Gecikmiş konuşma bozukluğu olan çocukların ailelerinin günlük yaşam kalitesi ve rehabilitasyonda aileişlevselliğinin değerlendirilmesi
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 959637
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURAK OLGUN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Odyoloji, Audiology
- Anahtar Kelimeler: Dil gelişimi, Language development
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Odyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Odyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, gecikmiş konuşma bozukluğu tanısı almış çocukların ailelerinin rehabilitasyon sürecine katılım düzeylerini ve bu sürecin ailelerin günlük yaşam kaliteleri üzerindeki etkisini incelemektir. Çalışmada, aile işlevselliği ile yaşam kalitesi arasındaki ilişki değerlendirilmiş; ailelerin rehabilitasyon sürecindeki rolleri, karşılaştıkları güçlükler ve bu sürecin bireysel ve sosyal yaşantılarına yansımaları araştırılmıştır. Erken çocukluk döneminde dil ve konuşma bozuklukları, sadece çocuğun gelişimini değil, aynı zamanda ailenin psikososyal yaşamını da derinden etkileyen sorunlardandır. Bu bağlamda çalışma, çocukların yaşadığı dil gelişimi problemlerinin aile bireyleri üzerindeki etkilerini çok yönlü olarak incelemektedir. Araştırma kapsamında 0-6 yaş aralığında gecikmiş konuşma bozukluğu tanısı almış çocuklara sahip 109 ailenin verileri toplanmış ve analiz edilmiştir. Araştırma nicel bir yöntemle yürütülmüş ve betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak, aile işlevselliği ve yaşam kalitesini ölçmeye yönelik geçerliği ve güvenirliği sağlanmış ölçekler uygulanmıştır. Veri toplama sürecinde, katılımcılardan sosyodemografik bilgi formu, günlük yaşam kalitesi ölçeği ve aile işlevselliği değerlendirme ölçeği doldurmaları istenmiştir. Elde edilen veriler, SPSS-27 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, aile işlevselliği düzeyinin rehabilitasyon sürecine katılımı ve günlük yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini göstermiştir. Aile işlevselliği yüksek olan bireylerin yaşam kalitesinin daha olumlu olduğu, stres düzeylerinin daha düşük, sosyal destek ağlarının ise daha güçlü olduğu belirlenmiştir. Öte yandan, işlevselliği düşük ailelerde günlük yaşam kalitesinin olumsuz etkilendiği ve bakım yükünün daha fazla hissedildiği görülmüştür. Aile içi iletişim ve iş birliği düşük olan bireylerde stres düzeyinin arttığı, bakım yükünün daha ağır hissedildiği ve yaşam kalitesinin daha düşük olduğu belirlenmiştir. Çalışmada ayrıca, çocukların terapiye başlama yaşı ile ailelerin yaşam kalitesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüş; erken yaşta başlayan müdahalenin aile üzerindeki yükü azalttığı ve rehabilitasyon sürecini daha verimli hale getirdiği vurgulanmıştır. Ailelerin çocuklarına karşı olan tutumları, süreci sahiplenmeleri ve düzenli terapi katılımı gibi faktörlerin hem çocuğun gelişimsel kazanımlarında hem de aile dinamiklerinde belirleyici olduğu görülmektedir. Araştırmanın sonuçları, gecikmiş konuşma bozukluğu olan çocukların rehabilitasyon süreçlerinde aile katılımının yalnızca çocuk gelişimi açısından değil, aynı zamanda aile bütünlüğü ve yaşam kalitesi açısından da kritik bir rol oynadığını ortaya koymuştur. Bu bağlamda, ailelere yönelik psikososyal destek hizmetlerinin yaygınlaştırılması, aile eğitim programlarının geliştirilmesi ve rehabilitasyon merkezlerinde aile katılımını artırıcı uygulamaların teşvik edilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the level of parental involvement in the rehabilitation process of children diagnosed with delayed speech disorders and to assess the impact of this process on the daily quality of life of families. The relationship between family functioning and quality of life was evaluated; the roles of families in the rehabilitation process, the challenges they encounter, and the reflections of this process on their individual and social lives were investigated. Speech and language disorders in early childhood are issues that deeply affect not only the child's development but also the psychosocial lives of family members. In this context, the study examines the multifaceted impact of children's language development problems on their families. Data were collected and analyzed from 109 families with children aged 0–6 diagnosed with delayed speech disorders. The research was conducted using a quantitative method and employed a descriptive survey model. Valid and reliable scales were used as data collection tools to measure family functioning and quality of life. During the data collection process, participants were asked to complete a sociodemographic information form, a daily quality of life scale, and a family functioning assessment scale. The data were analyzed using SPSS-27. Findings revealed that the level of family functioning directly affects participation in the rehabilitation process and daily quality of life. Families with high levels of functioning were found to have better quality of life, lower stress levels, and stronger social support networks. In contrast, families with low functioning reported poorer quality of life and a higher perceived caregiving burden. Low levels of communication and cooperation within the family were associated with increased stress and a greater sense of burden. The study also found a significant relationship between the child's age at the start of therapy and the family's quality of life. Early intervention was shown to reduce the family's burden and enhance the efficiency of the rehabilitation process. Factors such as parental attitudes, ownership of the process, and regular participation in therapy were found to be crucial not only in the child's developmental progress but also in shaping family dynamics. The results of the study highlight that family involvement in the rehabilitation process of children with delayed speech disorders plays a critical role not only in the child's development but also in maintaining family integrity and enhancing quality of life. In this regard, it is recommended to expand psychosocial support services for families, develop family education programs, and promote practices that encourage family involvement in rehabilitation centers.
Benzer Tezler
- Türk sporunun geçirmiş olduğu spor yönetim modellerine tarihi yaklaşım
Başlık çevirisi yok
NALAN BİLGE
- Ekimden 6 yıl sonra 19 farklı yonca çeşidinde verim ve dip kaplama özellikleri üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MEHMET ATA
