Saha ve Tuva Türkçelerinde isim
Nouns in Sakha (Yakut) and Tuvan
- Tez No: 937740
- Danışmanlar: PROF. DR. FATİH KİRİŞÇİOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Saha Türkçesi (Yakut Türkçesi), Tuva Türkçesi, isim, isim yapımı, isim çekimi, yapım ekleri, çekim ekleri, karşılaştırmalı dil bilgisi, Dil bilgisi, Dil bilgisi-isim, Tuva, Yakut Türkçesi, Sakha language (Yakut language), Tuvan language, noun, noun formation, noun inflectionation, derivative suffixes, inflectional suffixes, comparative grammar, Grammar, Grammar-noun, Tuva
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özet: Tezin konusu, Saha ve Tuva Türkçesinde isimler, isim yapımı ve isim çekim eklerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Bu amaçla isim yapım eklerinin özellikleri, isim grubuna giren kelime türleri olan sıfatlar, zamirler, zarflar ve bunların kullanımları ayrı ayrı ele alınmıştır. Çalışmanın konusu esas olarak morfoloji ile ilgili olduğundan ses bilgisi ve söz dizimi gibi alanlara girilmemiştir. Öte yandan Türkçenin morfolojisi, söz dizimini de büyük ölçüde belirlediğinden gerekli yerlerde söz dizimi özelliklerinden de bahsedilmiştir. Aynı şekilde, Türk dilinde kelimeler ek aldığında seslik değişmeler meydana geldiğinden bunlarla ilgili durumlarda ve özelikle eklerin fonetik varyantlarının açıklanmasında ses bilgisi konularına da yer verilmiştir. Bilindiği üzere bu iki lehçe coğrafi ölçütlere göre yapılan sınıflandırmada Türk yazı dillerinin Kuzeydoğu veya Sibirya Grubu içinde yer almaktadır. Tezin temel amacı, coğrafi olarak aynı grupta yer alan söz konusu iki lehçe arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koymaktır. Çalışmada eş zamanlı karşılaştırmalı dil bilgisi yöntemi kullanılmış; söz konusu lehçeler Türk dilinin tarihî dönemleriyle karşılaştırılmamıştır. Tarihî karşılaştırmanın başka bir çalışma bağlamında ele alınmasının daha uygun olacağı düşünülmüştür. Ayrıca söz konusu lehçeler diğer çağdaş Türk lehçeleriyle de karşılaştırılmamıştır. Bu çalışma kapsamında söz konusu iki lehçenin dil bilgisi üzerine yazılmış eserlerden yararlanılarak hem teorik bilgiler hem de kullanım örnekleri hakkında veri toplanmış; yazılı edebî metinlerden de örnekler alınmıştır. Bilim Kodu : 30101
Özet (Çeviri)
Abstract: The subject of the thesis is the comparative study of nouns, noun formation and inflection in Sakha and Tuvan Turkic. For this purpose, the features of noun formation suffixes, word types that fall into the noun group, namely, real nouns, adjectives, pronouns and adverbs, and their usage are discussed separately. Since the subject of the study is mainly related to morphology, areas such as phonology and syntax have not been covered. On the other hand, since the morphology of Turkic also determines its syntax to a great extent, syntactic features have also been mentioned where necessary. Similarly, in the Turkic Language, inflection and derivation are made with suffixes, and suffixes are asimilated to according to their roots. In cases related to these, phonology issues have been also covered. As it is known, these two dialects are included in the North-Eastern or Siberian Group of Turkic written languages in the classification made based on geographical criteria. The main purpose of the thesis is to reveal the similarities and differences between these dialects, which are geographically in the same group. The synchronic linguistic method is used in the study; the dialects in question were not compared with the historical periods of the Turkic language. It has been thought that it would be more accurate to consider the historical comparison in the context of another study. In addition, the dialects in question have not been compared with other contemporary Turkic dialects. Within the scope of this study, data on both theoretical information and usage examples have been collected by making use of works written on the grammar of the two dialects in question; and examples have also been taken from written literary texts. Science Code : 30101
Benzer Tezler
- Çorum toprak sanayii malzeme sahası olarak Sazköy killerinin etüdü
The Investigation of the Sazköy clays as meterial deposit for Çorum brick and the industry
METİN ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
İnşaat MühendisliğiGazi ÜniversitesiYapı Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. RECEP KILIÇ
- ODTÜ Beden Eğitimi ve Spor bölümü 1985-1986 programının öğrencilerin fizyolojik kapasitelerine etkisi
Başlık çevirisi yok
ALİ AHMET DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYYUP GÜNAY İSBİR
- Söğüt (GD Bilecik) yöresindeki mesozoyik yaşlı tortul istifinin stratigrafisi ve sedimantolojik incelenmesi
Stratigraphical and sedimentological investigation of the mesozoic sedimentary units of Söğüt area (se Bilecik)
ERDOĞAN TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Jeoloji MühendisliğiAnkara ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BAKİ VAROL
- Çizgisel kaynaktan ışıyan elektromağnetik dalgaların mükemmel iletken silindir takkesinden optik gibi saçılması
Başlık çevirisi yok
ADNAN GÖRÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiElektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. H. ERGUN BAYRAKÇI