Uluslararası medyada yapay zekâ destekli habercilik: Muhabir ve editörler üzerine bir araştırma
AI-assisted journalism in international media: A study on reporters and editors
- Tez No: 932525
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE KILINÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gazetecilik, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gazetecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Son yirmi yılda özellikle bilişim alanında büyük bir devrim yaşanmaktadır. Yapay zekâ, bilgisayarların insan benzeri düşünme ve öğrenme yetilerini taklit etmesiyle birlikte, medya sektöründe köklü değişimlere yol açmıştır. Makine öğrenimi, derin öğrenme ve doğal dil işleme gibi teknolojilerin ilerlemesiyle beraber, daha hızlı bilgisayarlar ve geniş veri kümeleri sayesinde öğrenen algoritmalar her geçen gün daha da gelişmektedir. Yapay zekâ, medya sektörüne olduğu kadar habercilik alanına da büyük dönüşümlere yola çıkmaktadır. Günümüzde yapay zekâ destekli sistemler, büyük veri kümelerini analiz ederek haber üretimini hızlandırmakta, ayrıca haberin doğrulanması, dağıtımı, analizi ve kişiselleştirilmesi süreçlerinde de aktif olarak rol oynamaktadır. Bu araştırmanın amacı, uluslararası medya kuruluşlarında çalışan muhabir ve editörlerin yapay zekâyı haber üretim süreçlerinde nasıl kullandıklarına yönelik bir durum tespiti yapmaktır. Yapay zekânın haber üretimi, analizi ve dağıtımında üstlendiği rol, gazetecilik meslek pratiği üzerindeki etkileri ve editoryal bağımsızlığa yönelik olası sonuçları ele alınmıştır. Araştırma kapsamında, Ortadoğu, Avrupa, Avrasya ve Türkiye'de faaliyet gösteren uluslararası medya kuruluşlarında çalışan muhabir ve editörler incelenmiştir. Araştırma kartopu örnekleme yöntemiyle ulaşılan dokuz muhabir ve editörle yürütülmüştür. Veriler, uzaktan görüşme yapılarak toplanmış ve elde edilen veriler MAXQDA Analytics Pro (24.7.0) yazılımı kullanılarak, tematik analiz yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmada ulaşılan bulgularda, muhabir ve editörlerin mesleki pratiklerinde yapay zekâyı sıklıkla kullandıkları ve bunun yanı sıra günlük yaşamlarında da bu teknolojiden yararlandıkları; muhabirlerin, yapay zekâ uygulamalarının doğrudan kullanımına ve sunduğu avantajlar ile dezavantajlarına odaklandıkları görülürken, editörlerin ise daha çok etik, doğruluk ve yapay zekânın bilgi düzeyi gibi konular üzerinde durdukları belirlenmiştir. Bu araştırma bulgularından hareketle önümüzdeki yıllarda haber üretim sürecinde yapay zekanın daha fazla yer almaya başlayacağı ve muhabirler, editörler ve yapay zekanın haber üretim sürecinde birlikte çalışacağıdır. Bu nedenle haber üretim süreci ve yapay zekâ içerikli araştırmaların yerel, uluslararası düzeyde artması ve bir tartışma ortamı oluşturulabilmesi için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulurken, bu araştırmanın araştırmacılara yol gösterici ve öncü bir araştırma olması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Over the past twenty years, a significant revolution has taken place, particularly in the field of information technology. With artificial intelligence (AI) enabling computers to mimic human-like thinking and learning abilities, the media sector has undergone profound transformations. The advancement of technologies such as machine learning, deep learning, and natural language processing, coupled with faster computers and vast datasets, has led to continuously improving learning algorithms. AI has brought substantial changes not only to the media sector but also to journalism. Today, AI-powered systems analyze large datasets to accelerate news production and play an active role in news verification, distribution, analysis, and personalization processes. The aim of this study is to assess how journalists and editors working in international media organizations utilize AI in their news production processes. The study examines AI's role in news production, analysis, and distribution, as well as its impact on journalistic practices and potential consequences for editorial independence. The research focuses on journalists and editors working in international media organizations operating in the Middle East, Europe, Eurasia, and Turkey. The study was conducted through in-depth interviews with nine journalists and editors, identified using the snowball sampling method. Data were collected via remote interviews and analyzed thematically using the MAXQDA Analytics Pro (24.7.0) software. The findings reveal that journalists and editors frequently incorporate AI into their professional practices and also benefit from this technology in their daily lives. While journalists tend to focus on the direct use of AI applications and their advantages and disadvantages, editors are more concerned with ethical considerations, accuracy, and the level of information provided by AI. Based on these findings, it is expected that AI will play an even more significant role in news production in the coming years, with journalists, editors, and AI systems collaborating in the process. Therefore, there is a growing need for more research on the integration of AI in news production at both local and international levels to foster discussions on this topic. This study is expected to serve as a guiding and pioneering research for future studies in the field.
Benzer Tezler
- Yapay zeka ve dijital platformlar ile değişen habercilik pratikleri üzerine bir inceleme
A review on changing journalism practices with artificial intelligence and digital platforms
MEHMET GÜNESEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
GazetecilikBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. RENGİM SİNE NAZLI
- The use of artificial intelligence in public broadcasting: A field study on TRT World and TRT Arabic
Kamu yayıncılığında yapay zeka kullanımı: TRT World ve TRT Arapça üzerine bir alan araştırması
BADER ALAKKLOUK
Doktora
İngilizce
2025
Radyo-TelevizyonSelçuk ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİROL GÜLNAR
- KE-diplomasi: Kedilerin uluslararası sosyal medya etkilerinin Türkiye ulus markasına katkı bağlamında araştırılması
Research on the contribution of cats' international social media impact to Türki̇ye's national brand
YAŞAR DOYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İletişim BilimleriBayburt ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. SAVAŞ KESKİN
- Yapay zeka destekli medya analizi: türkiye'de yayınlanan afrika haberlerinin konu modelleme tekniği ile incelemesi
Ai-supported media analysis: examining news on africa published in turkey using topic modelling technique
ALİ ONUR TEPECİKLİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Yönetim Bilişim SistemleriDokuz Eylül ÜniversitesiYönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KUTAN KORUYAN
- Hibrit savaşlarda yeni dönem: Yapay zekâ teknolojileri destekli psikolojik harekat
New era in hybrid wars: Psychological operations supported by artificial intelligence technologies
KADİR UZGUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Savunma ve Savunma Teknolojileriİstanbul Aydın ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖZGÜR TÖR