İnsülin kullanan Tip 2 diyabetli bireylerin insülin tedavisi direnci ve diyabet belirtileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between insulin treatment resistance and diabetes symptoms of individuals with Type 2 diabetes using insulin
- Tez No: 956557
- Danışmanlar: PROF. DR. NURCAN UYSAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Psikolojik insülin direnci, Tip 2 diyabet, Diyabet belirtileri, Hemşirelik, Psychological insulin resistance, Type 2 diabetes, Diabetes symptoms, Nursing
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Tip 2 diyabetli bireylerin insülin tedavisine gösterdikleri direnç ve diyabet belirtileri arasındaki ilişkisini belirlemek amacıyla kesitsel ve tanımlayıcı olarak planlanmıştır. Araştırmanın evrenini, Aralık 2024-Şubat 2025 tarihleri arasında Bursa Uludağ Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Endokrinoloji kliniği ve polikliniği ile diyabet eğitim merkezinde ayaktan ve yatarak tedavi gören Tip 2 diyabetli bireyler oluşturmuştur. Araştırmaya 215 tip 2 diyabetli birey katılmıştır. Verilerin toplanmasında; hasta tanıtıcı bilgi formu, Psikolojik İnsülin Direnci Ölçeği ve Diyabet Belirtileri Kontrol Listesi Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde Independent Sample-t test ve ANOVA, Pearson ve Spearman korelasyon katsayısı testi kullanılmıştır. Çalışmaya katılan Tip 2 diyabetli bireylerin PİDÖ ve alt boyutlarından aldıkları puanlarının ortalamanın üstünde olduğu ve insülin tedavisine karşı gösterdikleri direncin yüksek olduğu saptanmıştır (p<,05). Kadınların, geliri giderinden az olan bireylerin PİDÖ puan ortalamaları diğer gruplara göre düşük bulunmuştur (p<,05). Çalışan bireylerde PİDÖ ve Psiko-Bilişsel Faktörlere ilişkin puanın yüksek olduğu belirlenmiştir (p<,05). Çalışmaya katılan Tip 2 diyabetli bireylerin DBKLÖ ve alt boyutlarından aldıkları puanların düşük olduğu belirlenmiştir. Çalışmamızda kadınlarda, 60 yaş altındaki bireylerde, diyete uymayanlarda ve gelir düzeyi düşük olan bireylerde DBKLÖ puan ortalamasının yüksek olduğu belirlenmiştir (p<,05). Eğitim düzeyi düşük olan bireylerde Hiperglisemi, Kardiyoloji ve Nöroloji alt boyut puanı yüksektir (p<,05). Çalışmayan bireylerde Kardiyoloji alt boyut puanı, 11 yıl ve üzeri süreyle tanı almış olan bireylerde nöroloji alt boyut puanı, eşlik eden komorbid hastalığı olanlarda Kardiyoloji ve Oftalmoloji alt boyut puanının yüksek olduğu bulunmuştur (p<,05). Çalışmamızda PİDÖ ile DBKLÖ ve alt boyutları arasında (Hiperglisemi hariç) negatif yönlü zayıf düzeyde anlamlı ilişki olduğu belirlenmiştir (p<,05). Çalışmamızda PİDÖ alt boyut faktörleri; iğneden ve ağrısından korkma, kendi kendine insülin enjekte etme konusunda güvenmeme, insülin tedavisini karmaşık ve rahatsız edici olarak değerlendirme, insülin tedavisi hakkında bilginin yetersiz olması, tedavide başkalarının yardımına ihtiyaç duyma, doz ayarlamakta zorlanma, toplum içinde insülin enjeksiyonu yapmayı utanç verici bulma, ailede işe yaramaz biri olduğunu düşünme gibi faktörleri içerir. Bu faktörler göz önüne alındığına psikolojik insülin direnci arttıkça diyabet belirtilerinin daha az görülmesi diyabetli bireyler açısından önemli bir sonucu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study was designed as a cross-sectional and descriptive study to determine the relationship between resistance to insulin therapy and diabetes symptoms in individuals with Type 2 diabetes. The study population consisted of individuals with Type 2 diabetes who received inpatient and outpatient treatment at the Endocrinology Clinic and Polyclinic and the Diabetes Education Center of Bursa Uludağ University Health Application and Research Center between December 2024 and February 2025. A total of 215 individuals with Type 2 diabetes participated in the study. Data were collected using the Patient Information Form, the Psychological Insulin Resistance Scale (PIRS), and the Diabetes Symptom Checklist Scale (DSCS). Data were analyzed using the Independent Samples t-test, ANOVA, Pearson, and Spearman correlation coefficient tests. It was found that the mean scores of the participants on the PIRS and its subscales were above average, indicating a high level of resistance to insulin therapy (p<,05). The mean PIRS scores of women