Radyo kurumunun klasik Türk müziği ses icrâcılığına etkisinin değerlendirilmesi
An evaluation of the impact of radio institutions on vocal performance in classical Turkish music
- Tez No: 947451
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYÇİN ÖNER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Müziği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma; radyo kurumunun klasik Türk müziği ses icracılığı üzerindeki etkisini süsleme teknikleri, ifade unsurları ve akort düzenleri bağlamında değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmış; örneklem olarak Ankara ve İstanbul radyolarında görev yapan Semahat Özdenses, Müzeyyen Senar, Safiye Ayla, Zeki Müren, Tülin Yakarçelik ve Radife Erten gibi önemli icracılar seçilmiştir. Veriler; literatür taraması, doküman incelemesi ve arşiv kayıtları üzerinden elde edilmiş, seçilen sanatçıların ses kayıtlarından dikte edilen eserler Finale programı aracılığıyla notaya alınarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda, radyo dönemine ait icraların daha ölçülü, estetik bütünlük taşıyan ve kurumsal bir çerçeve içinde şekillendiği görülmüştür. Bu dönemde sanatçılar, bireysel yorumdan ziyade kolektif bir estetik anlayışa hizmet eden, sistematize edilmiş bir klasik tavırla icra gerçekleştirmiştir. Radyo sonrası dönemde ise doğaçlamanın ve bireyselleşmiş anlatım biçimlerinin öne çıktığı, süsleme ve nüans unsurlarının daha serbest ve abartılı biçimlerde kullanıldığı gözlemlenmiştir. Bu süreç, klasik müziğin çeşitlenmesine katkı sağlarken aynı zamanda geçmişte hâkim olan ölçülü ve dengeli icrâ anlayışında çözülmelere yol açmıştır. Bu bağlamda çalışma, klasik Türk müziği icracılığının geçmişten bugüne uzanan dönüşümünü hem teknik hem kültürel boyutlarıyla değerlendirmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate the impact of radio institutions on vocal performance in Classical Turkish Music, focusing on ornamentation techniques and expressive elements. A qualitative research design employing the survey model was utilized. Prominent vocalists who performed for Ankara and Istanbul radio stations such as Semahat Özdenses, Müzeyyen Senar, Safiye Ayla, Zeki Müren, Tülin Yakarçelik, and Radife Erten were selected as the sample. Data were collected through literature review, document analysis, and archival recordings. Selected performances were transcribed using the Finale notation software and analyzed accordingly. The findings indicate that performances during the radio era were more measured, carried an aesthetic integrity, and were shaped within an institutional framework. In this period, artists performed not through individual interpretations but rather through a systematized classical style aligned with a collective aesthetic understanding. In contrast, the post-radio era is characterized by an increased presence of improvisation and individualized expression, with ornamentation and nuance elements being used in a freer and more exaggerated manner. While this shift contributed to the diversification of Classical Turkish Music, it also led to a dissolution of the previously dominant balanced and disciplined performance style. Within this context, the study evaluates the transformation of vocal performance in Classical Turkish Music from past to present, considering both its technical and cultural dimensions.
Benzer Tezler
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
- Geleneksel Türk sanat müziği viyolonsel öğretim ve icra yöntemleri üzerine bir araştırma
A research about the violoncello education and playing systems in Turkish clasical music
LEVENT DEĞİRMENCİOĞLU
- Sözleri Cahit Sıtkı Tarancı ya ait TRT repertuarında yer alan eserlerin makam ve güfte analizi
An analysis on the mode and iyrics by Cahit Sıtkı Tarancı in TRT repertior
ASİYE ÖZER
- Ahkâmü'l-Külliyye 'Alâ tahvîl-i Sini'l-'Alem: Dil incelemesi, metin, Türkiye Türkçesine aktarım, sözlük, tıpkıbasım
Ahkâmü'l-Külliyye 'Alâ tahvîl-i Sini'l-'Alem: Language examine, text, translation to Turkish spoken in Turkey, glossary, facsimile
EMRE KUNDAKÇI
