Geri Dön

A comparative analysis of Turkish translations of A Midsummer Night's Dream by Can Yücel and Özdemir Nutku based on the domestication of sociocultural elements

Can Yücel ve Özdemir Nutku'nun Bir Yaz Gecesi Rüyası çevirilerindeki sosyokültürel elementlerin yerelleştirmeye dayalı karşılaştırmalı analizi

  1. Tez No: 744219
  2. Yazar: SEDA YEŞİL
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN HASTÜRKOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation
  6. Anahtar Kelimeler: Nutku, Özdemir, Yerelleşme, Yücel, Can, Çeviri, Çeviri bilim, Çeviri yöntemleri, Nutku, Özdemir, Decentralization, Yücel, Can, Translation, Science of translation, Translation methods
  7. Yıl: 2022
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Atılım Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Çeviribilim Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Tarih boyunca dünyanın farklı yerlerindeki toplumlar kendilerini ifade edebilmek için sanatı farklı şekillerde icra etmişlerdir. Bu sanat dallarından göreceli olarak en önemlisi tiyatro eserleri yüzyıllar boyunca hemen hemen tüm toplumlarda kendini göstermiştir. Tiyatro oyunları sayesinde kültürler arasındaki ilişki ve paylaşım artmıştır. Bu durum, kültürel ve dilsel farklılıkları hesaba katarak kültürlerarası drama çevirisi analizi ihtiyacını yaratmıştır. Her toplumun kendine özgü farklı değer yargıları, algıları ve söylem şekilleri vardır. Bunlara ek olarak, İngilizce ve Türkçe arasındaki dilbilimsel, sosyal, kültürel ve kavramsal farklılıklar da çeviri sürecine dâhil olmakta ve çevirmenlere zorluk oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, İngilizce'den Türkçe'ye yapılan drama çevirilerinde yaygın olarak benimsenen metot ve yaklaşımları ortaya çıkarmaktır. Bu çalışma ayrıca diller arası drama çevirisinde yer alan kültürel ve dilsel öğeleri ve de çevirmenlerin sıklıkla başvurduğu strateji ve metotları, çeviri sürecinde çevirmenleri kullanmaya yönelten etkenleri göz önünde tutarak, Lawrence Venuti'nin çeviri metotları çerçevesinde araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada William Shakespeare'in en ünlü eserlerinden olan Bir Yaz Gecesi Rüyası oyunun Can Yücel ve Özdemir Nutku Türkçe çevirilerini Lawrence Venuti'nin yerelleştirme ve yabancılaştırma çeviri stratejileriyle ve sosyokültürel elementlerin Türkçe'de ifade edilme şekilleri yerelleştirme ve yabancılaştırma yaklaşımları dikkate alınarak karşılaştırmalı bir şekilde incelenmiştir. Tüm bu özellikler merkeze alınarak, bu çalışmada İngilizce'den Türkçe'ye kültürler arası drama çevirisi için analitik bir bakış açısı kazandırmaya çalışılmıştır.

Özet (Çeviri)

Throughout history, societies in different parts of the world have performed art to express themselves. The most significant art branches, theatrical works, have appeared in almost all organizations for centuries. Thanks to plays, the relationship between cultures have increased. This situation has created the need for cross-cultural drama translation analysis, taking cultural and linguistic differences into account. Every society has different value judgments, perceptions, and forms of discourse. In addition to these, the linguistic, social, cultural, and cognitive differences between Turkish and English are also involved in the translation process and create difficulties for translators. This study aims to reveal the methods and approaches adopted in drama translations from English to Turkish by investigating the cultural and linguistic elements involved in the translation of drama between languages and the strategies and methods that translators frequently use within the framework of the translation methods of Lawrence Venuti. In order to do so, the Turkish translations of Can Yücel and Özdemir Nutku of the play A Midsummer Night's Dream, one of William Shakespeare's most famous works, were examined comparatively by considering Venuti's domestication and foreignization methods. This study provides an analytical perspective for the intercultural drama translation by revealing the translation of sociocultural elements from English into Turkish.

Benzer Tezler

  1. Tiyatro çevirisi bağlamında karşılaştırmalı yazınsal bir inceleme: Shakespeare'in 'Bir Yaz Gecesi Rüyası ve 'On İkinci Gece' adlı oyunlarının Türkçe çevirileri

    A comparative literary study in the context of theater translation: turkish translations of Shakespeare's Plays 'A Midsummer Night's Dream' and 'Twelfth Night'

    MERVE CALP GÜNER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Sahne ve Görüntü SanatlarıAtatürk Üniversitesi

    Sahne Sanatları Ana Sanat Dalı

    DOÇ. DR. TAMER TEMEL

  2. A comparative analysis of Turkish translations of Oscar Wilde's The Picture of Dorian Gray

    Oscar Wilde'ın The Picture of Dorian Gray eserinin Türkçe çevirilerinin karşılaştırmalı analizi

    NUR GÜNEŞ UÇAR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Mütercim-TercümanlıkKarabük Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZKAN KIRMIZI

  3. A Comparative analysis of the Turkish translations of Virginia Woolf's Mrs. Dalloway

    Virginia Woolf'un Mrs. Dalloway adlı eserinin Türkçe çevirilerinin karşılaştırmalı bir analizi

    ELEM ÖZTÜRK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2016

    Mütercim-TercümanlıkHacettepe Üniversitesi

    Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ASALET ERTEN

  4. A comparative analysis of the Turkish translations of Roald Dahl's Charlie and the Chocolate Factory

    Roald Dahl'ın Charlie and the Chocolate Factory adlı eserinin Türkçe çevirilerinin karşılaştırmalı bir analizi

    EBRU KÜRKCÜ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Mütercim-TercümanlıkHacettepe Üniversitesi

    Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ASALET ERTEN

  5. A comparative analysis of the two Turkish translations of Chinua Achebe's Things Fall Apart within the framework of Paul Bandia's approach to postcolonial translation

    Chinua Achebe'nin Things Fall Apart adlı romanın iki ayrı çevirisinin Paul Bandia'nın sömürgecilik sonrası yazın çevirisine yaklaşımı çerçevesinde karşılaştırmalı analizi

    ÖZGE ALTINTAŞ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Mütercim-TercümanlıkHacettepe Üniversitesi

    Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ASALET ERTEN