Gürültü maruziyet algısı: Ölçek geliştirme ve kişilikle ilişkisi
Noise exposure perception: Scale development and relationship with personality
- Tez No: 937932
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DENİZHAN DİZDAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kulak Burun ve Boğaz, Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
- Anahtar Kelimeler: Gürültü, Gürültü maruziyet algısı, Gürültü hassasiyeti, Mesleksel gürültüye maruziyet, On Maddeli KiĢilik Ölçeği, Beş faktör kişilik modeli, Endüstriyel gürültü, İşitme kaybı-gürültüye bağlı, Noise, Noise exposure perception, Noise sensitivity, Occupational noise exposure, Ten-Item Personality Scale, Five factor personality model, Industrial noise, Hearing loss-noise induced
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Odyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Odyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, mesleksel ve çevresel gürültüye maruz kalan bireylerin gürültü maruziyet algısını incelemek ve kişilerin karakter analizi ile gürültüye maruziyetleri arasındaki ilişkiyi kişilik ölçeği ile değerlendirmektir. Gürültü maruziyet algısını değerlendirmek ve ölçmek için geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Çalışmaya 18-65 yaş aralığında 420 erkek ve 80 kadın olmak üzere normal işitmeye sahip 500 birey katılmıştır. Çalışma 2 ana gruptan oluşmaktadır. Birinci grup mesleksel gürültüye maruz kalan bireylerden oluşmaktadır. İkinci grup ise çevresel gürültüye maruz kalan bireylerden oluşmaktadır. Birinci grup mavi yakalı çalışanlardan oluşmakla birlikte ağır ve çok tehlikeli iş yerlerinde çalışmaktadır. Çalışmada dahil edilme kriterlerine uygun bireylere anamnez formu verilmiştir. Otoskopik muayenesi normal olan kişilerin saf ses odyometri sonuçları değerlendirilmiştir hem yüz yüze hem de Google Formlar üzerinden oluşturulmuş online anket ile ölçekler doldurtulmuştur. 500 kişilik örneklemden seçilen bir pilot gruba Weinstein Gürültü Hassasiyet Ölçeği uygulanmıştır. Gürültü Maruziyeti Algısı Ölçeği'nin (GMAÖ) yapı geçerliliğini test etmek amacıyla, açımlayıcı faktör analizi (AFA) kullanılmış, elde edilen faktör yapısının doğrulanması için ise doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmıştır. Analiz sonucunda ilgili faktörler 0,5'in üzerinde, birçoğu ise 0,8'in üzerinde anlamlı bir ilişki göstermiştir. Bu bulgu, ölçeğin iç tutarlılığının yüksek olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak GMAÖ'nin 11 soru ve 3 faktörden oluştuğu görülmektedir. GMAÖ'nden alınabilecek puan aralığı 0 ile 44 arasında değişmekte iken, gürültü maruziyet puan ortalamasının 12,95 olduğu belirlenmiştir; faktör 1 puan ortalaması 8,34 (0-20 puan) faktör 2 puan ortalaması 3,80 (0-12 puan) faktör 3 puan ortalaması (0-12 puan) 2,80 olarak elde edilmiştir. On Maddeli Kişilik Ölçeğinde alınan ortalama puanlar; dışadönüklük düzeyi 4,77, yumuşak başlılık düzeyi 4,70, sorumluluk düzeyi 5,01, duygusal denge düzeyi 5,41 ve deneyimlere açıklık düzeyi 5,08 olarak hesaplanmıştır. Çalışmada, 2 grupta gürültü maruziyet algısı açısından anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Çevresel gürültüye maruz kalan katılımcıların gürültü maruziyet algısının diğer katılımcılara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Bu çalışma, gürültünün bir risk faktörü olduğunu vurgularken, farklı çalışma ortamlarındaki bireylerin gürültüye maruziyet düzeyleri ve algılarındaki farklılıkları ortaya çıkarmıştır. Ayrıca örneklemden rastgele seçilen 109 kişilik bir pilot grup üzerinde uygulanan Weinstein Gürültü Hassasiyeti Ölçeği sonuçlarına göre, katılımcıların mesleksel ve çevresel gürültüye maruziyeti gibi değişkenlerinin, gürültü hassasiyeti puanlarını doğrudan etkilemediği gözlenmiştir. Bu çalışmada gürültü maruziyet algısı ile kişilik özellikleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Elde edilen bulgular, yumuşak başlılık ve duygusal dengelililik ile gürültü maruziyet algısı arasında negatif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Bu durum gürültü maruziyet algısının artmasıyla birlikte bireylerin daha içe dönük ve nevrotik kişilik özelliklerine eğilim gösterebileceğini düşündürmektedir. Literatürde, nevrotik bireylerin depresif, karamsar ve kaygılı olduklarını gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Bu nedenle gürültüye maruz kalmanın özellikle içe dönük bireylerin iş performansını olumsuz etkileyebileceği ve depresif ruh hallerini tetikleyebileceği öngörülmektedir. Yaptığımız çalışmanın sonucunda, gürültü maruziyetinin bireylerde hırçınlık ve öfke gibi kişilik özelliklerinin ortaya çıkmasına yol açacağı gösterilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the perception of noise exposure in individuals exposed to occupational and environmental noise and to evaluate the relationship between the character analysis of individuals and their exposure to noise using a personality scale. To develop a valid and reliable scale to evaluate and measure the perception of noise exposure. 