Dolarizasyonun döviz kuru oynaklığı üzerine etkisi: Türkiye örneği (2003-2022)
The effect of dollarization on exchange rate volatility: The case of Turkey (2003-2022)
- Tez No: 803228
- Danışmanlar: PROF. DR. SELAHATTİN TOĞAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Dolarizasyon, Döviz kuru, Döviz kuru oynaklığı, Döviz tevdiat hesapları, Ekonomik etki, Para ikamesi, Para politikaları, Dolarization, Exchange rate, Exchange rate volatility, Foreign currency deposit accounts, Economic effect, Currency substitution, Monetary policies
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Politikası Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'de finansal aracılık faaliyetlerinin neredeyse tamamı bankacılık sektörü vasıtasıyla gerçekleştirilmektedir. Türkiye'de bankacılık sektörü bilançosu incelendiğinde en büyük paya sahip olan kredi ve mevduat kalemlerinin neredeyse yarısından fazlasının yabancı para cinsinden olması bankacılık sektörünün ve dolayısıyla finansal sektörün dolarize olduğu anlamına gelmektir. Bu durum dolarizasyon ve kur oynaklığı arasındaki ilişkiyi ele almayı çekici hale getirmektedir. Bu olguyla birlikte Türkçe literatürde yapılan çalışmaların azlığı da finansal dolarizasyonun kur oynaklığı üzerindeki etkisinin araştırılmasını değerli hale getirmektedir. Türkiye'ye ilişkin olarak finansal dolarizasyonun döviz kuru dinamikleri üzerinde meydana getirdiği etkiyi ampirik olarak sınamayı amaçlayan bu çalışma 2003:01-2022:12 dönem aralığını kapsamaktadır. Çalışmada Eşik Değerli Genelleştirilmiş Otoregresif Koşullu Değişken Varyans Modeli (TARCH) kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgular, kredi ve mevduat dolarizasyonu değişkenlerinin hem kur oynaklığı hem de kur getirisi üzerinde pozitif etki meydana getirdiğini göstermektedir. Ayrıca kredi ve mevduat dolarizasyonu oranlarında yaşanan artışların, bu oranlarda yaşanan azalışlara nazaran kur oynaklığı üzerinde daha büyük bir etkiye sahip olduğu yani dolarizasyonun kur oynaklığı üzerinde asimetrik bir etkiye sahip olduğu görülmektedir. Buna ek olarak döviz kuru oynaklığının, önceki dönem kur oynaklığından etkilendiği yani döviz kuru volatilitesinde bir kalıcılık etkisinin olduğu gözlemlenmiştir. Son olarak rezerv yeterlilik oranının döviz kuru üzerinde negatif yönlü bir etkiye sahip olduğu görülürken, küresel risk algısını yansıtan VIX endeksinin kur oynaklığı üzerinde pozitif yönlü etkiler meydana getirdiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Almost all of the financial intermediation activities in Turkey are carried out through the banking sector. When the balance sheet of the banking sector is analyzed in Turkey, the fact that almost more than half of the loans and deposit items, which have the largest share, are in foreign currency means that the banking sector and therefore the financial sector are dollarized. This makes it attractive to consider the relationship between dollarization and currency volatility. Along with this phenomenon, the scarcity of studies in the Turkish literature makes it valuable to investigate the effect of financial dollarization on exchange rate volatility. This study, which aims to empirically test the effect of financial dollarization on exchange rate dynamics in Turkey, covers the period 2003:01-2022:12. Threshold Generalized Autoregressive Conditional Variable Variance Model (TARCH) was used in the study. The findings obtained from the study show that the variables of loan and deposit dollarization have a positive effect on both exchange rate volatility and exchange rate return. In addition, it is seen that increases in loan and deposit dollarization rates have a greater effect on exchange rate volatility than decreases in these rates, that is, dollarization has an asymmetric effect on exchange rate volatility. In addition, it has been observed that exchange rate volatility is affected by previous period exchange rate volatility, that is, there is a persistence effect on exchange rate volatility. Finally, it has been found that the reserve adequacy ratio has a negative effect on the exchange rate, while the VIX index, which reflects the global risk perception, has a positive effect on the exchange rate volatility.
Benzer Tezler
- Beklenen enflasyonun dolarizasyon üzerinde etkisi: Türkiye örneği
The effect of expected inflation on dollarization: Turkey example
BURAK KILIÇASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonometriBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiBankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET EMRE BİBER
- Borç dolarizasyonu ve döviz kuru değişimlerinin Türk imalat sanayi sektör performansı üzerine etkisi
The effect on Turkish manufacturing industry of liability dollarization and exchange rate changes
MÜCAHİD SAMET YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonomiNecmettin Erbakan Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ACAR
- Para ikamesi ve finansal boyutları: Teori ve Türkiye açısından bir değerlendirme
Currency substitution and its financial aspects: Theory and the case of Turkey
AYŞE ASUMAN ERDEM
- Exchange rate depreciation in Turkey in the spotlight of crisis
Türkiye'de krizler ışığında döviz kuru devalüsyonu
ENVER SAİT KURTARAN
- Macroeconomic determinants of dollarization
Dolarizasyonun makroekonomik belirleyenleri
MUHAMMED EMİN KARAARSLAN
Doktora
İngilizce
2024
EkonomiHacettepe Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGE KANDEMİR KOCAASLAN