Parkinson hastalığında FACIT-F (4.versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeğinin Türkçe versiyonu'nun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Validity and reliability study of the Turkish version of the FACIT-F (version 4) Fatigue Scale in patients with Parkinson's disease
- Tez No: 957428
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BURCU GÖKÇE ÇOKAL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: FACIT-F (4.versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği, Geçerlilik ve Güvenilirlik, Nöroloji, Parkinson Hastalığı, Yorgunluk, FACIT-F (4.versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği, Geçerlilik ve Güvenilirlik, Nöroloji, Parkinson Hastalığı, Yorgunluk
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖParkinson hastalığı (PH), substantia nigrada selektif dopaminerjik nöron kaybıyla seyreden, en sık görülen nörodejeneratif hastalıklardan biridir. Hastalığın patojenezinde nörodejenerasyonla birlikte, dopamin üretiminde azalma, nigrostriatal yolakta bozulma, Lewy cisimcikleri ve Lewy nöritlerinin birikimi, mitokondriyal işlev bozukluğu ve oksidatif stres gibi süreçler yer almaktadır. PH'de non-motor semptomlar da bulunabilir. Non-motor semptomlar arasında nöropsikiyatrik bozukluklar, gastrointestinal sistem (GİS), kardiyovasküler sistem (KVS), genitoüriner sistem (GÜS) bozukluğu, yorgunluk ve uyku bozuklukları yer alabilir. Non-motor semptomlar, dopaminerjik tedaviye sınırlı yanıt verir veya tedaviye dirençli olabilir. Klinik pratikte sıklıkla göz ardı edilen bu semptomlar, yaşam kalitesi üzerinde motor belirtilerden daha fazla olumsuz etki yaratabilir. Yorgunluk PH gibi nörodejeneratif hastalıklarda sık görülen non-motor semptomlardan biri olup aynı zamanda morbiditeyi arttıran faktörlerden birisidir Araştırmamızda Cella ve arkadaşları tarafından geliştirilen FACIT-F (4.Versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği'nin Türkçe versiyonunun Parkinson hastalarında geçerlilik ve güvenirliğini test etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma Ankara il merkezinde bulunan Ankara Eğitim ve Araştırma hastanesi Hareket Bozuklukları Polikliniği'ne başvuran Parkinson hastalığı tanılı 239 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak; araştırmacı tarafından hazırlanan Tanıtıcı Bilgiler Formu, FACIT-F (4. Verisyon) kronik yorgunluk Ölçeği, Parkinson yorgunluk ölçeği (PYÖ), Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme ölçeği (BPHDÖ) ve Hoehn &Yahr evreleme ölçeği kullanılmıştır. Veriler yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Facit-F (4.versiyon) kronik yorgunluk ölçeği için Crohbach alfa katsayısı 0,966, PYÖ-16 için 0,980, Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme Ölçeği (BPHDÖ) için ise 0,984 olarak hesaplanmıştır. Ölçeklerin alt faktörleri de genel olarak yüksek güvenilirliğe sahiptir. Ancak ''Diğer Komplikasyonlar'' alt faktörünün Cronbach Alpha değeri 0,280 olup, bu faktörün düşük iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, ölçeklerin genel olarak güvenilir olduğunu ancak bazı alt faktörlerde düşük güvenilirlik değerlerinin göz önünde bulundurulması gerektiğini göstermektedir. İstatistiksel analizler sonucunda; FACIT-F (4.versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği' nin geçerli ve güvenilir olduğu bulundu. Facit-F (4.versiyon) kronik yorgunluk ölçeğinin Parkinson hastalarında, yorgunluğun değerlendirilmesi amacıyla kullanımının uygun olduğu belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Parkinson hastalığı (PH), substantia nigrada selektif dopaminerjik nöron kaybıyla seyreden, en sık görülen nörodejeneratif hastalıklardan biridir. Hastalığın patojenezinde nörodejenerasyonla birlikte, dopamin üretiminde azalma, nigrostriatal yolakta bozulma, Lewy cisimcikleri ve Lewy nöritlerinin birikimi, mitokondriyal işlev bozukluğu ve oksidatif stres gibi süreçler yer almaktadır. PH'de non-motor semptomlar da bulunabilir. Non-motor semptomlar arasında nöropsikiyatrik bozukluklar, gastrointestinal sistem (GİS), kardiyovasküler sistem (KVS), genitoüriner sistem (GÜS) bozukluğu, yorgunluk ve uyku bozuklukları yer alabilir. Non-motor semptomlar, dopaminerjik tedaviye sınırlı yanıt verir veya tedaviye dirençli olabilir. Klinik pratikte sıklıkla göz ardı edilen bu semptomlar, yaşam kalitesi üzerinde motor belirtilerden daha fazla olumsuz etki yaratabilir. Yorgunluk PH gibi nörodejeneratif hastalıklarda sık görülen non-motor semptomlardan biri olup aynı zamanda morbiditeyi arttıran faktörlerden birisidir Araştırmamızda Cella ve arkadaşları tarafından geliştirilen FACIT-F (4.Versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği'nin Türkçe versiyonunun Parkinson hastalarında geçerlilik ve güvenirliğini test etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma Ankara il merkezinde bulunan Ankara Eğitim ve Araştırma hastanesi Hareket Bozuklukları Polikliniği'ne başvuran Parkinson hastalığı tanılı 239 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak; araştırmacı tarafından hazırlanan Tanıtıcı Bilgiler Formu, FACIT-F (4. Verisyon) kronik yorgunluk Ölçeği, Parkinson yorgunluk ölçeği (PYÖ), Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme ölçeği (BPHDÖ) ve Hoehn &Yahr evreleme ölçeği kullanılmıştır. Veriler yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Facit-F (4.versiyon) kronik yorgunluk ölçeği için Crohbach alfa katsayısı 0,966, PYÖ-16 için 0,980, Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme Ölçeği (BPHDÖ) için ise 0,984 olarak hesaplanmıştır. Ölçeklerin alt faktörleri de genel olarak yüksek güvenilirliğe sahiptir. Ancak ''Diğer Komplikasyonlar'' alt faktörünün Cronbach Alpha değeri 0,280 olup, bu faktörün düşük iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, ölçeklerin genel olarak güvenilir olduğunu ancak bazı alt faktörlerde düşük güvenilirlik değerlerinin göz önünde bulundurulması gerektiğini göstermektedir. İstatistiksel analizler sonucunda; FACIT-F (4.versiyon) Kronik Yorgunluk Ölçeği' nin geçerli ve güvenilir olduğu bulundu. Facit-F (4.versiyon) kronik yorgunluk ölçeğinin Parkinson hastalarında, yorgunluğun değerlendirilmesi amacıyla kullanımının uygun olduğu belirlenmiştir.
Benzer Tezler
- Yedigöller milli parkının karayosun florası yönünden araştırılması
The Investigation of seven lakes national park with respect to moss flora
BARBAROS ÇETİN
- Bazı dopamin reseptör agonistlerinin antimuskarinik etkileri
Başlık çevirisi yok
İNCİ ŞAHİN
Doktora
Türkçe
1987
Eczacılık ve FarmakolojiHacettepe ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA İLHAN
- Sürekli yanma odalarında alev cephesinin dinamik yapısına ait bir çalışma
A Study on the dynamic structure of flame front in continuous combustion chambers
ALİ SÜRMEN
- Kalıcı pacemaker takılmış hastalarda kontrast ekokardiografi ile triküspid yetersizliğinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
SEMA YARMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
Kardiyolojiİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEMALETTİN BÜYÜKÖZTÜRK