500 individuals with normal hearing, 420 males and 80 females between the ages of 18-65, participated in the study. The study consists of 2 main groups. The first group consists of individuals exposed to occupational noise. The second group consists of individuals exposed to environmental noise. The first group consists of blue-collar workers and works in heavy and very dangerous workplaces. A medical history form was given to individuals who met the inclusion criteria in the study. Pure tone audiometry results of individuals with normal otoscopic examinations were evaluated and the scales were filled out both face-to-face and with an online survey created via Google Forms. The Weinstein Noise Sensitivity Scale was applied to a pilot group selected from a sample of 500 people. In order to test the structural validity of the Noise Exposure Perception Scale (NOPS), exploratory factor analysis (EFA) was used, and confirmatory factor analysis (CFA) was applied to verify the obtained factor structure. As a result of the analysis, the relevant factors showed a significant relationship above 0.5, and most of them above 0.8. This finding shows that the internal consistency of the scale is high. As a result, it is seen that NOPS consists of 11 questions and 3 factors. While the score range that can be obtained from NOPS varies between 0 and 44, it was determined that the noise exposure score average was 12.95; the factor 1 score average was 8.34 (0-20 points), the factor 2 score average was 3.80 (0-12 points), and the factor 3 score average (0-12 points) was 2.80. The average scores obtained from the Ten-Item Personality Scale; extraversion level was calculated as 4.77, agreeableness level as 4.70, conscientiousness level as 5.01, emotional stability level as 5.41 and openness to experience level as 5.08. In the study, significant differences were found in terms of noise exposure perception in 2 groups. It was determined that the noise exposure perception of the participants exposed to environmental noise was higher than the other participants (p<0.05). While this study emphasized that noise is a risk factor, it revealed the differences in the noise exposure levels and perceptions of individuals in different work environments. In addition, according to the results of the Weinstein Noise Sensitivity Scale applied to a pilot group of 109 people randomly selected from the sample, it was observed that variables such as occupational and environmental noise exposure of the participants did not directly affect the noise sensitivity scores. In this study, the relationship between noise exposure perception and personality traits was examined. The findings obtained show that there is a negative relationship between agreeableness and emotional stability and noise exposure perception. This situation suggests that individuals may tend to have more introverted and neurotic personality traits as the perception of noise exposure increases. There are studies in the literature showing that neurotic individuals are depressed, pessimistic and anxious. Therefore, it is predicted that exposure to noise may negatively affect the work performance of especially introverted individuals and trigger depressive moods. As a result of our study, it is shown that noise exposure will lead to the emergence of personality traits such as irritability and anger in individuals.
Benzer Tezler
- Uykuda solunum bozukluklarında tinnitus ve tinnitus algısının değerlendirilmesi
Evaluation of tinnitus and tinnitus perception in sleep related respiratory disorders
BURCU VURAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Kulak Burun ve BoğazSağlık Bilimleri ÜniversitesiKulak Burun Boğaz ve Baş-Boyun Cerrahisi Ana Bilim Dalı
UZMAN AYÇA ANT
- Gürültü hassasiyeti ve tinnitus arasındaki ilişkinin normal işiten ve işitme kayıplı yetişkin olgularda incelenmesi
Evaluation of the relationship between noise sensitivity and tinnitus handicap in normal hearing and hearing impaired adults with bothersome tinnitus
MERTCAN BABACAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kulak Burun ve BoğazGazi ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF KEMAL KEMALOĞLU
- Kulaklıkla müzik dinlemenin yetişkinlerde işitmeye etkisi
The effect of listening to music with headphones on hearing in adults
BÜŞRA TÜRKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kulak Burun ve BoğazMarmara ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH ÇAĞLAR BATMAN
- Pediatri hemşirelerinin çalışan güvenliğine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi
Determination of pediatric nurse' views about staff safety
MURADİYE ALDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
HemşirelikSelçuk ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA TAŞ ARSLAN
- Hastane öncesi acil sağlık hizmetleri çalışanlarının işyeri ortamının ergonomik açıdan değerlendirilmesi
Ergonomic evaluation of the workplace environment of pre-hospital emergency health care workers
AYHAN KISA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Acil TıpÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞİN AŞKIN