Geri Dön

Yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin sözcük çağrışımları üzerine bir durum çalışması

A case study on word associations of Turkish as a foreign language learners

  1. Tez No: 947556
  2. Yazar: ÖYKÜ MERCAN ÇETİN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÜLKER ŞEN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Dilbilim, Education and Training, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Anlamsal çağrışım, Sosyodemografik değişkenler, Sosyokültürel farklılıklar, Sözcük çağrışımları, Semantic associations, Sociodemographic variables, Socio-cultural differences, Word associations
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Araştırmada yabancı dil olarak Türkçe öğrenenler ile Türkçe ana dili konuşurlarının belirlenen anahtar sözcüklere ilişkin çağrışım sözcükleri analiz edilerek yabancı dil öğrenenlerin çağrışımlarının dil düzeyi ilerledikçe ana diline benzeyip benzemediğinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Mevcut bir durumu olduğu gibi yansıtmayı amaçlayan bu çalışma nitel araştırma desenlerinden durum çalışması benimsenerek yürütülmüştür. Çalışmanın amacı doğrultusunda aynı kurumda Türkçe dil hazırlık eğitimi alan A1-C1 düzeylerinden 30'ar katılımcı ile aynı kurumda İngilizce dil hazırlık eğitimi alan 30 Türkçe ana dili konuşuru araştırmaya dâhil edilmiştir. Katılımcılara, uzman görüşü alınarak ve Türkçede kullanım sıklığı en yüksek olan ilk 100 sözcük arasından belirlenen 15 anahtar sözcük yazılı olarak verilmiştir. Katılımcılardan bu sözcükleri görünce akıllarına gelen ilk sözcüğü yazmaları istenmiştir. Toplanan veriler bilgisayar ortamına aktarılarak iki türde analizi yapılmıştır. Veriler ilk olarak sayısallaştırılmış ve gruplar arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Bu analiz ile A1 düzeyinden C1 düzeyine doğru ilerledikçe yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin sözcük çağrışımlarının ana dili konuşurlarının çağrışım sözcükleriyle benzerlik gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın ikinci adımında ise veriler anlam, kullanım ve biçim yönünden analiz edilmiştir. Bu analizin sonucunda düzey ilerledikçe anlam temelli çağrışım sayısında artış olduğu; kullanım açısından deyim ve eş dizimlilik kullanımlarının arttığı; biçim temelinde ise düzey ilerledikçe ses temelli çağrışımlarının sayısının düştüğü, düzey ve ana dili fark etmeksizin en çok isim soylu çağrışım sözcüklerin yazıldığı tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

The aim of the study was to analyze the connotations of Turkish learners and native speakers of Turkish for the determined keywords and to determine whether the annotation of foreign language learners resemble their native language as their language level progresses. This study, which aims to reflect an existing situation as it is, was conducted by adopting a case study, one of the qualitative research designs. In line with the purpose of the study, 30 participants from A1-C1 levels who were receiving Turkish language preparatory education at the same institution and 30 native speakers of Turkish who were receiving English language preparatory education at the same institution were included in the study. The participants were given 15 keywords determined in writing from the first 100 words with the highest frequency of use in Turkish after receiving expert opinion. The participants were asked to write the first word that came to their mind when they saw these words. The data collected was transferred to the computer environment and two types of analyses were performed. The collected data was first digitized and the relationships between the groups were examined. With this analysis, it was concluded that the word annotation of those learning Turkish as a foreign language from A1 to C1 levels were similar to the connotation words of native speakers. In the second step of the study, the data was analyzed in terms of meaning, usage and form. As a result of this analysis, it was determined that as the level progressed, the number of meaning-based associations increased, idioms and collocations increased in terms of usage, and in terms of form, the number of sound-based associations decreased as the level progressed, and noun-based association words were written the most, regardless of level and mother tongue.

Benzer Tezler

  1. The relation between vocabulary learning strategies and foreign language reading anxiety among Turkish EFL learners

    Türkiye'de İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenenlerin kelime öğrenme stratejileri ile yabancı dilde okuma kaygıları arasındaki ilişki

    AYSU BEGÜM KARAGÖL ÖZKUL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet Üniversitesi

    Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ FERDANE DENKCİ AKKAŞ

  2. Pik demiri ve karbon çeliğinin sulu çözeltiler içindeki korozyon hızının tayini

    Determination of the rate of corrosion of the cast iran and carbon steel in the aqueous solutions

    EMİNE NAZAN ÜNAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Kimya MühendisliğiGazi Üniversitesi

    Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HAYRİ YALÇIN

  3. Batı tesirine kadar Osmanlı mimarisinde estetik kriterler

    Başlık çevirisi yok

    LEYLA BAYDAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    MimarlıkGazi Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALUK KARAMAĞARALI