Pender'in sağlığı geliştirme modeline dayalı verilen beslenme eğitiminin ortaokul öğrencilerinin kahvaltı alışkanlıklarına etkisinin belirlenmesi
Determining the effect of nutrition education based on Pender's health promotion model on the breakfast habits of secondary school students
- Tez No: 953546
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAVVA KARADENİZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Beslenme durumu, Çocuklar, Eğitim, Hemşirelik, Kahvaltı, Modeller, Breakfast, Children, Education, Models, Nursing, Nutritional status
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeli'ne dayalı olarak verilen beslenme eğitiminin ortaokul öğrencilerinin kahvaltı alışkanlıklarına etkisini belirlemektir. Araştırma, ön test-son test deney-kontrol gruplu bir tasarımla yürütülmüş ve Karaman il merkezinde bir ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 7. sınıf düzeyinde öğrenim gören, kronik hastalığı bulunmayan ve gönüllü olarak katılan 135 öğrenci (deney grubunu:67, kontrol grubu:68) oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak Sosyodemografik Özellikler Veri Formu, Beslenme Davranış Ölçeği, Kahvaltı Tüketimi ile İlişkili Sağlığı Geliştirme Modeli Ölçeği ve Ebeveyn Soru Formu kullanılmıştır. Deney grubuna Sağlığı Geliştirme Modeli'ne dayalı beslenme eğitimi verilmiş, kontrol grubuna ise herhangi bir eğitim uygulanmamıştır. Verilerin analizinde bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi ve McNemar, Ki-kare testi kullanılmış ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bu araştırma, Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeli'ne dayalı olarak verilen beslenme eğitiminin, modelin bileşenleri üzerinde etkili olmuştur. Eğitim sonrasında deney grubundaki öğrencilerin“önceki ilgili davranış”,“algılanan fayda”,“algılanan özyeterlilik”ve“olumlu etki”model alt boyutlarında anlamlı artışlar olmuştur.“Algılanan engeller”,“olumsuz etki”ve“kişilerarası etkiler”alt boyutlarında ise belirgin bir azalma saptanmıştır (p<0.05). Bu sonuçlar, ortaokul düzeyindeki öğrencilere Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeli temel alınarak verilen beslenme eğitiminin kahvaltı alışkanlıklarının geliştirilmesinde etkili olduğunu göstermektedir. Gelecekte yapılacak çalışmalarda, daha geniş örneklemlerle ve uzun dönemli izlemelerle sonuçların pekiştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to determine the effect of nutrition education based on Pender's Health Promotion Model on middle school students' breakfast habits. The study was conducted using a pre-test post-test experimental-control group design and was carried out at a middle school in the city center of Karaman. The sample consisted of 135 voluntarily participating 7th-grade students without any chronic illness (67 in the experimental group, 68 in the control group). Data collection tools included the Sociodemographic Characteristics Data Form, the Nutrition Behavior Scale, the Health Promotion Model Scale Related to Breakfast Consumption, and the Parent Questionnaire. Nutrition education based on the Health Promotion Model was provided to the experimental group, while no education was given to the control group. In the data analysis, paired and independent t-tests and the McNemar Chi-square test were used, with a significance level set at p<0.05. This study found that the nutrition education based on Pender's Health Promotion Model had an effect on the components of the model. After the training, significant increases were observed in the experimental group's sub-dimensions of“previous related behavior,”“perceived benefits,”“perceived self-efficacy,”and“positive affect.”Significant decreases were noted in the sub-dimensions of“perceived barriers,”“negative affect,”and“interpersonal influences”(p<0.05). These results indicate that nutrition education based on Pender's Health Promotion Model is effective in improving breakfast habits among middle school students. It is recommended that future studies reinforce these findings with larger sample sizes and long-term follow-ups.
Benzer Tezler
- Gestasyonel diyabet riski bulunan gebelere Pender'in sağlığı geliştirme modeline dayalı verilen eğitim ve danışmanlığın etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness of education and counseling based on Pender's health promotion model for pregnant women at risk for gestational diabetes
BURÇİN BEKTAŞ PARDES
Doktora
Türkçe
2024
HemşirelikSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLTEN GÜVENÇ
- Tip 2 diyabetli bireylere yönelik sağlığı geliştirme modeline dayalı sağlıklı beslenme ve fonksiyonel besinler eğitimin sağlıklı yaşam biçim davranışlarına ve diyabette öz etkililik üzerine etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of general functional food consumption education program based on a health promotion model for individuals with type 2 diabetes on healthy lifestyle behaviors and self-efficacy in diabetes: A randomized controlled study
ÖZNUR GÜNGÖR
Doktora
Türkçe
2025
Halk SağlığıNecmettin Erbakan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ HİSAR
- Hipertansiyonlu bireylere pender'in sağlığı geliştirme modeline dayalı verilen eğitimin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarına etkisi
The effect of the education based on pender'shealth promotion model upon healthy life style behaviors among the individuals with hypertension
İLKNUR GÜNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikBalıkesir ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL KARACA SİVRİKAYA
PROF. DR. HİCRAN YILDIZ
- Ebe liderliğinde Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeline dayalı verilen eğitimin göçmen kadınların perinatal mental sağlığı üzerine etkisi
The effect of midwife-led education based on Pender's Health Promotion Model on the perinatal mental health of immigrant women
AYSEREN ÇEVİK
- Üriner inkontinansı olan kadınlarda sağlığı geliştirme modeline dayalı eğitim ve danışmanlık programının benlik saygısı, cinsel doyum ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of education and counseling program based on the health promotion model on self-ESTEEM, sexual satisfaction and quality of life in women with urinary incontinence
ESRA BÜKECİK
Doktora
Türkçe
2023
Kadın Hastalıkları ve DoğumHacettepe ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLTEN KOÇ