Çevre ve din: Dinlerde çevre anlayışının sosyolojik analizi
Environment and religion: A sociological analysis of environmental understanding in religions
- Tez No: 794047
- Danışmanlar: PROF. DR. KEMALEDDİN TAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Felsefe, Sosyoloji, Religion, Philosophy, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Din sosyolojisi, Dinler, Ekoloji, Ekolojik çevre, Sosyolojik analiz, Çevre, Çevre kirliliği, Çevre sorunları, Çevre sosyolojisi, Çevresel davranışlar, Religious sociology, Religions, Ecology, Ecological environment, Sociological analysis, Environment, Environmental pollution, Environmental problems, Environmental sociology, Environmental behaviours
- Yıl: 2023
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Endüstri devriminden sonra gelişen sanayi, çevre üzerinde birçok sorun oluşturmuş ve bu sorunlar toplumları etkilemeye başlayınca, çevre ile ilgili konular hem sosyal bilimlerin hem de fen bilimlerinin ilgi alanına girmiştir. Sosyoloji bilim dalında ise doğal çevre, sosyalin dışında tutulmaktayken bu sorunlar sebebiyle çevre sosyolojisinin gelişimi ile teoriler geliştirilmiştir. Geliştirilen kuramlar en başta çevrenin insan yararına kullanılırken, nasıl daha sağlıklı tutulabileceği üzerine yoğunlaşırken, zaman içinde doğanın kendine ait öz değeri olduğu ve bundan dolayı korunmasının gerektiğini öne süren kuramlar da gündeme gelmiştir. Bu süreçlerde en başından beri dinin çevre üzerinde etkileri de ele alınmış, özellikle Batı toplumlarında dinden kaynaklanan görüşlerle doğanın sömürülmesine icazet veren anlayış bilim dünyasında kabul görmüş ve bu durum doğal kaynaklar üzerinde büyük baskı oluşturmuştur. Yahudi-Hristiyan geleneğinde insanın üstünlüğü ve doğanın efendisi olarak görülmesi de bu sömürüyü legalleştirmiştir. Daha sonraki gelişmelerde sosyal teorilerde“yeşilleşme”süreci başlarken, aynı zamanda dini kaynaklar ve inanç sistemleri de kirlenmeye aranan çözüm açısından hem incelenmiş hem de devreye girmiştir. Küresel ısınma ve iklim değişikliği ile dünyanın“altıncı yok oluş”sürecine girmesi, dinler açısından da önlem almayı gerektirdiğinden, çözüme katkı sağlamaya yönelik çalışmalar, yorumlar ve girişimler yapılmaya başlanmıştır. Yukarıda özetlenen sebeplerle çevreye yönelik tutum ve davranışlarda dini değerlerin etkisi büyük önem kazanmıştır. Bu araştırmada da bu etkinin nasıl cereyan ettiği alt boyutlarıyla beraber açıklanarak analiz edilmiş; biyolojik, sosyolojik ve dinî açıdan konu ele alınmış ve değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
After industrial revolution, developing industry has had a lot of troubles over environment and when these troubles started to effect the communities, it penetrated the area of interest of both social sciences and life sciences. In sociology field, while natural environment was excluded from social sciences, because of these troubles, theories were developed resulting in the development of nature sociology. While these developed theorems used environment for the benefit of human at first and they concentrated on how to keep healthy, in this time theories which asserted nature has its own value and owing to this it has to be protected were developed. Also, the effects of religion on environment were dealt from the beginning during this period, especially in Western communities with the opinions which originated from religion and with the understanding which allows the exploitation of nature by combining science, a huge pressure was formed over natural sources. In Jewish-Christian tradition the fact that the supremacy of human and the master of nature is seen that makes this exploitation legal. While the period of green started in social theories in following developments with religious sources and systems of belief were investigated from the solution which was sought the contamination and became a part of the activity as well. Global warming along with the climate change, the Earth enters into the sixth period of extermination, due to required precautions from the point of religion, it involved in much more and the studies for contributing solutions, comments and attempts were started to be done. Because of all these reasons, the effect of religion on sense of environment becomes more of an issue and how this effect took place was studied to be explained. In the study which was done from the point of biological, sociological and religion, the subject was dealt and evaluated.
Benzer Tezler
- Apollonik ve kitonyen karşıtlıklar bağlamında Harut ve Marut anlatısının metinsel dönüşümü
Textual transformation of the Harut and Marut narrative in the context of apollonian and chitonian oppositions
BURAK CAN TAVUKÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Karşılaştırmalı EdebiyatAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLHAN ATNUR
PROF. DR. EZGİ METİN BASAT
- Dini çoğulculuk açısından imam hatip liselerinde okutulan karşılaştırmalı dinler tarihi dersinin incelenmesi (Adana örneği)
Examination of comparative religious history lesson taught in religious high school (Adana sample)
SEDAT ALTUNKANAT
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADİR ALBAYRAK
- Henri Bergson felsefesinde din ahlak ilişkisi
Religion morality relationship in Henri Bergson's philosophy
FUNDA SAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
FelsefeSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞE SIDIKA OKTAY
- Yahudi ve islam literatüründe Zekeriya peygamber:Karşılaştırmalı bir çalışma
Prophet Zechariah jewish and Islamic literature: Acomparative study
ÖZGÜR OKTAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinDokuz Eylül ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ İHSAN YİTİK
- Bursa ve çevresindeki ziyaret yerleri ve bunların etrafında oluşan dini inançlar
Visiting place in Bursa and religious believes which occur around it
HASAN BASRİ ALKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
DinUludağ ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AHMET GÜÇ