Teknoloji kabul modeli çerçevesinde açık bankacılık uygulamalarının müşteri - banka sadakat ilişkisi üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of open banking applications on customer - bank loyalty relationship within the framework of the technology acceptance model
- Tez No: 959458
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA EMİR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Bankacılık, Maliye, Banking, Finance
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, dijital dönüşümün finans sektörüne etkisiyle ortaya çıkan açık bankacılık kavramını, müşteri-banka ilişkileri bağlamında ele alarak, Teknoloji Kabul Modeli çerçevesinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Finansal teknolojilerin (FinTek) yükselişiyle birlikte, müşteri verilerinin daha etkin, şeffaf ve güvenli şekilde paylaşımını sağlayan açık bankacılık uygulamaları, hem müşteri deneyiminde hem de bankacılık stratejilerinde köklü değişimlere neden olmuştur. Çalışmada, açık bankacılığın Türkiye'deki uygulama düzeyini, bu uygulamaya yönelik kullanıcı tutumlarını ve bu tutumların müşterilerin banka ve FinTeklere yönelik sadakati üzerindeki etkisini ölçmek üzere, Teknoloji Kabul Modeli (TKM) temel alınarak özgün bir açık bankacılık tutum ölçeği geliştirilmiştir. Bu ölçek aracılığıyla oluşturulan anket, 502 katılımcıya uygulanmış; veriler SPSS 22.0 ve AMOS 24.0 programlarıyla analiz edilmiştir. Araştırmada öncelikle açımlayıcı faktör analizi (AFA) ile ölçeğin faktör yapısı ortaya konmuş, ardından doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile modelin geçerliliği test edilmiştir. Elde edilen bulgular, açık bankacılığa ilişkin müşteri tutumlarının dört temel faktörde toplandığını göstermiştir. Yapısal eşitlik modeli (YEM) analizleri sonucunda, bu faktörlerin müşteri sadakati üzerinde anlamlı ve pozitif etkileri olduğu saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, açık bankacılık uygulamalarının benimsenmesi, sadece teknolojik kabulle sınırlı kalmamakta; aynı zamanda müşterilerin bankaya duyduğu güveni ve bağlılığı da güçlendirmektedir. Bu bağlamda, açık bankacılık sistemlerinin başarıya ulaşmasında sadece teknik altyapının değil, kullanıcı deneyimi ve algılarının da belirleyici rol oynadığı görülmektedir. Çalışmanın katkısı, Türkiye özelinde açık bankacılık konusundaki literatüre yeni ve güncel veriler sunması ve müşteri sadakatini etkileyen psikolojik-sosyal faktörleri çok boyutlu olarak analiz etmesidir. Ayrıca geliştirilen açık bankacılık tutum ölçeği, gelecekte yapılacak benzer çalışmalara da metodolojik bir zemin oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate the concept of open banking, which emerged with the impact of digital transformation on the financial sector, within the context of customer-bank relations and within the framework of the Technology Acceptance Model. With the rise of financial technologies (FinTech), open banking applications that enable more effective, transparent and secure sharing of customer data have caused radical changes in both customer experience and banking strategies. In the study, an original open banking attitude scale was developed based on the Technology Acceptance Model (TAM) in order to measure the level of application of open banking in Turkey, user attitudes towards this application and the effect of these attitudes on customer loyalty towards banks and FinTechs. The survey created with this scale was applied to 502 participants; the data was analyzed with SPSS 22.0 and AMOS 24.0 programs. In the study, firstly, the factor structure of the scale was revealed with exploratory factor analysis (AFA), then the validity of the model was tested with confirmatory factor analysis (CFA). The findings obtained showed that customer attitudes towards open banking were gathered under four main factors. As a result of structural equation model (SEM) analyses, it was determined that these factors have significant and positive effects on customer loyalty. According to the research results, the adoption of open banking applications is not only limited to technological acceptance; it also strengthens the trust and loyalty of customers to the bank. In this context, it is seen that not only the technical infrastructure but also user experience and perceptions play a decisive role in the success of open banking systems. The contribution of the study is that it provides new and up-to-date data to the literature on open banking in Turkey and analyzes the psychological-social factors affecting customer loyalty in a multidimensional manner. In addition, the open banking attitude scale developed provides a methodological basis for similar studies to be conducted in the future.
Benzer Tezler
- Türkiye iktisat politikalarının belirlenmesinde iktisadi kurum-kural ve kuruluşların rolleri
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM GÜRAN YUMUŞAK
- Gelişmekte olan ülkelerin dış borç sorunu ve Türkiye'nin dış borçları
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA KARAGÖZ
- Süt formüllerinin tüketim uygulamaları ve süt formüllerinin C vitamini içeriği ile pH değerleri
Başlık çevirisi yok
GÖNÜL VAROL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Besin Hijyeni ve Teknolojisiİstanbul ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TÜRKAN KUTLUAY
- Ege bölgesi keçi liflerinin bazı önemli fiziksel, kimyasal özellikleri ve değerlendirme imkanları
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER ERDEM
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN YAZICIOĞLU
- Plazma arkı eldesi ve yüzey bölgesi modifikasyonunda kullanılabilirliği
Başlık çevirisi yok
ÖZKAN ÖZİPEKLİLER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİM DEMİRCİ