Üstün yetenekli öğrencilerin akademik benlik algılarında Büyük Balık küçük Gölet Etkisi'nin incelenmesi
An investigation of the Big Fish Little Pond Effect on the academic self-concepts of gifted students
- Tez No: 958718
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA BALOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Üstün yetenekli, Büyük balık küçük gölet etkisi, Benlik algısı, Akademik benlik algısı, Özel eğitim, Özel yetenekliler eğitimi, Gifted, Big fish small pond effect, Self-concept, Academic self-concept, Special education, Gifted education
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Özel Yetenekliler Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Büyük Balık Küçük Gölet Etkisi (BBKGE) teorisine odaklanarak, özel yetenek gruplamasının üstün yetenekli öğrencilerin akademik benlik algıları üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamıştır. Araştırmanın kuramsal evrenini Türkiye'deki üstün yetenekli ergenler oluşturmaktadır. Kolayda örnekleme yöntemi ile oluşturulan örneklemde deney-1, deney-2 ve kontrol grupları bulunmaktadır. Deney-1 grubunu Ankara'da bir fen lisesinde öğrenim gören 9. sınıf öğrencileri (n=20), deney-2 grubunu Ankara'da başka bir fen lisesinde İngilizce seviyelerine göre gruplanmış olarak öğrenim gören 9. sınıf öğrencileri (n =56), kontrol grubunu ise Ankara'da fen lisesi hariç çeşitli liselerde eğitim gören üstün yetenek tanılı 12 kişiden oluşan 9.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. 2024 Eylül ayında Deney-2 grubundaki öğrencilerin İngilizce yeterlilik seviyelerini belirlemek için Oxford Yerleştirme Sınavı (OYS) kullanılmış ve test sonuçlarına göre öğrenciler üç yetenek grubuna (A, B, C) ayrılmıştır. Bu gruptaki öğrenciler okulun ilk gününden itibaren ayrıldıkları gruplarda bütün derslerine devam etmişlerdir. Öğrencilerin akademik benlik algı düzeylerinde gruplamanın etkisini değerlendirmek için Türkçeye uyarlanan Akademik Benlik Algısı Ölçeği-II (Marsh, 1990) kullanılarak, 2024-2025 eğitim öğretim yılı eylül, ocak ve haziran aylarında 3 gruptan veri toplanmıştır. Veriler eşleştirilmiş ön test-son test modeline göre değerlendirilmiştir (p <.05). Verilerin analizinde Kruskal-Wallis H testi, Friedman ANOVA testi, Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılmıştır. Çalışmanın bulguları, BBKGE teorisinin araştırmalarda sıklıkla göz ardı edilen asimilasyon (yansıyan ihtişam) ve zıtlık (kontrast) etkilerini yansıtmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study focused on the Big-Fish-Little-Pond Effect (BBKGE) theory and aimed to investigate the impact of gifted grouping on the academic self-concepts of gifted students. The theoretical population of the study consisted of gifted adolescents in Türkiye. The sample, formed through convenience sampling, comprised experimental-1, experimental-2, and control groups. The experimental-1 group consisted of ninth-grade students attending a Science High School in Ankara (n = 20). The experimental-2 group consisted of ninth-grade students at another Science High School in Ankara, who were grouped based on their English proficiency levels (n = 56). The control group consisted of ninth-grade gifted students (n = 12) identified as gifted and studying in various high schools in Ankara, excluding Science High Schools. In September 2024, the Oxford Placement Test (OYS) was administered to students in the experimental-2 group to determine their English proficiency levels, after which students were divided into three proficiency groups (A, B, C). Students in this group attended all classes within their assigned groups from the first day of school. To evaluate the effect of grouping on students' academic self-concepts, data were collected from the three groups in September, January, and June of the 2024–2025 academic year using the Turkish adaptation of the Academic Self-Description Questionnaire-II (Marsh, 1990). The data were analyzed according to a matched pretest-posttest design (p < .05). The Kruskal-Wallis H test, Friedman ANOVA test, Mann-Whitney U test, and Wilcoxon Signed-Rank test were used for data analysis. The findings of the study reflect the assimilation (reflected glory) and contrast effects of the BBKGE theory, which are often overlooked in research.
Benzer Tezler
- Bazı sert çekirdekli meyve türlerinde döllenme biyolojisi üzerinde yöntem çalışmaları
Başlık çevirisi yok
ATBİMOĞLU ADALET
- Ege bölgesi keçi liflerinin bazı önemli fiziksel, kimyasal özellikleri ve değerlendirme imkanları
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER ERDEM
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN YAZICIOĞLU
- Hızlı katılaşma ile yüksek mukavemetli malzemelerin üretilmesi ve kurşun-asit akümalatörlerine uygulanması
Başlık çevirisi yok
ÜMİT AKÇAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİM DEMİRCİ
- Hazır giyim sanayiinde nitelikli insangücü ihtiyacı
Başlık çevirisi yok
HANDAN SEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGazi ÜniversitesiGiyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ATAMAN
- Çekirdeksiz kuru üzümlerde aflatoksin B1, B2, G1, G2 tayini için mevcut bazı metotların karşılaştırılması üzerinde bir çalışma
Başlık çevirisi yok
DİLEK BOYACIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MERAL GÖNÜL