Steroidal karbamat türevlerinin alzheimer hastalığı üzerindeki potansiyel etkilerinin incelenmesi
Investigation of the potential effects of steroidal carbamate derivatives on alzheimer's disease
- Tez No: 942481
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEVİNÇ İLKAR ERDAĞI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kimya, Chemistry
- Anahtar Kelimeler: Alzheimer hastalığı, Dehidroepiandrosteron, Karbamatlar, Kolinesteraz inhibitörleri, Steroidler, Alzheimer disease, Dehydroepiandrosterone, Carbamates, Cholinesterase inhibitors, Steroids
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Alzheimer hastalığı (AH), yaşla birlikte artan görülme sıklığı ve henüz kesin tedavisinin bulunmaması nedeniyle modern tıbbın karşılaştığı en büyük nörodejeneratif hastalıklardan biridir. Kolinerjik hipoteze göre, AH'nin temelinde asetilkolin seviyelerinin azalması yer almakta ve bu bağlamda kolinesteraz (ChE) inhibitörleri semptomların yönetiminde en çok tercih edilen farmakolojik ajanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Rivastigmin gibi mevcut ilaçlar, karbamat yapılarının çift enzim inhibisyonuna olan uygunluğunu göstermiştir. Öte yandan, steroid yapılar son yıllarda artan şekilde nörokoruyucu özellikleri, düşük toksisiteleri ve kan-beyin bariyerini geçebilme yetenekleriyle dikkat çekmektedir. Bu doğrultuda, hem güçlü kolinesteraz inhibitörleri olan karbamatlar hem de nöroaktif steroidlerden biri olan dehidroepiandrosteron (DHEA), yeni nesil çift enzim inhibitörlerinin geliştirilmesinde potansiyel yapı taşları olarak değerlendirilmektedir. Bu yüksek lisans tezinde, DHEA temel alınarak 10 adet yeni steroid-karbamat türevi sentezlendi, yapısal karakterizasyonları 1H-NMR, 13C-NMR ve HRMS teknikleriyle doğrulandı. Elde edilen bileşiklerin AChE ve BuChE enzimlerine karşı inhibitör aktiviteleri in vitro Ellman yöntemi ile belirlendi, ADME (emilim, dağılım, metabolizma, atılım) analizleri ile farmakokinetik uygunlukları değerlendirildi. Literatürde daha önce raporlanmamış olan bu yeni bileşiklerin, güçlü enzim inhibisyon profilleri ve ilaç benzerlikleri göz önünde bulundurulduğunda Alzheimer hastalığı tedavisinde etkili ve seçici ajan adayları olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışma, steroidal karbamatların nörodejeneratif hastalıklardaki rolüne dair literatüre önemli bir katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Alzheimer's disease (AD) is one of the most prevalent neurodegenerative disorders associated with aging and still lacks a definitive cure. According to the cholinergic hypothesis, the cognitive decline observed in AD is primarily attributed to the reduction in acetylcholine levels, thereby positioning cholinesterase (AChE and BuChE) inhibitors as frontline symptomatic treatment agents. Compounds like rivastigmine have demonstrated the therapeutic significance of carbamate structures in achieving dual inhibition. Concurrently, steroidal scaffolds have gained increasing interest for their neuroprotective properties, low toxicity, and ability to cross the blood-brain barrier. Among them, dehydroepiandrosterone (DHEA), a neuroactive steroid, holds considerable promise for central nervous system-targeted drug design. In this thesis, a total of ten novel steroidal carbamate derivatives were synthesised using DHEA as the core scaffold. Structural elucidation was achieved via ¹H-NMR, ¹³C-NMR, and HRMS analyses. The inhibitory activities of the compounds against AChE and BuChE enzymes were evaluated in vitro using the Ellman assay, and drug-likeness properties were predicted through ADME assessments. Given that these compounds have not been previously reported in the literature, and based on their significant enzymatic inhibition and pharmacokinetic profiles, they may serve as promising lead candidates for the treatment of Alzheimer's disease. This study contributes valuable insights into the role of steroidal carbamates in the development of multifunctional anti-Alzheimer agents.
Benzer Tezler
- Piridazinon-üre türevi yeni bileşiklerin sentezi ve biyolojik aktiviteleri üzerine çalışmalar
Studies on synthesis and biological activity of novel pyridazinon-urea derivatives
AROOJ BAKHT
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eczacılık ve FarmakolojiGazi ÜniversitesiFarmasötik Kimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDEN BANOĞLU
- Steroidal epoksitlerin tetrasiyanoetilen (TCNE) katalizörlüğünde etanolizleri
Tetracyanoethylene-catalyzed ethanolysis of steroidal epoxides
OLCAY KOCA
- Non steroidal anti-inflamatuar ilaçların yeni türevlerinin sentezi
Synthesis of new derivatives of non steroidal anti-inflammatory drugs
CEVHER GÜNDOĞDU
- Bazı non-steroidal antiinflamatuvar ilaçların analjezik etki mekanizmasında ß-2 adrenerjik reseptörlerin indirekt rolü
Indirect role of ß2-adrenergic receptors in the mechanism of analgesic action of some non-steroidal anti inflammatory drugs
ELİF ÇADIRCI
Doktora
Türkçe
2009
Eczacılık ve FarmakolojiAtatürk ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİS SÜLEYMAN
- Non-steroidal antienflamatuvar etkili ilaçların katı dispersiyonlarının hazırlanması ve değerlendirilmesi
Preparation and evaluation of non-steroidal antiinflammatory drugs solid dispersion
SEDA RENÇBER
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eczacılık ve FarmakolojiEge ÜniversitesiFarmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. MİNE ÖZYAZICI