Tek kişilik edebiyat uyarlaması tiyatro oyunlarının anlatı yapısı ve dramaturjik incelemesi
Narrative structure and dramaturgical analysis of single person literature adaptation theatre plays
- Tez No: 928794
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA APAYDIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Oyunlaştırma, anlatı, tek kişilik oyun, uyarlama, oyun metni, Dramatisation, narration, single person play, adaptation, play text
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tarihsel anlamda pek çok sanat dalını kapsayacak biçimde kullanılan anlatı geleneği; sözün metne, oradan sahneye taşınması sürecinde önemli kırılmalar yaşamıştır. Kuramsal açıdan edebiyatın gücünün etkili olduğu bu dönemde okur- yazar/ seyirci- oyuncu ikiliği ile diyalojik söylem türünden monolojik söylem türüne geçiş, anlatı yapısındaki önemli değişimlerden biridir. Çalışmamızda oyunlaştırılan metinlerin dili incelenmiş, yapılan dramaturji çalışması ile diyalojik yapının oluşumu ortaya çıkarılmış, edebiyat ve tiyatronun kendine özgü terimleri kullanılarak her iki sanat dalının birbiri üzerindeki etkisi belirlenmiştir. Eğitim, psikoloji, gazetecilik, reklamcılık gibi pek çok alanda kullanılan oyunlaştırma kavramının tiyatrodaki karşılığı, sahne üstünde icra edilecek olan tiyatro oyunu için farklı bir sanatsal üründen yaratılan özgün metindir. Oyunlaştırma kavramı ile birlikte hem edebiyat hem de tiyatro literatüründe yer almasına karşın uygulamada iki alanın birbirinden uzaklaşması sonucu okur/ seyirci nazarında görülen yabancılaşma da üzerinde durulan konulardandır. Oyunlaştırmalar aracılıyla edebi bir metinden dramatik dil aracılığıyla tek kişilik oyuna dönüştürülen kurmaca metinlerin yapısındaki değişimler ortaya çıkarılmış; 2000 yılından sonra gerçekleştirilen tek kişilik edebiyat uyarlaması tiyatro oyunları görüşlerimizi desteklemek üzere incelenmiş, bu doğrultuda çeşitli sonuç ve önerilere ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The narrative tradition, which has historically been used to cover many branches of art, has experienced significant breaks in the process of transferring the word to the text and from there to the stage. In this period when the power of literature is theoretically effective, the transition from dialogic discourse to monological discourse with the duality of reader- author/ audience- actor is one of the important changes in the narrative structure. In our study, the language of the dramatised texts was examined, the formation of the dialogic structure was revealed with the dramaturgy study, and the effects of both art branches on each other were determined by using the specific terms of literature and theatre. The theatre equivalent of the concept of dramatisation, which is used in many fields such as education, psychology, journalism and advertising, is the original text created from a different artistic product for the theatre play to be performed on stage. Although the concept of dramatisation is included in both literature and theatre literature, the alienation seen in the eyes of the reader/ audience as a result of the distancing of the two fields from each other in practice is also one of the issues emphasized. The changes in the structure of fictional texts transformed from a literary text into a single person play through dramatic language have been revealed through dramatisations; one-man literary adaptation theatre plays performed after 2000 have been examined to support our views, and various conclusions and suggestions have been reached in this direction.
Benzer Tezler
- Cam ve plastik seraların sonbahar domates üretimi yönünden karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
ERGUN DURAN
- Eksternal etmoidektomiler
Başlık çevirisi yok
ERCÜMENT AKMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kulak Burun ve BoğazGazi ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NECMETTİN AKYILDIZ
- İzmir'de Mustafa Kemal Bulvarı'nın peyzaj mimarlığı açısından etüdü ve peyzaj projesi
Başlık çevirisi yok
ENGİN ALPARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Peyzaj MimarlığıEge ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÜMİT ERDEM
- Izgara ve altlık üstünde barındırılan ile de france X kıvırcık (Fl) ve merinos kuzularının entansif besideki performansları
Başlık çevirisi yok
ÜMRAN ŞAHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Veteriner HekimliğiUludağ ÜniversitesiZootekni Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN TUNCEL
- Manisa yöresinde domateste anlaşmalı tarım ve karşılaşılan sorunlar
Başlık çevirisi yok
OSMAN MURAT KOÇTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN TALİM