039
  2. Yazar: MURAT UZUNPARMAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA GÖRÜN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Kamu Yönetimi, Siyasal Bilimler, Public Administration, Political Science
  6. Anahtar Kelimeler: Kuvvetler Ayrılığı, Hükümet Sistemleri, Başkanlık Sistemi, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi, Cumhurbaşkanlığı Teşkilat Yapısı, Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri, Political System, Parliamentary System, Presidential System, Turkish Presidential Government System, New Structure of Administrative Organisation of Turkey, Executive Order
  7. Yıl: 2021
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 372

Özet

Demokratik hükümet sistemleri, her ülkenin kendi politik tercihlerine göre belirledikleri yönetim modelleridir. Dünyadaki ülke örneklerine bakıldığında ağırlıklı olarak uygulanan üç temel hükümet sistemi modeli olduğu görülmektedir. Bunlar; başkanlık sistemi, yarı başkanlık sistemi ve parlamenter sistemdir. Bu hükümet modelleri dışında meclis hükümet sistemi olarak adlandırılan ve bir geçiş sistemi olarak kabul edilen, yasama ve yürütme kuvvetinin birliğine dayanan bu sistem farklı bir kategoride değerlendirilmektedir. Kuvvetler ayrılığı ilkesine dayanan yasama ve yürütme kuvvetlerinin birbirleriyle ilişkilerine göre oluşan hükümet sistemleri içerisinde dünyada en fazla tercih edilen model parlamenter sistemdir. Başkanlık sistemi ise, ABD başkanlık sistemi olarak bilinen, kuvvetler ayrılığının sert bir şekilde uygulandığı ve İngiltere'nin Westminester yani parlamenter sistemine karşı oluşturulmuş bir sistemdir. Yarı başkanlık sistemi ise hibrit bir sitem olarak başkanlık ve parlamenter sistemin özelliklerini bünyesinde barındıran Fransa tarafından uygulanan demokratik bir sistemdir. Bu araştırma, Türkiye'de uzun süredir uygulanan parlamenter sistem temelli demokratik hükümet yapısından başkanlık sistemi temelli bir demokratik yürütme modeli olan“Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine”geçilmesine ilişkin incelemeleri barındırır. Sistem değişikliği taleplerinin politik aktörler tarafından süreç içerisinde nasıl dile getirildiği ile yeni bir sisteme geçişin meydana getirdiği değişikliklerin etki ve sonuçları değerlendirilecektir. Türkiye'nin yürütme modelinde yaptığı bu değişikliğin devletin hem siyasi hem de idari yapısında nasıl bir değişim ve dönüşüm meydana getirdiği, yasama, yürütme ve yargı organlarının bu değişim kapsamındaki yeni rol ve görevleri bu tez kapsamında incelenecektir. Özellikle cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçiş anayasa düzenlemelerinde yürütme merkezli bir hükümet sistemi oluşturulduğu ve yetki, görevlerin bu kapsamda belirlendiği iddiasının gerçekliği betimsel analiz yöntemi ile incelenecektir.

Özet (Çeviri)

There have been three leading government systems predominantly implemented in the world shaped and implemented according to each country's own political culture. The presidential system, the semi-presidential system, and the parliamentary system. Apart from these well-known systems, the assembly government system, which is considered a transition system, is based on legislative and executive power unity. Government systems mainly based on the relationship between the legislative, executive branch, and the principle of separation of powers. Given the number of countries implementing a different political system, the parliamentary system based on the soft separation of power is the world's most applied system. The presidential system is generally known American presidential system, which is based on the strict separation of powers, which emerged in the United States during the 18th century. Semi presidential system is a hybrid system that is based on a mixture characteristic of the parliamentary and presidential systems. This research includes historical discussions on the Presidential system's applicability into the Turkish administrative structure and the transition from the Turkish parliamentary system to a new Turkish presidential system. After the system change in Turkey, the Turkish Parliamentary system has transformed into the American-based presidential system called the System of the Presidency of the Republic. This new government system mainly based upon American presidential system features. But it is adjusted and adapted according to Turkish political and administrative culture and Turkey's unitary state structure. The new roles and duties of the legislative, executive, and judicial bodies within the scope of change will be examined as a purpose of the thesis. We will also analyze the new administration structure because any system change affects all ways of political and administrative manner.

Benzer Tezler

  1. Hükümet sistemleri ve yüksek denetim: Sayıştay'ın konumu üzerine bir inceleme

    Government systems and supreme audit: An examination of supreme audit institutions with special reference to Turkish Court of Accounts

    KADİR YÜCEL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    HukukAnkara Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BARIŞ ÖVGÜN

  2. Hukuk devleti bağlamında Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin kuvvetler ayrılığı açısından bir değerlendirmesi

    An evaluation of Presidential Government System in the context of the state of law in terms of seperation of forces

    MUSTAFA İŞIK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Kamu YönetimiAksaray Üniversitesi

    Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA ORAL

  3. Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)

    Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)

    KADRİ AĞGÜN

    Doktora

    Kırgızca

    Kırgızca

    2016

    TarihKyrgyz State University named after I Arabaev

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV

  4. Yeni kamu yönetimi anlayışı perspektifinde hükümet modellerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of government models in the perspective of new public administration understanding

    AHMET ERDEM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Kamu YönetimiBilecik Şeyh Edebali Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ FAHRİYE BEGÜM YILDIZELİ

  5. Kamu yönetiminde değişim, hükümet sistemleri ve Türkiye modeli

    Change in public administration, government systems and Turkish-type presidential system

    FAHRİ ANLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Kamu YönetimiAnkara Hacı Bayram Veli Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET AKİF ÖZER