whose income was less than their expenses were found to be lower than those of other groups (p<,05). It was determined that working individuals had higher PIRS and psycho-cognitive factor scores (p<,05). Participants' DSCS and subscale scores were found to be low. However, higher DSCS scores were identified among women, individuals under the age of 60, those who did not adhere to a dietary regimen, and those with lower income levels (p<,05). Individuals with lower education levels had higher scores in the Hyperglycemia, Cardiology, and Neurology subscales (p<,05). Non-working individuals had higher scores in the Cardiology subscale, while individuals diagnosed with diabetes for 11 years or more had higher scores in the Neurology subscale. Participants with comorbid chronic diseases had higher scores in the Cardiology and Ophthalmology subscales (p<,05). A weak but significant negative correlation was found between PIRS and DSCS total and subscale scores (except for the Hyperglycemia subscale) (p<,05). The subscale factors of PIRS include fear of needles and pain, lack of confidence in self-injection, perceiving insulin therapy as complex and burdensome, insufficient knowledge about insulin therapy, the need for help from others, difficulty in dose adjustment, feeling ashamed to inject insulin in public, and perceiving oneself as useless within the family. Considering these factors, the finding that diabetes symptoms decrease as psychological insulin resistance increases presents an important result for individuals with diabetes.
Benzer Tezler
- Hematolojik maligniteli olgularda glukoz metabolizması ve insülin direnci ile bazı adipokinler arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigating the relationship between glucose metabolism, insulin resistance and some adipokines in cases with hematologic malignancy
AYDIN KALENDER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
HematolojiCelal Bayar Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MİNE MİSKİOĞLU
- 10-18 yaş arası D vitamini eksikliği olan obez adolesanlarda 2000 IU/gün D vitamini tedavisinin insülin direnci ve kardiyovasküler risk parametreleri üzerine etkisi
The effect of 2000 IU/day vitamin D supplementation on insulin resistance and cardiovasculer risk parameters in vitamin D deficient obese adolescents
MELİHA ESRA BİLİCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıSağlık BakanlığıÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENAY SAVAŞ ERDEVE
- Tip 2 diyabetes mellituslu hastalarda psikolojik insülin direnci, anksiyete ve depresyonun incelenmesi
Investigation of psychological insulin resistance, anxiety and depression in patients with type 2 diabetes mellitus
BURAK YAZICI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiSelçuk ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU
- Tip 2 diyabetli bireylerin kullandıkları alternatif tedavi yöntemlerinin beslenme alışkanlıkları ve özbakımları üzerine etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effect of alternative treatment methods used by individuals with type 2 diabetes on nutrition habits and self-care
DİLANUR SÖNMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEYDA OKUDU
- Tip 2 diyabet tanısı almış insülin kullanan hastalarda metaverse evrende hazırlanan ameliyat öncesi stres yönetimi eğitiminin ameliyat sonrasındaki süreçte kan şekeri, yaşam parametreleri ve anksiyete düzeyine etkisinin incelenmesi
Examining the effect of pre-operative stress management training prepared in the metaverse universe on blood sugar, life parameters and anxiety level in the postoperative process in patients using insulin and diagnosed with Type 2 diabetes
HAVVA KUŞÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikSüleyman Demirel Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SIDDIKA ERSOY
- Sodyum-glukoz kotransporter-2 (SGLT-2) inhibitörlerini kullanan tip-2 diyabetesmellitus hastalarında ürik asit düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of uric acid levels in patients with type 2 diabetes mellitus using sodium-glucose cotransporter-2 (SGLT-2) inhibitors
İBRAHİM UMUR KEPSUTLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FUNDA MÜŞERREF TÜRKMEN
DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜLEYMAN BAŞ