Aile hekimlerinin merhamet yorgunluğu düzeyi ile çalışma yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin araştırılması
The relationship between compassion fatigue level and quality of working life of family physicians
- Tez No: 906653
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, merhamet yorgunluğu, çalışma yaşam kalitesi, Family medicine, compassion fatigue, quality of working life
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Aile hekimlerinin hastaya bütüncül yaklaşması, hastanın sağlık sorunlarıyla birebir ilgilenmesi ve hastanın güvenini kazanması hekim için yoğun bir çaba gerektirir. Hekim bu çabayı verirken isteğinin ve özverisinin korunabilmesi için çalışılan ortamda aile hekiminin bedensel ve psikolojik ihtiyaçlarının bütünüyle karşılanıp korunması gerekmektedir. Gerekli koşullar sağlanmadığında aile hekiminde merhamet yorgunluğu(MY) oluşur ve bunun sonucu olarak da iş motivasyonu ve performansta düşme yaşanır. Çalışmanın amacı İstanbul ilindeki aile hekimlerinin MY düzeyi ile çalışma yaşam kaliteleri(ÇYK) arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipteki araştırmamıza İstanbul ilindeki 355 aile hekimi katılmıştır. Anketimizde katılımcıların sosyodemografik özellikleri, çalıştıkları aile sağlığı merkezinin(ASM) birim özellikleri sorgulanmıştır. MY'nin bileşenleri olan sekonder travma ve mesleki tükenmişliği değerlendirmek için Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği(MY-KÖ); ÇYK'nın bileşenleri olan mesleki tatmin, tükenmişlik ve eş duyum yorgunluğunu değerlendirmek için Çalışanlar için Yaşam Kalitesi Ölçeği(ÇYKÖ) kullanılmıştır. Veriler istatistiksel analiz ile değerlendirildi. p<0,05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Katılımcı hekimlerin yaş ortalaması 32,73±6,57, 57,75'i kadın, %22,6'sı aile hekimliği uzmanı, %77,4'ü aile hekimiydi. Hekimlerin %84,51'inin meslekte 1-10 yıl arasında olduğu belirlendi. Katılımcıların %69,01'inin ASM birimlerine kayıtlı nüfus 2500-4000 kişiydi. ASM birimine kayıtlı 65 yaş üstü kişi sayısı 500 üzerinde, gebe sayısı 50 üzerinde ve çocuk sayısı 600 kişi üzerinde olan; iş dışında kendine zaman ayırmayan ve uyku-yeme düzeni kötü olan aile hekimlerinin MY-KÖ toplam puanı istatistiksel anlamlı yüksek bulundu(p<0,05). Aile hekimlerinin MY-KÖ toplam puanı ile ÇYKÖ Mesleki Tatmin puanı arasında negatif düşük/orta korelasyon saptandı (r:-0,289, p<0,001). MY-KÖ toplam puanı ile ÇYKÖ Tükenmişlik(r:0,622, p<0,001), Eş Duyum Yorgunluğu (r:0,618, p<0,001) puanları arasında pozitif önemli/güçlü korelasyon saptandı. Sonuç: İş yükü fazla, takip gerektiren hasta sayısı yüksek, sosyal hayatında uyku, yeme, aktivite problemleri olan aile hekimleri, MY geliştirme riski altındadır. Çalışma koşullarıyla ilişkili olarak MY'nin sistematik bir şekilde incelenmesi, önleyici tedbirlerin geliştirilmesi için başlangıç noktası olabilir.
Özet (Çeviri)
Aim: Family physicians' holistic approach to the patient, dealing closely with the patient's health problems one-to-one and gaining the patient's trust requires an intensive effort for the physician. While the physician is making this effort, the physical and psychological needs of the family physician must be fully met and protected in the working environment in order to maintain his/her willingness and devotion. When the necessary conditions are not provided, compassion fatigue(CF) occurs in family physicians and as a result, work motivation and performance decrease. The aim of this study was to investigate the relationship between the level of CF and the professional quality of life(ProQOL) of family physicians in Istanbul. Materials and Methods: In our cross-sectional study, 355 family physicians in Istanbul province participated. In our questionnaire, sociodemographic characteristics of the participants and the unit characteristics of the family health centre where they work were questioned. The Compassion Fatigue Short Scale(CF-SS) was used to assess secondary trauma and occupational burnout, which are components of CF. The Professional Quality of Life Scale(ProQOL-5) was used to assess occupational satisfaction, burnout and co-sensation fatigue, which are components of ProQOL. Data were evaluated by statistical analysis. p<0.05 was considered significant. Results: The mean age of the participating physicians was 32.73±6.57 years, 57.75% were female, 22.6% were family medicine specialists, and 77.4% were family physicians. It was determined that 84.51% of the physicians had been in the profession for 1-10 years. The population registered in the family health centre(FHC) units of 69.01% of the participants was 2500-4000 people. The total score of CF-SS was found to be significantly higher (p<0.05) in family physicians who had more than 500 people over the age of 65, more than 50 pregnant women and more than 600 children enrolled in the FHC unit, who did not spare time for themselves outside of work and who had poor sleep-eating patterns. A negative low/medium correlation was found between the total score of CF and the Professional Satisfaction score of the ProQOL (r:-0.289, p<0.001). A positive significant/strong correlation was found between the total score of the FM and the scores of the Burnout (r:0,622, p<0,001) and Co-sensation Fatigue (r:0,618, p<0,001). Conclusion: Family physicians with high daily workload, high number of patients requiring follow-up, and sleep, eating and activity problems in their social life are at risk of developing CF. A systematic examination of CF in relation to working conditions can be a starting point for the development of preventive measures.
Benzer Tezler
- Edirne il merkezinde çalışan aile hekimlerinin empati düzeylerinin defansif tıp tutumlarına etkisi
The effect of empathy levels of family physicians working in Edirne city center on their defensive medical attitudes
SÜMEYYE KARAYEL UCUZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiTrakya ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ÇAYLAN
- COVID-19 sürecinde pediatri servislerinde çalışan hemşire ve hekimlerin merhamet düzeylerinin belirlenmesi
Determination of compassion levels of nurses and physicians working in pediatrics in the COVID-19 process
SEVİM PINAR ÖZTORUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSivas Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE ALTUN YILMAZ
- Aile hekimlerinin öz anlayışlarının defansif tıp uygulamalarına etkisinin incelenmesi
Examining the effect of family physician's self-compession on their defensive medicine practices
ERHAN UZUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiNecmettin Erbakan ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE KÜÇÜKCERAN
PROF. DR. NAZAN KARAOĞLU
- İzmir'de aile sağlığı merkezi çalışanlarının yaşlılara karşı tutumları
Attitudes of family physicians and other health care givers who work at primary care units in Izmir towards elderly
NUR ŞEHNAZ HATİPOĞLU
Doktora
Türkçe
2022
Sağlık EğitimiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiYaşlı Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMEL CEYLAN
- الأسرة في تفسير أبي السّعود (دراسة موضوعية)
Ebüssuûd tefsirinde aile (Objektif çalışma)
AZMEER RASOOL AL SURCHI
Yüksek Lisans
Arapça
2023
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET ÖZDEMİR