Acil servise köpek ısırıkları ile başvuran hastaların retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective evaluation of dog bite cases in the emergency department
- Tez No: 933355
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YAHYA KEMAL GÜNAYDIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Epidemiyoloji, köpek ısırığı, kuduz profilaksisi, sokak köpekleri, yaralanma, Dog bite, epidemiology, injury, rabies prophylaxis, stray dogs
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, köpek ısırıklarının epidemiyolojik ve klinik özelliklerini inceleyerek demografik dağılım, yaralanma türleri, köpek türü (sokak/ev), mevsimsel/zamansal paternler ve yönetim yaklaşımlarını değerlendirmeyi; özellikle ev köpeklerinin pediatrik vakalardaki etkisini belirlemeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: 2018-2024 yılları arasında Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'ne köpek ısırığı nedeniyle başvuran 3666 hasta retrospektif olarak analiz edilmiştir. Veriler, ICD-10 kodları (W54, W55) ile hastane kayıt sisteminden toplanmış; yaş, cinsiyet, yaralanma bölgesi, klinik müdahaleler, köpek türü, mevsim ve saat dağılımı ki-kare testiyle incelenmiştir. Çalışma, T.C. Sağlık Bakanlığı Etik Kurul onayı (E24-160) ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Hastaların %66.1'i erkek, medyan yaş 29 ve %73.9'u 18-64 yaş grubundadır. Alt ekstremite yaralanmaları (%56.1) tüm yaş gruplarında baskınken, çocuklarda baş-boyun oranının yüksekliği (p<0.001) dikkat çekicidir. Yaralanmaların %86'sı sokak köpeklerinden kaynaklanmış; ancak pediatrik yaşta ev köpekleri daha sık etkili olmuş, yaş-köpek türü ilişkisi anlamlı bulunmuştur (p=0.046). Ev köpekleri ciddi yaralanmalarda (laserasyon, p=0.003) ve cerrahi müdahale gereksiniminde (p<0.001) öne çıkmıştır. Mevsimsel dağılımda sokak köpekleri yaralanmasını yaz ayında, ev köpeklerinin ise ilkbaharda yoğunluğu anlamlıdır (p=0.028). Kuduz aşısı %80.1, antibiyotik %77.6 oranında uygulanmış; cerrahi müdahale %3.95, yatış %0.3 ile sınırlıdır. Vakalar günün ikinci yarısında (%75.8) yoğunlaşmıştır. Sonuç: Köpek ısırıkları genç yetişkin erkeklerde sık görülürken, ev köpeklerinin pediatrik ve ciddi yaralanmalardaki rolü belirgindir. Düşük cerrahi/yatış oranları ayakta tedaviyi işaret eder. Ev köpekleriyle ilgili eğitim ve sokak köpek kontrolü halk sağlığı için kritik öneme sahiptir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to assess the epidemiological and clinical aspects of dog bites, including demographic distribution, injury types, dog origin (stray/owned), seasonal/temporal patterns, and management approaches, with a focus on the impact of owned dogs in pediatric cases. Materials and Methods: A retrospective analysis of 3666 patients admitted to the Emergency Department of Ankara Training and Research Hospital for dog bites from 2018 to 2024 was conducted. Data were retrieved using ICD-10 codes (W54, W55) from the hospital registry, evaluating age, gender, injury site, interventions, dog type, and seasonal/temporal distribution with chi-square tests. Results: Of the patients, 66.1% were male, with a median age of 29, and 73.9% were aged 18-64. Lower extremity injuries (56.1%) predominated across all ages, with head-neck injuries significantly higher in children (p<0.001). Stray dogs caused 86% of injuries, but owned dogs were more frequent in pediatric cases, showing a significant age-dog type association (p=0.046). Owned dogs were linked to severe injuries (lacerations, p=0.003) and higher surgical needs (p<0.001). Seasonally, stray dog injuries peaked in summer, while owned dog injuries were more frequent in spring, with a significant difference (p=0.028). Rabies vaccination was administered in 80.1% and antibiotics in 77.6% of cases; surgical intervention (3.95%) and hospitalization (0.3%) were rare. Cases concentrated in the latter half of the day (75.8%). Conclusion: Dog bites are prevalent in young adult males, with owned dogs notably affecting pediatric and severe cases. Low surgical/hospitalization rates suggest outpatient management. Education on owned dogs and stray dog control are vital for public health.
Benzer Tezler
- Acil servise son altı ayda başvuran kuduz riskli temas olgularının değerlendirilmesi
Evaluation of rabies-risk animal exposures presented to the emergency department over a six-month period
CANSEL AŞKIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Acil Tıpİstanbul Medeniyet ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BEHÇET AL
- Çocuk acil servisinde kuduz riskli temas sonrası profilaksi uygulanan hastaların değerlendirilmesi
Evaluation of patients who received post-exposure prophylaxis following rabies-risk exposure in the pediatric emergency department
MEHMET BAHADIR OĞRAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORKUN AYDIN
- İstanbul'da üçüncü basamak bir eğitim ve araştırma hastanesi acil servisine başvuran kuduz riskli temas vakalarının değerlendirilmesi: 2 yıllık inceleme
Evaluation of rabies risk contact case attending to the emergency department of a third stage training and research hospital in İstanbul: A 2-year investigation
HÜSEYİN AYCAN ÖZSEMERCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGÜR SÖĞÜT
- Son üç yıl içerisinde acil servise sokma ve ısırmalar ile başvuran hastaların retrospektif incelenmesi
Retrospective analysis of the patients admitted to emergency service by biting and stinging
ABDULLAH KEYFO KAMA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
İlk ve Acil Yardımİnönü ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN OĞUZTÜRK
- 18 yaş altı hastalarda acil el travmalarının retrospektif analizi
Retrospective analysis of emergency hand traumas in patients under 18 years of age
YAVUZ ÖZSULAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Plastik ve Rekonstrüktif CerrahiVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiPlastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK KOÇAK