Türkçede olumsuz öne sürümlere yönelik evet/hayır cevaplarının işlemlenmesi
The processing of evet/hayır answers to negative assertions in Turkish
- Tez No: 844251
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT ELMALI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Psikoloji, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Psychology, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil Bilimi Araştırmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma Türkçenin cevaplandırma yapıları evet ve hayırın kullanım ve yorumlanmasını olumlu ve olumsuz öne sürümlere verilen cevaplar çerçevesinde araştırmayı amaçlar. Araştırmanın bir diğer temel hedefi ise daha önceki teorilerin geçerliliğini deneysel olarak test etmektir. Bu nedenle nicel bir yöntem kullanarak dört deney tasarlanmıştır ve her deney öne sürümlerin farklı bir yönüne odaklanmaktadır. İlk deney olumlu öne sürümlere cevaplandırma yapılarıyla birlikte verilen tam cümle cevapları içerirken, diğer üç deney olumsuz öne sürümlere yönelik cevaplardan oluşur. Deneylerde katılımcılara 1-7 (Çok Kötü - Çok İyi) aralığından bir ölçek sunulur ve katılımcılardan diyaloglarda verilen cevapları kabul edilebilirlik bakımından bu aralıkta değerlendirmeleri istenir. Sonuçlardan elde edilen veriler sayısaldır ve R programlama dili kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda olumlu öne sürümlere verilen kabul etme cevapları için evet, reddetme cevapları içinse hayır yapısının daha uygun görüldüğü tespit edilmiştir. Olumsuz öne sürümlere verilen cevapların daha karmaşık olduğu da gözlemlenmiştir. Tüm katılımcılar olumsuz öne sürümlere yönelik kabul etme cevapları için evet yapısının daha uygun olduğu görüşünü paylaşsa da kabul etme cevapları için yalnızca evet yapısını seçenler ve bu cevap türü için her iki yapıyı da uygun görenler olmak üzere iki farklı katılımcı grubu saptanmıştır. Bu bireyler arası farklılıklar yalın cevapları içeren deneylerde daha da belirgin hale gelmiş, reddetme cevapları için her iki yapıyı da uygun bulmayan bir katılımcı grubu tespit edilmiştir. Elde ettiğimiz sonuçlar ile karşılaştırıldığında teorilerin doğrulanan iddiaları bulunsa da Türkçedeki bu bireyler arası farklılıklar daha önceki tüm teoriler için beklenmediktir ve bu alanda daha fazla deneysel çalışmaya ihtiyaç duyulduğu gözlemlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to investigate the use and interpretation of Turkish response particles, evet and hayır in responses to negative and positive assertions. Another primary goal of the research is to empirically test the validity of the previous theories. For this reason, four experiments are designed using a quantitative method, and each experiment focuses on a different aspect of assertions. While the first experiment includes full sentence responses with polarity particles to positive assertions, the other three experiments consist of responses to negative assertions. In the experiments, participants are presented with a scale ranging from 1 to 7 (Very Bad - Very Good) and asked to evaluate the answers in the dialogues within this range in terms of their acceptablity. The data obtained from the results are numeric and they are analyzed by using the R programming language. At the end of the research, it is established that while evet is more acceptable particle for agreeing answers to positive assertions, hayır is the more acceptable one for rejecting. It is also observed that the answers to negative assertions are more complicated. Although all participants share the same view that evet is more acceptable for agreeing responses to negative assertions, two different groups of participants are spotted as one group choosing only evet for an agreeing response and the other one accepting both of the particles for this type of response. This interindividual variation becomes more pronounced in the experiments which include bare particle responses and a group of participants who find both of the particles unacceptable is detected for rejecting responses. Compared with our results, there are some claims of the recent theories that are confirmed but this interindividual variation in Turkish is unexpected for all previous accounts and it is observed that further experimental research is needed in this area.
Benzer Tezler
- Çeviri dersinde yapılaşma (uygulama sorunları-yöntem önerileri)
Strukturierung im übersetzungsunterricht (probleme der praxis-vorschlage zur methodik)
A. TURGAY KURULTAY
Doktora
Türkçe
1989
Eğitim ve Öğretimİstanbul ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
PROF.DR. ŞARA SAYIN
- Sosyal medyada türkçe nefret söylemlerinin ve Covid-19 yorumlarının makine öğrenmesi, derin öğrenme ve bert teknikleri ile analizi
Analysis of turkish hateful discourses and Covid-19 comments in social media with machine learning, deep learning and bert techniques
HABİBE KARAYİĞİT
Doktora
Türkçe
2022
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiMersin ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ AKDAĞLI
DOÇ. DR. ÇİĞDEM ACI
- İnşaat sektöründe örgütsel iş güvenliği kültürü ve bilinçli farkındalık üzerine bir çalışma
A research on organizational safety culture and mindfulness in construction sector
GAYE SURÖZÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA HEYECAN GİRİTLİ
- Türkiye'deki Suriye uyruklu adölesan gebelerin ekolojik sistem teorisi temelinde değerlendirilmesi: S.B.Ü. İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi örneklemi
Evaluation of Syrian adolescent pregnancy in Turkey on the basis of ecological system theory: S.B.Ü. sample of Istanbul Training and Research Hospital
ÖZGÜR SAĞLAM
Doktora
Türkçe
2022
Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEYLAN ZİYALAR
- A corpus analysis of multiple negation in Turkish
Türkçedeki çoklu olumsuzluğun bir derlem analizi
CAN ÖZBEY
