The formation of national identity in Uzbekistan: Imperial, Soviet and post Soviet policies
Özbekistan'da ulusal kimliğin oluşumu: İmparatorluk, Sovyet ve Sovyet sonrası politikalar
- Tez No: 948738
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZAFER ÇELER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Ulusal kimlik, Sovyet milliyet politikası, Sovyet sonrası Özbekistan, Ulus inşası, Cedidcilik, Ruslaştırma, Korenizatsiya, İcat edilmiş gelenekler, Otoriter sekülarizm, Postkolonyal milliyetçilik, National identity, Soviet nationality policy, Post-Soviet Uzbekistan, Nation-building, Jadidism, Russification, Korenizatsiya, Invented traditions, Authoritarian secularism, Postcolonial nationalism
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Kent Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu yüksek lisans tezi, Özbekistan'ın ulusal kimliğini şekillendiren tarihsel süreçleri incelemekte ve kimliğin Sovyet döneminden bağımsızlığa kadar olan evrimini analiz etmektedir. Çalışma, kuramsal temellerle başlayarak milliyetçiliği primordialist, modernist (Gellner, Anderson), etnosimvolist (Smith) ve postkolonyal yaklaşımlar üzerinden değerlendirmektedir. Ardından, Çarlık Rusyası'nın Türkistan'daki kimlik politikaları ele alınmakta; bu çerçevede Ruslaştırma, dini kontrol ve Cedidcilerin kültürel direnişi incelenmektedir. Sovyet dönemi ise imparatorluğun çöküşü, Bolşeviklerin ulusal politikaları ve başlangıçta yerel kimliği teşvik eden ancak sonrasında ideolojik bağımlılığı pekiştiren“korenizatsiya”(yerelleştirme) stratejisi üzerinden analiz edilmektedir. 1924'teki ulusal-territoryal sınırlama sırasında, Sovyetlerin Özbekistan'ı yaratma süreci yukarıdan aşağıya bir inşa olarak, kontrol ve sınıflandırmaya dayalı biçimde sunulmuştur.“Halkların dostluğu”ve“sosyalist yurtseverlik”gibi merkezi kavramlar, etnik biçimleri merkezi denetim altındaki Sovyet benliğine entegre etmeyi amaçlamıştır. Tezin son bölümleri, bağımsızlık sonrası ulus inşa süreçlerini ele almaktadır. Popüler bir milliyetçi hareketin bulunmadığı bir bağlamda, yönetici elit meşruiyetini sağlamak amacıyla milliyetçiliği yeni bir araç olarak kullanmıştır. Bu süreçte tarih yeniden yazılmış, Özbek dili ve İslam mirası öne çıkarılmış, seçici hafıza kurumsallaştırılmıştır. Resmî söylem vatandaşlık temelli dayanışmayı vurgulasa da, ulus inşası çoğunlukla etnik Özbeklerin hâkimiyetini pekiştirmiş ve kapsayıcı çoğulculuğa karşıt bir yön izlemiştir. Genel olarak tez, Özbekistan'ın ulusal benliğinin Sovyet mirası ile otoriter yönetimin birleşimi sonucu oluştuğunu; bu kimliğin istikrar, merkezileşme ve ideolojik uyumla karakterize edilen hibrit, devlet odaklı bir yapı olduğunu vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This master's thesis examines the historical processes that have shaped Uzbekistan's national identity, tracing its evolution from Soviet times to independence. The study begins with theoretical foundations and analyses nationalism through primordialist, modernist (Gellner, Anderson), ethnosimvolistic (Smith), and postcolonial approaches. After that, the identity policy of Tsarist Russia in Turkestan is examined, including Russification, religious control, and cultural resistance by the Jadids. The Soviet period is analysed through the collapse of the Empire, the national policies of the Bolsheviks, and the strategy of“korenization”(localisation), which initially promoted local identity but later strengthened ideological subordination. During the national-territorial delimitation of 1924, the Soviet creation of Uzbekistan was presented as a top-down construction based on control and classification. Central concepts such as“ friendship of peoples ”and“ socialist patriotism ”served to integrate ethnic forms into a centrally controlled Soviet self. Recent chapters explore post-independence nation-building processes. In a context where a popular nationalist movement did not exist, the ruling elite utilised nationalism for a new purpose to ensure its legitimacy. This included rewriting history, promoting the Uzbek language and Islamic heritage, and institutionalising selective memory. While formal rhetoric emphasised civic solidarity, nation-building often reinforced the dominance of ethnic Uzbeks and opposed inclusive pluralism. In general, the dissertation emphasises that the national self of Uzbekistan is constructed through a combination of Soviet heritage and authoritarian rule, resulting in a hybrid, state-oriented self characterised by stability, centralisation, and ideological conformity.
Benzer Tezler
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Çimentonun sertleşmesi üzerinde kimyasal komponentlerin etkisi
Başlık çevirisi yok
NACİYE TÜRKEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE
- Bazı esterlerin kinetik incelenmesi ve termodinamik parametrelerin belirlenmesi
Kinetic study and detesmination of thermodnamic parameters of some esters
İBRAHİM TAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE
- İzmir'de bazı yolların kapatılarak yaya bölgeleri oluşturma da kent peyzajını geliştirme açısından yeniden planlanması üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
BAHAR TÜRKYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Şehircilik ve Bölge PlanlamaEge ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER