İzmir Sanayi Mektebinin Osmanlı sanayileşme politikalarının eğitim üzerinden değerlendirilmesi ve toplumsal yansımaları
Evaluation of Ottoman industrialization policies of Izmir Industrial School through education and their social reflections
- Tez No: 786888
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEDAT BİNGÖL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Ekonomi, Tarih, Education and Training, Economics, History
- Anahtar Kelimeler: Osmanlı sanayileşmesi, Osmanlı sanayileşme politikaları, Eğitim, İzmir sanayi mektebi, Tarih, Ekonomi tarihi, Endüstri politikaları, Endüstrileşme, Eğitim tarihi, Osmanlı Devleti, Osmanlı tarihi, Ottoman industrialization, Ottoman industrialization policies, Education, Izmir industrial school, History, Economic history, Industrial policies, Industrialization, Educational history, Ottoman State, Ottoman history, Izmir Industrial School
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın amacı; Osmanlı Sanayileşme Politikalarının, eğitime yansımasının somut bir göstergesi olan sanayi mekteplerinin, İzmir Sanayi Mektebi örneği üzerinden değerlendirilmesi ve bunun toplumsal yansımalarını incelemektir. Araştırmada Tarih bilimine ait araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Tarih biliminin öngördüğü şekilde belgelerin saptanması için kaynak taraması yapılmış, kaynaklar sınıflandırılmış, incelenmiş ve çözümleme yapılmıştır. Bu bağlamda, Başbakanlık Osmanlı Arşivinde yer alan belgeler, İzmir Sanayi Mektebi Arşivindeki yıllıklar, Aydın Vilayet Salnameleri, Maarif Salnameleri, Düsturlar, Birinci El kaynaklar ve Telif eserlerden elde edilen bilgiler objektif bir şekilde değerlendirilmiştir. Osmanlı bürokrasisinde, sanayileşmenin yalnızca fabrika ve üretim tesisleri açarak sağlanamayacağı farkındalığı oluşmasıyla birlikte, sanayileşme politikaları çerçevesinde devlet teşvikiyle yetim çocuklara sanat eğitimi verilmesi ve sürdürülebilir üretim yapılması amacıyla sanayi mektepleri açılmıştır. Yetim çocukların barınma ve eğitim imkânı buldukları sanayi mektepleri, sanat dallarının yaşatılmasına hizmet etmiştir. Sanayi mekteplerinin ilklerinden biri olan İzmir Sanayi Mektebi, gerek birçok yetim çocuğun barındırılması ve gerekse üretim faaliyetleri bakımından sanayi mektepleri arasında en başarılılardandır. Kurulduğu tarihten itibaren varlığını sürdüren İzmir Sanayi Mektebi, İzmir'in bir liman kenti olması, hayırseverlerin bağışları, özellikle de mektep yararına düzenlenen piyangolar sebebiyle, diğer sanayi mekteplerine göre daha büyük bir bütçeye sahipti. Bu nedenle İzmir Sanayi Mektebinde, diğerlerinden fazla sanat dalı bulunmaktaydı. İzmir Sanayi Mektebinde yetişen kişiler bölgenin ve başka bölgelerin zanaatkâr ihtiyacını karşılamaktaydı. Bu bakımdan İzmir Sanayi Mektebi örneği, sanayi mekteplerinin sanat ustası yetiştirerek, sanayileşmenin eğitim kurumları aracılığıyla ilerletilmesinin doğru bir adım olduğunu göstermektir. Sanayi Mektepleri, ağır sanayi oluşturulması ve sanayi ağı kurulması yönünden ciddi bir rol oynayamasa da sanatların yaşatılması ve modern teknolojiyle hafif sanayi üretiminin gerçekleştirilmesi bakımından önemli bir yere sahiptir.
Özet (Çeviri)
The aim of the research is; to evaluate the industrial schools, which are a concrete indicator of the reflection of the Ottoman Industrialization Policies on education, through the example of Izmir Industrial School and to examine their social reflections. In the research, research methods of historical science were used. In order to determine the documents as predicted by the science of history, the source was scanned, the sources were classified, examined and analyzed. In this context, the documents in the Prime Ministry Ottoman Archive, the annuals in the Izmir Industrial School Archive, the Aydın Vilayet Salnames, the Maarif Yearbooks, the Maxims, the First Hand sources and the information obtained from the copyright works were evaluated objectively. With the awareness in the Ottoman bureaucracy that industrialization could not be achieved only by opening factories and production facilities, industrial schools were opened with the aim of providing art education to orphan children and making sustainable production with the encouragement of the state within the framework of industrialization policies. The industrial schools, where orphan children had the opportunity to live in shelter and education, served to keep the arts alive. Izmir Industrial School, which is one of the first of the industrial schools, is one of the most successful among the industrial schools in terms of housing many orphan children and production activities. Izmir Industrial School, which has existed since its establishment, had a larger budget than other industrial schools due to the fact that Izmir is a port city, the donations of philanthropists, especially the lotteries organized for the benefit of the school. For this reason, there were more branches of art in Izmir Industrial School than any other. The people who grew up in Izmir Industrial School met the artisan needs of the region and other regions. In this respect, the example of Izmir Industrial School is to show that it is a right step to advance industrialization through educational institutions by training art masters of industrial schools. Although Industrial Schools cannot play a serious role in terms of creating heavy industry and establishing an industrial network, they have an important place in terms of keeping the arts alive and realizing light industrial production with modern technology.
Benzer Tezler
- II. Meşrutiyet` e kadar ıslahhaneler ve Darülaceze
Reformatorys and Poorhouse until Second Constitutional Government
İMDAT ÖZEN
- Türk resminde İbrahim Çallı'nın yeri ve etkileri
The place and influence of Ibrahim Çallı in Turkish painting
BEDRİYE MORALAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. MELİHAT TÜZÜN
- Edirne Garı
Edirne Station
ÖZLEM BÜYÜKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AFİFE BATUR
- Dâr-üs'saâde ağası Hacı Beşir Ağa ve eserleri
Dâr-üs'saâde ağasi hHci Beşi̇r Ağa and his works
LOKMAN TAY
- Kültürel diplomasi ve Türkiye'de opera
Cultural diplomacy and opera art in Turkey
DEVRİM ÇİFTÇİ FINDIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sahne ve Görüntü Sanatlarıİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzikoloji ve Müzik Teorisi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. SONGÜL KARAHASANOĞLU