Geri Dön

Postmenopozal kadınlarda osteoporoz farkındalığı ve osteoporotik kırıklardan korunma davranışlarının değerlendirilmesi

Evaluation of osteoporosis awareness and preventive behaviors from osteoporotic fractures in postmenopausal women

  1. Tez No: 836132
  2. Yazar: KEVSER GİZEM GÜRBÜZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. FUNDA GÖKGÖZ DURMAZ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Postmenopozal osteoporoz, kırık riski, spontan fraktür, Kırılganlık, Menopoz, Osteoporoz-postmenopozal, Postmenopausal osteoporosis, risk of fracture, spontaneous fracture, Frailty, Menopause, Osteoporosis-postmenopausal
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Konya Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada postmenopozal kadınların osteoporoz hakkındaki farkındalıklarının ve osteoporoza bağlı spontan ya da düşük enerjili travmalara sekonder oluşabilecek kırıklara karşı korunma davranış değişikliklerinin değerlendirmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 01.04.2023- 01.06.2023 tarihleri arasında Konya Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniklerine başvuran postmenopozal kadınlarda; ilgili literatür doğrultusunda hazırladığımız, hastaların sosyodemografik özellikleri, eşlik eden kronik hastalıkları, düzenli kullandıkları ilaçları, günlük besinlerle aldıkları kalsiyum miktarı, takviye gıdalar, çay-kahve tüketim miktarları, farmakolojik kalsiyum ve D vitamini takviyeleri, menopoz, doğum, gebelik ve emzirme gibi bilgileri, günlük yaptıkları egzersizleri, kırıklardan korunmak için aldıkları önlemleri sorgulanan 31 soruluk anket formu ve 27 sorudan oluşan Osteoporoz Farkındalık Ölçeği uygulandı. Tanı konulmuş metabolik kemik hastalığı olmayan nörolojik ve bilişsel olarak soruları cevaplama yeterliliğinde olan ve anket formundaki soruları yanıtlamayı kabul eden postmenopozal kadınlar çalışmaya dahil edildi. Araştırma sonucu elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 18.0 paket programı ile analiz edildi. Bulgular: Bu çalışmaya postmenopozal 400 kadın katılımcı dahil edildi. Katılımcıların yaş ortalaması 63,09±9,47 yıl, beden kitle indeksi (BKİ) ortalaması 29,66±4,57 kg/m2 olarak tespit edildi. Olguların %92,0'ı (n=368) evli, %58,2'si (n=233) ilkokul mezunu idi. Çalışmaya dahil edilen katılımcıların %91,2'sinin (n=365) doğal yollarla menopoza girdiği, %44,0'ının (n=176) kemik yoğunluğu ölçümü yaptırdığı kaydedildi. Menopozda olan kadınlar %5,8'inde (n=23) fraktür öyküsü olduğunu ve %89,0'ı (n=356) evde düşmeyi önleyecek bir önlem almadığını viii belirtti. Vitamin, mineral, ilaç ve ek gıda tüketimleri sorgulandığında %65,5'inin (n=262) günde 1200 mg ve daha fazla kalsiyum tükettiği, %15,0'ının (n=60) kalsiyum takviyesi aldığı, %23,7'sinin (n=95) düzenli olarak D vitamin takviyesi aldığı belirlendi. Katılımcıların %35,7'sinin (n=139) osteoporoza neden olabilen ilaç kullandığı ve 68,5'inin (n=274) tıbbi ve ek destek tedavi almadığı belirlendi. Kronik hastalığı olanlarda, en az 10 yıl emzirmiş olanlarda ve menopoza doğal yollarla girenlerde OFÖ toplam puanı daha düşük belirlendi (p<0,001, p<0,001, p<0,001). Fraktür öyküsü bulunan ve evde düşmeyi önleyici önlem alanlarda ölçek puanı daha düşük tespit edildi (p<0,001, p<0,001). Kalsiyum takviyesini düzensiz alan katılımcılardaki ölçek puanı daha düşük saptandı (p=0,005). Osteoporoz yapan ilaç kullanımı olan hastaların OFÖ puanı diğer gruplardan yüksek hesaplandı. (p<0,001). Düzenli olarak haftada en az 150 dk spor yapan katılımcılardaki fraktür öyküsü spor yapmayan katılımcılara göre düşük belirlendi (p<0,001). Tıbbi ve ek destek tedavi alan katılımcılarda almayan katılımcılara kıyasla fraktür görülme oranları daha düşük kaydedildi (p<0,001). Sonuç: Sunulan çalışmada postmenopozal kadınlardaki osteoporoz farkındalığının yaş, eğitim durumu, emzirme süresi, fraktür öyküsü ve kronik hastalıkların varlığı ile azaldığı bulundu. Osteoporoz için tıbbı takviye alma ve kırıklardan korunma davranışları fraktür öyküsü olan hastalarda daha fazla tespit edildi. Primer ve sekonder korumada etkili olan aile hekimleri tarafından postmenopozal kadınların osteoporoza yönelik tarama ve kemik sağlığını koruyucu önlemlere yönlendirilmesi büyük önem taşımaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: In this study, it is aimed to evaluate the awareness of postmenopausal women about osteoporosis and their behavioral changes to protect against fractures that may occur secondary to spontaneous or low-energy traumas due to osteoporosis. Materials and Method: In this study, postmenopausal women who applied to Konya City Hospital Gynecology and Obstetrics Polyclinics between dates 01.04.2023 and 01.06.2023; Information we have prepared in line with the relevant literature, such as the sociodemographic characteristics of the patients, accompanying chronic diseases, medications they use regularly, the amount of calcium they take in daily foods, supplements, tea and coffee consumption amounts, pharmacological calcium and vitamin D supplements, menopause, birth, pregnancy and breastfeeding, 31 questions survey form, which questions the daily exercises they do and the precautions they take to protect themselves from fractures, and the Osteoporosis Awareness Scale, consisting of 27 questions, were applied. Postmenopausal women who did not have a diagnosed metabolic bone disease, were neurologically and cognitively competent to answer the questions, and agreed to answer the questions in the survey form were included in the study. The data obtained as a result of the research were analyzed in a computer environment with the SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 18.0 package program. Results: 400 postmenopausal female participants were included in this study. The average age of the participants was 63.09±9.47 years, and the average body mass index (BMI) was 29.66±4,57 kg/m2. 92.0% (n=368) of the cases were married and 58.2% (n=233) were primary school graduates. It was noted that 91.2% (n=365) of the participants included in the study entered menopause naturally, and 44.0% (n=176) had bone density measurement. Women in menopause stated that 5.8% (n=23) had a x history of fracture and 89.0% (n=356) did not take any precautions to prevent falls at home. When vitamins, minerals, medicines and supplementary food consumptions were questioned, 65.5% (n=262) consumed 1200 mg or more calcium per day, 15.0% (n=60) took calcium supplements, 23.7% It was determined that 100,000 (n=95) took vitamin D supplements regularly. It was determined that 35.7% (n=139) of the participants used medications that could cause osteoporosis and 68.5% (n=274) did not receive medical or additional supportive treatment. The total FPS score was determined to be lower in those with chronic diseases, those who had breastfed for at least 10 years, and those who entered menopause naturally (p<0.001, p<0.001, p<0.001). The scale score was found to be lower in those who had a history of fracture and took fall prevention measures at home (p<0.001, p<0.001). The scale score was found to be lower in participants who took calcium supplements irregularly (p=0.005). The OFS score of patients using medications that cause osteoporosis was calculated to be higher than other groups. (p<0.001). The risk of fracture in participants who regularly exercised for at least 150 minutes a week was lower than in participants who did not exercise (p<0.001). Fracture rates were lower in participants who received medical and additional supportive treatment compared to participants who did not (p<0.001). Conclusion: In the presented study, it was found that the awareness of osteoporosis in postmenopausal women decreased with age, educational status, duration of breastfeeding, history of fractures and the presence of chronic diseases. Taking medical supplements for osteoporosis and preventing fractures were more common in patients with a history of fracture. It is of great importance that postmenopausal women are directed to screening for osteoporosis and protective measures for bone health by family physicians, who are effective in primary and secondary prevention.

