Geri Dön

Sürdürülebilir tüketim kararında duyguların rolü: Bütünleşik seçim ve gizil değişken yaklaşımı

The role of emotions in decision-making for sustainable consumption: Integrated choice and latent variable approach

  1. Tez No: 772782
  2. Yazar: MİNE AYDEMİR DEV
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NURAN BAYRAM ARLI
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ekonometri, İstatistik, Econometrics, Statistics
  6. Anahtar Kelimeler: Bütünleşik seçim ve gizil değişken modeli, Hibrit model, Karar verme, Duygular, Sürdürülebilir tüketim, Integrated choice and latent variable model, Hybrid model, Decision-making, Emotions, Sustainable consumption
  7. Yıl: 2022
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Uludağ Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ekonometri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İstatistik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: 194

Özet

Günümüzde uygulanan büyüme odaklı modellerin sürüdürülebilir olmadığı ve tüketim bağlamında bireylerin sürüdürülebilir tüketime uygun davranışlar göstermedikleri bilinmektedir. Giderek önemi artan bu konudaki politikalar ise bazı noktalarda başarısızlığa uğramaktadır. Bu durum, birçok araştırmacı tarafından, bireysel tercihlerin oluşumu ve kalıcılığının altında yatan bilişsel sürecin eksik bir şekilde anlaşılmasına ve modellenmesine bağlanmaktadır. Bireylerin tüketim tercihlerinin açıklanmasında seçim modelleri sıklıkla kullanılmaktadır. Son yıllarda, geleneksel seçim modellerinin seçim davranışını yeterince açıklayamamasına yanıt olarak, farklı yöntem ve yaklaşımlar ortaya çıkmaya başlamıştır. Bu yaklaşımlardan biri de Bütünleşik Seçim ve Gizil Değişken (ICLV) modelidir. ICLV modeli, karar verme sürecinin mevcut yapılarına gizil yapıların dâhil edilmesine izin vererek herhangi bir seçimin oluşumunun altında yatan bilişsel süreci açık bir şekilde modellemeye çalışmaktadır. Karar verme sürecinin birçok faktörün etkisi altında olduğu ve bilişsel yanlılıklar barındırdığı bilinmektedir. Bu sürecin nasıl çalıştığına dair daha derin bir anlayış elde etmek için, bireysel karar vermeyi incelemek önemlidir. Çünkü bireysel düzeyde alınan kararlar toplumun bütününü ilgilendirecek çevresel, sosyal ve ekonomik sonuçlar ortaya koyabilmektedir. Bu çalışma, sürdürülebilir tüketim davranışını karar verme perspektifinden ele alarak planlı davranış teorisi çerçevesinde farklı duyguların etkilerinin araştırıldığı bir ICLV modeli sunmaktadır. Tahmin edilen model sonucunda, sürdürülebilir tüketime uygun ürünlerin daha fazla tercih edilmesi için fiyatlarının kabul edilebilir düzeyde olmasının ve ürünlerin yerel, çevre dostu ve organik niteliklere sahip olmalarının önemli olduğu sonucu elde edilmiştir. Planlı davranış teorisi yapıları incelendiğinde, niyetin sürdürülebilir tüketim kararını açıklamada anlamlı bir etkisinin olduğu bulunmuştur. Son olarak duyguların sürdürülebilir tüketim kararı üzerindeki etkisi değerlendirildiğinde pozitif bir duygu olan gurur duygusunun faydayı arttırıcı yönde bir etki gösterdiği sonucu elde edilmiştir. Çalışmanın sonuçları teorik ve pratik bir bakış açısıyla tartışılmıştır.

Özet (Çeviri)

The growth-oriented models applied today are unsustainable and when considered in the context of consumption, individuals do not show behavior suitable for sustainable consumption. Policies on this issue, which are becoming increasingly important, fail at some points. The failure of these policies is attributed by many researchers to an incomplete understanding and modeling of the cognitive process underlying the formation and persistence of individual preferences. Choice models are frequently used to explain the consumption preferences of individuals. Recently, different methods and approaches have emerged as a response to the inability of traditional choice models. One of these approaches is the Integrated Choice and Latent Variable (ICLV) model. The ICLV model allows explicitly modeling the cognitive process underlying any choice by allowing the integration of latent structures into existing structures of decision-making. The decision-making process is under the influence of many factors and contains cognitive biases. To gain a deeper understanding of how this process works, it is important to examine individual decision-making. Because the decisions taken at the individual level can reveal environmental, social, and economic consequences that will concern the whole society. This study presents an ICLV model in which the effects of different emotions are investigated within the framework of the theory of planned behavior by considering sustainable consumption behavior from a decision-making perspective. As a result of the estimated model, it was concluded that it was important that the prices are at an acceptable level to prefer products suitable for sustainable consumption, and it is significant that the products have local, environmentally friendly, and organic attributes. When the theory of planned behavior variables was examined, it was found that intention has a significant effect on sustainable consumption decisions. Finally, when the effect of emotion on the sustainable consumption decisions is evaluated, it is concluded that pride has a positive effect on the preference for sustainable consumption choices. The results of the study are discussed from a theoretical and practical points of view.

Benzer Tezler

  1. The role of perceived consumer effectiveness,guilt and pride on consumers' green purchase intention

    Yeşil satın alma niyetinde algılanan tüketici etkinliği, suçluluk ve gururunun rolü

    ESRA TÜRKYILMAZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    İşletmeBahçeşehir Üniversitesi

    İşletme (İngilizce) Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OYLUM ALTUNA

  2. The relation between environmental consciousness and evaluation of post-consumer recycled plastic products

    Çevre bilinci ile geri dönüştürülmüş plastikten üretilenürünlerin değerlendirilmesi arasındaki ilişki

    CANSU GAYTANCIOĞLU

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik Üniversitesi

    Endüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF KÜÇÜKSAYRAÇ

  3. Dayanıklı tüketim sektöründe satış sonrası servis ağı tasarımı: İstanbul ili için bir uygulama

    After sales service network design in the consumer durable sector: An implementation for İstanbul province

    EZGİ YOLVER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Endüstri ve Endüstri MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. UMUT RIFAT TUZKAYA

  4. Etiyopya'da küçük ölçekli çiftçilerin hayvan pazarına katılımının hane halkının gıda güvenliği ve refahına etkilerinin ekonometrik analizi

    Econometric analysis of the effects of livestock market participation on food security and welfare of smallholder farmers' in Ethiopia

    AHMED KASIM DUBE

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    ZiraatAkdeniz Üniversitesi

    Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BURHAN ÖZKAN

  5. Türkiye'de su hakkı

    The right to water in Turkey

    YILDIZ AKEL ÜNAL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERDOĞAN BÜLBÜL