Doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerine etkisi: Gelişmekte olan ülkeler örneği
Impact of foreign direct invesments on economic growth: A case of developing countries
- Tez No: 771418
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRULLAH ÖZDEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: DYY, Ekonomik Büyüme, Liberalleşme, Sermaye Birikimi, Panel Veri Analizi, Doğrudan yabancı sermaye yatırımları, Gelişmekte olan ülkeler, Panel veri modelleri, Yabancı sermaye yatırımları, Yatırımlar, FDI, Economic Growth, Liberalization, Capital Accumulation, Panel Data Analysis, Foreign direct investments, Developing countries, Panel data models, Foreign capital investments, Investments
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ülkeler arasında, 1980'li yıllarda başlayan liberalleşme hareketi öncesine kadar sınırlı bir etkileşim vardı. Bu hareketle birlikte, özellikle gelişmiş ülkelerin sahip oldukları Çok Uluslu Şirketler'in (ÇUŞ) ellerinde bulundurdukları sermayeleri değerlendirmek için az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelere doğrudan veya dolaylı olarak yatırım yapmaya başladıkları gözlemlenmiştir. Özellikle de doğrudan yabancı yatırımların (DYY) gelişmekte olan ülkelere yöneldiği gözlemlenmiştir. Liberalleşme sürecinin hızlanması, gelişmekte olan ülkelerin DYY çekmek adına mücadelesini artırmıştır. Doğrudan yabancı yatırımların bu ülkelerin büyümelerine olumlu yönde katkı sağlayacağı düşüncesi, bu mücadelenin en önemli gerekçelerinden biri olmuştur. Literatüre bakıldığında doğrudan yabancı yatırımların, ekonomik büyümenin üzerinde pozitif etki yarattığı düşünülse de farklı sonuçların olduğu çalışmalar da mevcuttur. Bu yönüyle çalışmamızda G-20 ülkeleri arasında yer alan ve aynı zamanda gelişmekte olan; Türkiye, Arjantin, Brezilya, Çin, Hindistan, Endonezya, Suudi Arabistan, Güney Kore, Meksika ve Güney Afrika'nın 1990-2018 yılları arasındaki dönemlerin verilerini kullanarak doğrudan yabancı yatırımların, ekonomik büyüme üzerindeki etkisi incelenmiştir. Panel veri analizi sonuçlarına göre doğrudan yabancı yatırımların, ekonomik büyüme üzerinde istatistiki olarak anlamlı ve pozitif etkisi olduğu tespit edilmiştir. İhracatın da büyüme üzerinde pozitif etkisi gözlemlenirken Ar-Ge harcamalarının ise büyüme üzerinde negatif etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Doğrudan yabancı yatırımların, teknoloji transferi aracı olduğu gerçeği düşünüldüğünde yatırımın destinasyonunun gelecek çalışmalarda analize dâhil edilmesi gerektiği kanaatindeyiz.
Özet (Çeviri)
There was a limited interaction among countries until the liberalization movement in the 1980s. With this movement, direct and indirect investments had been made in underdeveloped or developing countries in order to utilize capitals held by multinational companies owned by especially developed countries. Foreign Direct Investments (FDI) have been directed to particularly developing countries. With the liberalization, developing countries have been working hard to attract FDI inflows. The idea of the positive effect of FDI on economic growth is one of the important reasons for this hard work. Although the literature shows that foreign direct investments have a positive effect on economic growth, there are different results in the field. This study focuses on the effect of foreign direct investment on economic growth in developing countries including Turkey, Argentina, Brazil, China, India, Indonesia, Saudi Arabia, South Africa and Mexico which are also among G20 countries using panel data analyses in the period 1990-2018. Using panel data analysis, it is found that FDI has a positive and statistically significant effect on economic growth. Export has also a positive effect on the growth whereas R&D expenditures have a negative effect. Due to the fact that FDI can be considered as a transfer tool for technology, we suggest that the importance of FDI destination needs to studied for future analysis.
Benzer Tezler
- Gelişmekte olan ülkelerde doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerine etkisi ekonometrik bir analiz
The effect of institutional factors on foreign direct investment: An econometric analysis
HALİL YAPRAKLI
- Doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının ekonomik büyüme üzerine etkisi: Türkiye uygulaması
Effects of foreign direct investment on economic growth: Turkish experience
YASEMİN BAŞARIR
- Doğrudan yabancı yatırımların büyüme üzerine etkisinde dış ticaret dengesinin rolü
Başlık çevirisi yok
AFİFE ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Ekonomiİstanbul Ticaret ÜniversitesiUluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA EMRE CİVELEK
- Makroekonomik istikrarın doğrudan yabancı sermaye yatırımları üzerindeki etkisi
The effect of macroeconomi̇c stability on foreign direct investment
HAYAL YANAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
EkonomiHatay Mustafa Kemal Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜNAL ARSLAN
- Makroekonomik değişkenlerin doğrudan yabancı sermaye yatırımları üzerine etkisi: Türkiye ve BRICS ülkeleri örneği
The impact of macro-economic variables on foreign direct investment: An application in Turkey and BRICS countries
NEBAHAT ECE ÖZKARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeDokuz Eylül Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİNÇ GÜLER ÖZÇALIK