Doğum sonrası mindfulness uygulamalarına dayalı annelere verilen emzirme eğitiminin anne sütündeki kortizol hormonu ve bebek sirkadiyen ritmi üzerindeki etkileri
The effects of breastfeeding training given to mothers based on postpartum mindfulness practices on cortisol hormone in breast milk and infant circadian rhythm
- Tez No: 934181
- Danışmanlar: DOÇ. DR. RUKİYE TÜRK DELİBALTA, PROF. DR. METİN ÖĞÜN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Anne sütü, b&l&nçl& farkındalık, hemş&re, s&rkad¥ r&t&m, stres, Breast m&lk, c&rcad&an rhythm, m&ndfulness, nurse, stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kafkas Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma doğum sonrası mindfulness uygulamalarına dayalı annelere verilen emzirme eğitiminin anne sütündeki kortizol hormonu ve bebek sirkadiyen ritmi üzerindeki etkilerinin incelenmesi amacı ile randomize kontrollü deneysel tasarımda gerçekleştirildi. Araştırmanın örneklemini Erzurum Özel Buhara Hastanesi'ne başvuran primipar gebe kadınlar (n=60) oluşturmuştur. Araştırma bir müdahale (n=30) ve bir kontrol grubu (n=30) olmak üzere iki gruplu olarak dizayn edilmiştir. Veriler kriterleri belirleme formu, tanıtıcı bilgi formu, Postpartum Emzirme Öz-Yeterlilik Ölçeği- Kısa Form (PEÖYÖ-KF), Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ve Bebek Uyku Günlüğü ve Bebek Vücut Sıcaklığı Kayıt Çizelgesi ile toplandı. Müdahale grubuna sekiz haftalık mindfulness yöntemleri ile temellendirilmiş emzirme eğitimi verildi. Verilerin değerlendirilmesinde“Bağımsız Gruplar t Testi”,“Mann Whitney U testi”; grup içi analizlerde“Bağımlı Gruplar Testi”“Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi”ve korelasyon analizlerinde“Pearson Korelasyon Katsayısı”kullanıldı. Müdahale grubunun ASÖ ile anne sütündeki kortizol miktarı alt boyutları ve toplam puan ortalamaları istatiksel olarak anlamlı düzeyde azaldığı bulundu (p<0.05). Ayrıca PEÖYÖ puan ortalaması kontrol grubuna oranla istatiksel olarak daha yüksek bulundu (p>0.05). Bebek Uyku Günlüğü ve Bebek Vücut Sıcaklığı son test bulguları istatiksel olarak anlamlı değildi (p>0.05). Kontrol grubunun“akşam kortizol”düzeyinin ön test gündüz uyku süresi ve“sabah kortizol”son test gece uykuya dalma süresi istatiksel olarak anlamlıydı (p<0.05). Sonuç olarak; mindfulness uygulamarına dayalı emzirme müdahalelerinin annenin algılan stresini azalttığı, emzirme öz-yeterliliklerini arttırdığı ve strese bağlı anne sütünde bulunan kortizol miktarını azalttığı ancak bebek sirkadiyen ritmi üzerinde etkisinin olmadığı görüldü. Mindfulness yöntemlerinin emzirmeye entegre edilmesi farmakolojik olmayan bir yaklaşımın kullanılması bakımından emzirme hemşireleri için yenilikçi bir bakış açısı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This research was conducted in the postpartum breastfeeding education given to mothers based on mindfulness practices cortisol hormone in breast milk and its effects on infant circadian rhythm in a randomized controlled experimental design with the aim of examining realized. The sample of the study consisted of primiparous pregnant women (n=60) who applied to Erzurum Private Buhara Hospital. The study was designed with two groups, one intervention group (n=30) and one control group (n=30). Data were collected using a criteria form, a descriptive information form, the Postpartum Breastfeeding Self-Efficacy Scale (PBSES), the Perceived Stress Scale (PSS), and the Infant Sleep Diary and Infant Body Temperature Record Schedule. The intervention group received eight weeks of breastfeeding education based on mindfulness methods.“Independent Groups t Test”,“Mann Whitney U test”,“Dependent Groups Test”,“Wilcoxon Signed Ranks Test”and“Pearson Correlation Coefficient”were used in the evaluation of the data and correlation analysis. It was found that the mean scores of the intervention group decreased statistically significantly in the subscales and total scores of the PSS and the amount of cortisol in breast milk (p<0.05). In addition, the mean score of the PBSES was statistically higher than the control group (p>0.05). Infant Sleep Diary and Infant Body Temperature post-test findings were not statistically significant (p>0.05). The pretest daytime sleep duration of“evening cortisol”level and posttest nighttime sleep duration of“morning cortisol”level in the control group were statistically significant (p<0.05). In conclusion, breastfeeding interventions based on mindfulness practices decreased the perceived stress of the mother, increased breastfeeding self-efficacy and decreased the amount of cortisol in breast milk due to stress, but had no effect on infant circadian rhythm. Integrating mindfulness methods into breastfeeding offers an innovative perspective for breastfeeding nurses in terms of using a non-pharmacological approach.
Benzer Tezler
- Doğum sonu dönemde cinsel disfonksiyon yaşayan kadınlara verilen farkındalık temelli öz şefkat eğitiminin cinsel yaşam kalitesi ve eş uyumuna etkisi
The effect of awareness-based self-compassion training given to women experiencing sexual dysfunction in the postpartum period on the quality of sexual life and partner adjustment
FADİME BİÇER ŞAHİN
- Türkiye'de kadın sağlığına yönelik Mindfulness temelli müdahaleler: Sosyal hizmet perspektifinden sistematik bir derleme
Mindfulness-based interventions for women's health in Turkey: A systematic review from a social work perspective
EDA SAVRAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sosyal HizmetBaşkent ÜniversitesiSosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERVE DENİZ PAK GÜRE
- Farkındalık temelli emzirme programının sezaryen doğum sonrası annelerde emzirme farkındalığı ve emzirme tutumuna etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of mindfulness-based breastfeeding programme on breastfeeding awareness and breastfeeding attitude in mothers after cesarean delivery: A randomised controlled study
ŞERİFE BÜYÜKOKUDAN
- Kolposkopi yapılan kadınlarda farkındalık temelli başetme programının kanser korkusu ve farkındalık düzeyine etkisi: randomize kontrollü araştırma
The effect of mindfulness-based coping program on cancer fear and awareness level in women undergoing colposcopy: A randomized controlled trial
FATMA ÖZLEM ÜNER
Doktora
Türkçe
2024
HemşirelikAkdeniz ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZNUR KÖRÜKCÜ
- Premenstrual sendrom ile baş etmeye yönelik uygulanan akupresur ve mindfulness'ın premenstrual semptomlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of acupressure and mindfulness applied to cope with premenstrual syndrome on premenstrual symptoms and quality of life
SİMGE ÖZTÜRK