Tip 2 diyabet hastalarında aile desteğinin anksiyete ve depresyona etkisi
The effect of family support on anxiety and depression in type 2 diabetes patients
- Tez No: 922922
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEDİNE KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Tip 2 diyabet, Diyabetes Mellitus, Aile Desteği, Anksiyete, Depresyon, Type 2 diabetes, diabetes mellitus, family support, anxiety, depression
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmanın amacı Tip 2 diyabet tanılı hastalarda aile desteğinin anksiyete ve depresyon düzeyine incelemektir. Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarım özelliğindedir. Araştırma 08.04.2023-08.10.2023 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Sivas Devlet Hastanesi'nde ayaktan ve yatarak tedavi gören Tip 2 diyabet hastaları oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini çalışmaya katılmaya gönüllü olan 213 hasta oluşturmuştur. Çalışma yüz yüze anket doldurma yoluyla yapılmıştır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Hensarling Diyabet Aile Desteği Ölçeği (HDADÖ) ile Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ) kullanılmıştır. Araştırma SPSS 22.0 istatistik programı ile değerlendirilmiştir. İstatistiksel analiz sürecinde sayısal değerler, oranlar, minimum ve maksimum değerler, medyan, aritmetik ortalama ve standart sapma hesaplanmıştır. Analiz yöntemleri arasında t testi, varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon testi, Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis testi ve Spearman korelasyon testi yer almıştır. İleri düzey analizlerde, varyansların homojen olduğu durumlar için LSD testi, homojen olmayan varyanslar için ise Dunnett C testi uygulanmıştır. Çalışmanın güven aralığı %95 ve anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak belirlenmiştir. HDADÖ toplam puanı 83,62±21,79'dir. HADÖ puanları; anksiyete 9,11±4,74, depresyon 8,94±3,7'dir. Hastaların %56,8'sinde anksiyete yokken, %69,5 depresyon bulunmuştur. Destek sistemlerinin, özellikle empatik, teşvik edici, kolaylaştırıcı ve paylaşımcı destek boyutlarının, diyabet hastalarının ruhsal sağlıkları üzerinde etkisi olduğu bulunmuştur. Kendisinde, ailesinde ruhsal hastalığı olanların, diyabette eşlik eden başka bir kronik hastalığın varlığı ve ailesinde diyabet öyküsü olanların, diyabete bağlı kronik komplikasyon yaşayanların depresyon puan ortalamasının yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada tip 2 diyabet hastalarında kadın cinsiyetin anksiyete için risk olduğu tespit edilmiştir. Üniversite ve üzeri eğitim alanların, geliri giderinden yüksek olanların, kentte yaşayanların, kan şekeri takibi yapanların, sigara kullanmayanların aile destek algıları yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada HDADÖ puanı arttıkça, HADÖ puanları azalmaktadır. Diyabet hastalarının destek sistemlerinden maksimum fayda sağlamaları için, sağlık profesyonelleri ve hasta yakınları için eğitim programları geliştirilmelidir. Diyabetin ruhsal sağlık üzerindeki etkilerini daha ayrıntılı bir şekilde inceleyen uzun süreli araştırmalar yapılması, aile desteği ve sağlık profesyonellerinin rolünün güçlendirilmesi, psikososyal müdahale stratejilerinin uygulanması, destek sistemlerinin etkinliğinin ölçme ve geri bildirim mekanizmalarının kurulması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of the study was to examine the level of family support on anxiety and depression in patients diagnosed with Type 2 diabetes. The research is descriptive and correlational design. The research was conducted between 08.04.2023-08.10.2023. The population of the study consisted of Type 2 diabetes patients receiving outpatient and inpatient treatment in Sivas State Hospital. The sample of the study consisted of 213 patients who volunteered to participate in the study. The study was conducted through face-to-face questionnaire filling. Personal Information Form, Hensarling Di abetes Family Support Scale (HDFSS) and Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS) were used to collect the data. The research was evaluated with SPSS 22.0 statistical program. Numerical values, ratios, minimum and maximum values, median, arithmetic mean and standard deviation were calculated in the statistical analysis process. Analysis methods included t-test, analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation test, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis test and Spearman correlation test. In further analysis, LSD test was applied for homogeneous variances and Dunnett C test was applied for non-homogeneous variances. The confidence interval of the study was 95% and the significance level was p<0.05. The total score of HDADÖ was 83.62±21.79. The HDAS scores were anxiety 9.11±4.74 and depression 8.94±3.7. While 56.8% of the patients had no anxiety, 69.5% had depression. Support systems, especially empathic, encouraging, facilitating and sharing support dimensions were found to have an effect on the mental health of diabetic patients. It was found that the mean depression score was higher in patients with mental illness in themselves, in their families, in patients with another chronic disease accompanying diabetes, in patients with a family history of diabetes, and in patients with chronic complications related to diabetes. In the study, female gender was found to be a risk for anxiety in type 2 diabetes patients. It was found that those with university and higher education, those with higher income than expenditure, those living in the city, those who monitor blood glucose, and those who do not smoke have higher perceptions of family support. In the study, as the HDAS score increased, the HADS scores decreased. Training programs should be developed for health professionals and patient relatives in order for diabetic patients to get maximum benefit from their support systems. It is recommended to conduct long-term studies that examine the effects of diabetes on mental health in more detail, to strengthen family support and the role of health professionals, to implement psychosocial intervention strategies, to measure the effectiveness of support systems and to establish feedback mechanisms.
Benzer Tezler
- Tip 2 diabetes mellitus hastalarında aile desteği ile tedaviye uyumun değerlendirilmesi
Evaluation of adaptation to treatment with family support in patients with TYPE 2 diabetes mellitus
AYŞEGÜL YILDIZ ÇARIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ENGİN ERSİN ŞİMŞEK
DOÇ. DR. SABAH TÜZÜN
- Tip 2 diabetes mellitus hastalarında sosyal desteğin fiziksel aktiviteye etkisi
The effect of social support to physical activity in patients with Type 2 diabetes mellitus disease
SELİN SÜRÜCÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN GÖRPELİOĞLU
- Tip 2 diyabete bağlı ayak yarası gelişen hastalarda diyabet öz yönetimi, ayak öz bakım davranışı ve yaşam kalitesinin incelenmesi
Examination of self-management, foot self-care behaviour, and quality of life in foot ulcer associated with type 2 diabetes
ZEYNEP BAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Okan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM YAZICI
- Diyabetes mellituslu bireylerin aile desteği ile öz bakım düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between family support and self-care levels of individuals with diabetes mellitus
FATMA GÜL ZEREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İç HastalıklarıNecmettin Erbakan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM CANBOLAT
- Göztepe Prof. DR. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi diyabet-obezite polikliniğine başvuran tip 2 diyabetlilerde sağlık okuryazarlığı düzeyi ile diyabet tedavisine uyum arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between health literacy level and adherence to diabetes treatment in TYPE 2 diabetic patients applying to Göztepe Prof. DR. Süleyman Yalçin City Hospital diabetes and obesity clinic
KÜBRA KUM DİNLER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile Hekimliğiİstanbul Medeniyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SARGIN