Tirozin kinaz inhibitörü (TKİ) kullanan kronik miyeloid lösemi tanılı hastalardaki potansiyel ilaç-ilaç etkileşimleri ve bunların TKİ yanıtları ve toksisiteleri üzerine olan etkileri
Potential drug-drug interactions and their effects on TKI responses and toxicities in patients with chronic myeloid leukemia treated with tyrosine kinase inhibitors (TKIs)
- Tez No: 955091
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET EMRE EŞKAZAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Hematoloji, İç Hastalıkları, Hematology, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Kronik Miyeloid Lösemi (KML), Tirozin Kinaz İnhibitörleri (TKİ), ilaç-ilaç etkileşimleri, BCR::ABL1, Chronic Myeloid Leukemia (CML), Tyrosine Kinase Inhibitors (TKIs), drug-drug interactions, BCR::ABL1
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Çalışmamızda amacımız kronik miyeloid lösemi (KML) tanısı almış ve tirozin kinaz inhibitörü (TKİ) tedavisi altında takip edilen hastalarda, eşzamanlı kullanılan sistemik ilaçlarla olası ilaç-ilaç etkileşimlerini ve bu etkileşimlerin klinik, laboratuvar parametreleri ile moleküler yanıt düzeylerine etkisini değerlendirmekti. Gereç ve Yöntem: Mayıs 2003 - Nisan 2025 tarihleri arasında İstanbul Üniversitesi- Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hematoloji Polikliniği'nde takip edilen 172 KML hastasının verileri geriye dönük olarak incelendi. Rank-based ANCOVA yöntemiyle tanı, ek ilaç öncesi ve sonrası 3., 6., 9. ve 12. aylarda klinik ve laboratuvar veriler analiz edildi. Ek ilaçlar sonrası görülen yan etkiler ve laboratuvar değişiklikleri detaylı şekilde kaydedildi. Bulgular: Ortalama yaş 48.9±15.2 yıl olup, hastaların %50.6'sı kadındı. En sık tercih edilen TKİ imatinib idi (%82.6). Hastaların %51.7'sinde en az bir komorbid hastalık mevcuttu. Polifarmasi oranı %29.7, PPİ kullanımı %28.5 idi. Yan etkilerin %57.6'sı hafif düzeydeydi; en sık bildirilen yan etki miyalji (%12.2) oldu. Üçüncü ayda hematolojik parametrelerde anlamlı iyileşme izlendi (p<0.001). Bu dönemde MMR elde edilemeyen hasta oranı %45.4, DMR oranı ise %38.2 olarak saptandı. Moleküler tespit edilemeyen hastalık oranı geç ek ilaç başlananlarda %46.4, erken başlananlarda %28.4'tü (p<0.001). Polifarmasi, 6. aydan itibaren anlamlı düzeyde daha az derin moleküler yanıtla ilişkiliydi (p=0.047). PPİ kullanımının tüm izlem süresince moleküler yanıt üzerinde anlamlı bir etkisi gösterilmedi (p=NS). Sonuç: KML hastalarında ilaç-ilaç etkileşimlerinin sistematik biçimde değerlendirilmesi ve bireyselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarının benimsenmesi; yalnızca moleküler yanıt düzeyini artırmakla kalmayıp, sağkalımı da olumlu yönde etkileyebilecek temel bir strateji olarak görülmelidir.
Özet (Çeviri)
Introduction: This study aimed to evaluate potential drug-drug interactions from systemic medications in CML patients treated with TKIs, and their impact on clinical, laboratory, and molecular outcomes. Method: A retrospective analysis was performed on data from 172 CML patients followed at Istanbul University-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Faculty of Medicine between May 2003 and April 2025. Clinical and laboratory data at diagnosis and at months 3, 6, 9, and 12 before and after the addition of concomitant drugs were analyzed using rank-based ANCOVA. Adverse events and laboratory changes after additional medications were thoroughly recorded. Results: The mean age was 48.9±15.2 years, and 50.6% of the patients were female. Imatinib was the most frequently used TKI (82.6%). Comorbidities were present in 51.7% of patients. The rates of polypharmacy and PPI use were 29.7% and 28.5%, respectively. Most adverse effects were mild (57.6%), with myalgia (12.2%) being the most common. Significant hematologic improvement was observed by month 3 (p<0.001). At this time, 45.4% had not achieved MMR, while 38.2% had DMR. The rate of undetectable molecular disease was higher in late versus early additional drug users (46.4% vs 28.4%, p<0.001). Polypharmacy was associated with significantly lower DMR from month 6 onward (p=0.047). PPI use had no significant impact on molecular response during follow-up (p=NS). Conclusion: In CML patients, systematic assessment of drug interactions and personalized treatment strategies may not only improve molecular response but also positively influence survival.
Benzer Tezler
- 2003-2011 yılları arasında EUTF Hematoloji Kliniğinde tanı alan ve TKI uygulanan KML hastalarının klinik, demografik ve yanıt özelliklerinin geriye dönük olarak değerlendirilmesi
A retrospective analysis of CML patients who were diagnosed in 2003-2011 years at Ege University Faculty of Medicine Department of Haematology and treated with tki imatinib for response rates and clinical and demographical features
ÜMİT ÇAVDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
HematolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FAHRİ ŞAHİN
- Kronik myeloid lösemi tanılı hastaların tedavi yanıtlarının retrospektif değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
RIZA KARADUMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
HematolojiUludağ Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RIDVAN ALİ
- Kronik miyeloid lösemi tanılı Tirozin kinaz inhibitörü kullanan hastalarda sekonder malinite taraması
Secondary malignancy screening in patients using a Tyrosine kinase inhibitor with Chronic myeloid leukemia
TUĞBA MEMİŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
HematolojiMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAYFUR TOPTAŞ
- Tirozin kinaz inhibitörleri ile tedavi edilen onkoloji hastalarında tiroid profillerinin incelenmesi
Investigation of thyroid profiles in oncology patients treated with tyrosin kinase inhibitors
GİZEM ASA TEPEOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
BiyoteknolojiÇukurova ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMRA PAYDAŞ
- Hematoloji kliniğinde oral kemoterapi alan hastalarda tedaviye uyumu güçleştiren faktörlerin değerlendirilmesinde klinik eczacı yaklaşımları
Clinical pharmacist approaches in the evaluation of factors that complicate treatment adherence in patients receiving oral chemotherapy in haematology clinic
RENGİN TÜRK
Eczacılıkta Uzmanlık
Türkçe
2023
Eczacılık ve FarmakolojiEge ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BUKET REEL
- Kronik miyeloid lösemi hastalarının tedavisiz remisyon konusundaki yaklaşımlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the approaches of patients with chronic myeloid leukemia on treatment free remission
CEMRE GÖNENÇ ARSLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıEskişehir Osmangazi Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EREN GÜNDÜZ