Dijital okuryazarlık, öz yeterlik ve teknostres ilişkisi
The relationship between digital literacy, self efficacy and technostress
- Tez No: 924603
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN KENEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Dijital okuryazarlık, Teknostres, Öz yeterlilik, Digital literacy, Technostress, Self-efficacy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnsan Kaynakları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı dijital okuryazarlığın teknostres üzerindeki etkisini ortaya koymak ve öz yeterliğin bu iki değişken arasında aracı rolü olup olmadığının incelenmesidir. Araştırmanın evreni Rize ilinde 2024-2025 eğitim-öğretim yılında farklı okullarda aktif görevde bulunan 5.016 öğretmen oluşturmaktadır. Bu evrenden araştırmaya gönüllü olarak katılan 265 öğretmen örneklem büyüklüğünü oluşturmuştur. Veriler anket yöntemi ile elde edilmiştir. Dijital okuryazarlık, öz yeterlik ve teknostres ölçeklerinin veri uygunluğunu değerlendirmek amacıyla ilk olarak KMO ve Bartlett testleri uygulanmış, ardından MPlus 7 programı ile doğrulayıcı faktör analizleri gerçekleştirilmiştir. Daha sonra SPSS 26 programı ile t-test, korelasyon ve regresyon analizleri yapılarak geliştirilen hipotezlerin geçerliliği değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular dijital okuryazarlık ile yaş ve kıdemin pozitif yönlü anlamlı bir ilişkiye sahip olduğunu, öz yeterliğin de kadın öğretmenlerde erkek öğretmenlere göre daha yüksek olduğunu göstermektedir. Bunun yanında, dijital okuryazarlığın, teknostresi negatif yönde, öz yeterliği ise pozitif yönde anlamlı biçimde etkilediği tespit edilmiştir. Öz yeterliğin de teknostres üzerinde negatif yönde anlamlı bir etkisinin olduğu bulgulanmıştır. Aynı zamanda, dijital okuryazarlık ile teknostres arasında öz yeterliğin kısmi aracı bir rol oynadığı sonucuna da ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The main purpose of this study is to reveal the effect of digital literacy on technostress and to examine whether self-efficacy plays a mediating role between digital literacy and technostress. The population of the study consists of 5,016 teachers who are on active duty in different schools in the Rize province for the 2024-2025 academic year. From this population, 265 teachers who voluntarily participated in the study constituted the sample size. The data was obtained with the survey method. To evaluate the data suitability of the digital literacy, self-efficacy, and technostress scales, KMO and Bartlett tests were first applied, followed by confirmatory factor analyses using the MPlus 7 program. Then, t-test, correlation, and regression analyses were performed with the SPSS 26 program to evaluate the validity of the hypotheses developed. The findings show that age and seniority have a significant positive relationship with digital literacy, and self-efficacy is higher in female teachers than male teachers. In addition, digital literacy was found to have a significant negative effect on technostress and a significant positive effect on self-efficacy. Self-efficacy was also found to have a significant negative effect on technostress. It was also concluded that self-efficacy partially mediated the relationship between digital literacy and technostress.
Benzer Tezler
- Dijital okuryazarlık öz-yeterlik ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması
Digital literacy self-efficacy scale: A validity and reliability study
SEMRA İPEK SÜSLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA AYDIN
- Dijital okuryazarlık becerisini artırmaya yönelik etkinliklerin sosyal bilgiler öğretmeni adaylarının yeterlik, tutum ve öz-yeterlik inançlarına etkisinin incelenmesi
Examining effects of the activities that increase digital literacy skills on efficacy, attitude and self-efficacy beliefs of social studies teacher candidates
HAMZA ÇEKİCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimErciyes ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEŞET MUTLU
- Pandemi sürecinde lise öğrencilerinin çevrim içi teknolojilere yönelik öz yeterlik algıları ve dijital okuryazarlık düzeylerinin akademik başarıya etkisi
The effect of high school students' self-efficacy perceptions towards online technologies and digital literacy levels on academic achievement during the pandemic process
MUSTAFA ÇAĞRI BAĞÇECİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YÜCEL KAYABAŞI
- Yenilikçi davranış yoluyla akademik başarıyı desteklemede yaratıcı öz yeterlik ve dijital okuryazarlığın rolü: MAKÜ öğrencileri üzerine bir araştırma
The role of creative self-efficacy and digital literacy in supporting academic success through innovative behavior: A study on MAKU students
GÜLDANE PINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İşletmeBurdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiYönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM ÇETİNKAYA BOZKURT
- Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık öz-yeterlik düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of digital literacy self-efficacy levels of social studies teacher candidates in terms of some variables
ALİ MELİH ÖZÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYSUN AYNUR YILMAZ