Benzer Tezler

  1. Aile hekimliği birimine başvuran premenopozal ve postmenopozal kadınlarda osteoporoz farkındalığı

    Awareness of osteoporosis in premenopausal and postmenopausal women applying to family medicine

    MUHAMMED BİLAL HAFIZOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiSelçuk Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU

  2. Postmenopozal kadınlarda osteoporoz farkındalığı ve kırık riskinin değerlendirilmesi

    Evaluation of osteoporosis awareness and fracture risk in postmenopausal women

    PELİN ŞAHİNDOĞAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EMİN PALA

  3. Postmenopozal dönemdeki kadınlarda kemik mineral yoğunluğunu etkileyen bazı risk faktörlerinin ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi

    Evaluation of life quality and some risk factors, affecting bone mineral density of women during postmenopausal period

    ÖMÜR AKTAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    HemşirelikYıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SENA KAPLAN

    PROF. DR. NEBAHAT SEZER

  4. Birinci basamakta 55 yaş ve üstü kadınların osteoporoza yönelik tutum ve farkındalıklarının değerlendirilmesi ve osteoporoz risklerinin belirlenmesi

    Evaluation of attitudes and awareness towards osteoporosis of women aged 55 and over in primary care and determination of osteoporosis risks

    BAHAR SÖYLER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    UZMAN HÜSEYİN AKSOY

  5. Aile sağlığı merkezine kayıtlı postmenopozal kadınlarda osteoporoz tarama durumu ve risk faktörleri

    Osteoporosis screening status and risk factors in postmenoposal women registered to a family health center

    ÖZLEM ÖZAKIN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİ ÖZDEMİR