Örgütsel körlüğün işin anlamlılığına etkisi: Yükseköğretim kurumlarında bir araştırma
The effect of organizational blindness on the meaningfulness of work: A research in higher education institutions
- Tez No: 933357
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞEHAN ÇAKİCİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Örgütsel körlük, İş anlamı, Organizational blindness, Job meaning
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumların gelişiminde önemli işlevlere ve rollere sahip olan, çağın yeni anlam arayışlarına cevaplar sunan, insanlığa yeni bilgi, beceri ve yöntemler kazandıran üniversitelerin misyonlarını başarıyla yerine getirebilmeleri için bir bütün olarak iç ve dış çevrelerinden gelen uyaranları doğru algılayıp sağlıklı bir işleyişe sahip olarak körleşmekten sakınabilmesi, anlamlı bir iş/ortam sağlayarak çalışanlarına motivasyon sağlayabilmesi gerekmektedir. Yazında örgütsel körlük ve işin anlamlılığı ile ilgili çalışmaların sayısının az olduğu, var olan çalışmaların ise konuya giriş niteliğinde veya belli sınırlar dahilinde ele alındığı görülmektedir. Bu çalışmada, örgütsel körlüğün işin anlamlılığı üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Akademik ve idari personelin örgütsel körlük kavramından ne anlam çıkardığı ve işlerini anlamlı ve anlamsız kılan faktörlerin neler olduğu belirlenerek üniversite karar alıcıları için farkındalık oluşturmak ve çözüm önerileri geliştirmek niyeti taşınmaktadır. Araştırma verileri, 2024 yılı içinde çeşitli üniversitelerdeki 250 akademik ve 201 idari personelden toplanmıştır. Analiz sonuçlarına göre örgütsel körlüğün işin anlamlılığı boyutları üzerinde olumsuz etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. Akademik personel için örgütsel körlük; statüko ve gelenekçi yapı, yönetsel sorunlar, algısal ve psikolojik engeller ve öz eleştiri eksikliği anlamını taşımaktadır. İdari personel için ise, statüko ve gelenekçi yapı, algısal ve psikolojik engeller, liyakatsizlik ve adaletsizlik, iletişim ve takım çalışması eksikliği anlamını taşımaktadır. Akademik personelin işlerini anlamlı kılan faktörlerin başında mesleki doyum ve öğrenme/gelişim yer almakta iken anlamsız kılan faktörlerin başında ise yüksek iş yükü ve başarısız yönetim bulunmaktadır. İdari personelin işlerini anlamlı kılan en önemli faktörler işin kendisi ve manevi doyum iken anlamsız kılan en önemli faktörler kurumsal sorunlar ve değersizlik hissidir. İşin anlamlılığında maddi faktör her iki personel kesimi için de çok düşük düzeyde etkilidir. Çalışmada, üniversitelerde örgütsel körlüğün tehlikelerine, nasıl önleneceğine, akademik ve idari personelin işlerinde anlamlılığı nasıl oluşturup koruyacaklarına yönelik önerilerde bulunulmuştur. Akademik personel sistem, kurumsallaşma, iletişim ve katılımcılık, esneklik ve yalınlık üzerine; idari personel ise kurumsal yapı ve yönetim, çalışma ortamı ve iş motivasyonu, kurumsal eğitim, liyakat ve adalet, sağlıklı süreç yönetimi üzerine görüş ve öneri bildirmişlerdir.
Özet (Çeviri)
Universities, which have important functions and roles in the development of societies, provide answers to the new meaning searches of the age, and provide humanity with new knowledge, skills and methods, need to be able to correctly perceive the stimuli coming from their internal and external environments as a whole, have a healthy functioning, avoid blindness and provide motivation to their employees by providing a meaningful work/environment in order to successfully fulfill their missions. It is seen that the number of studies on organizational blindness and meaningfulness of work is low in the literature, and the existing studies are either introductory or within certain limits. This study investigates the effect of organizational blindness on meaningfulness of work. It is intended to create awareness and develop solution suggestions for university decision-makers by determining what academic and administrative personnel derive from the concept of organizational blindness and what factors make their work meaningful and meaningless. The research data were collected from 250 academic and 201 administrative personnel at various universities in 2024. According to the analysis results, it was determined that organizational blindness has negative effects on the meaningfulness of work dimensions. For academic staff, organizational blindness means status quo and traditional structure, administrative problems, perceptual and psychological barriers and lack of self-criticism. For administrative staff, it means status quo and traditional structure, perceptual and psychological barriers, incompetence and injustice, lack of communication and teamwork. While the main factors that make the jobs of academic staff meaningful are professional satisfaction and learning/development, the main factors that make them meaningless are high workload and unsuccessful management. The most important factors that make the jobs of administrative staff meaningful are the job itself and spiritual satisfaction, while the most important factors that make them meaningless are institutional problems and feelings of worthlessness. The material factor has a very low effect on the meaningfulness of the job for both personnel segments. In the study, suggestions were made regarding the dangers of organizational blindness in universities, how to prevent it, and how academic and administrative staff can create and maintain meaningfulness in their jobs. Academic staff expressed their views and suggestions on the system, institutionalization, communication and participation, flexibility and simplicity; while administrative staff expressed their views and suggestions on institutional structure and management, work environment and work motivation, institutional training, merit and justice, and healthy process management.
Benzer Tezler
- Örgüt-çevre yönetim ilişkilerinde değişmenin yönü ve bir araştırma denemesi
Başlık çevirisi yok
ENDER YÖNET
- Uluslararası Kriminal Polis Örgütü-İnterpol'ün örgütsel yapısı ve işleyişi
Başlık çevirisi yok
SAADETTİN BORA
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kamu YönetimiGazi ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN KÖNİ
- Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayi Anonim Şirketi'nin örgütsel sosyoloji açısından değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
M. SERDAR KARAMANOĞLU