E-ticarette yapay zeka pazarlamasına ilişkin tutumların, farkındalığın ve kuşaklararası farklılıkların müşteri deneyimindeki rolü
The role of attitudes, awareness, and intergenerational differences in customer experience regarding artificial intelligence marketing in e-commerce
- Tez No: 962113
- Danışmanlar: PROF. DR. EYLEM ŞİMŞEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bahçeşehir Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Pazarlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, e-ticaret ortamında yapay zekâ destekli pazarlama uygulamalarına yönelik tutumların, farkındalık düzeylerinin ve kuşaklararası farklılıkların müşteri deneyimi üzerindeki etkisi incelenmektedir. Araştırma, nicel paradigma çerçevesinde betimsel, ilişkisel ve nedensel karşılaştırmalı modellerle yapılandırılmıştır. X (1965–1980), Y (1981–1996) ve Z (1997 sonrası) kuşaklarından 181 katılımcınını verisi analiz edilmiştir. Demografik bilgi formu, alışveriş ve teknoloji kullanım alışkanlığı, e-ticarette yapay zeka farkındalığı, e-ticaret alışveriş genel tutum ve yapay zeka pazarlaması müşteri deneyimi ölçekleri kullanılmıştır. Betimsel istatistikler, varyans (ANOVA), korelasyon ve çoklu regresyon analizleri ile veriler değerlendirilmiştir. Bulgulara göre, Z kuşağı yapay zekâ farkındalığı ve müşteri deneyimi açısından en yüksek ortalamalara sahiptir. Kadınların yapay zekâ farkındalığı erkeklere göre daha yüksekken; erkekler müşteri deneyimi ölçeğinde daha yüksek puanlar almıştır. Gelir seviyesi, eğitim düzeyi, cihaz kullanım süresi ve internet kullanım süresi arttıkça yapay zekâ farkındalığı ve deneyim puanları da artmaktadır. Varyans analizleri, kuşaklar arasında teknolojiye güven, kişiselleştirme beklentisi ve müşteri deneyimi boyutlarında anlamlı farklar olduğunu ortaya koymuştur. Korelasyon analizleri, yapay zekâ farkındalığı ile müşteri deneyimi arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermiştir. Regresyon analizlerinde, yapay zekâ farkındalığı müşteri deneyimi ortalamalarında %19 oranında; yapay zekâ pazarlamasına ilişkin olumlu tutumlar ise %23 oranında varyans açıklamaktadır. Bu bulgular, yapay zekâ uygulamalarının müşteri deneyimi üzerindeki etkisinin demografik ve kuşak temelli faktörlere bağlı olarak değiştiğini göstermektedir. Çalışma, literatürdeki kuşaklar arası farklara odaklanan sınırlı araştırmalara katkı sağlamanın yanı sıra, e-ticaret işletmelerine hedeflenmiş ve kişiselleştirilmiş pazarlama stratejileri geliştirme konusunda da yol gösterici niteliktedir.
Özet (Çeviri)
This study explores the effects of attitudes toward AI-driven marketing, AI awareness levels, and generational differences on customer experience in e-commerce. A quantitative research approach was employed, incorporating descriptive, correlational, and causal-comparative models. Data were collected from 181 participants representing Generation X (1965–1980), Generation Y (1981–1996), and Generation Z (1997 and beyond). Instruments included a demographic form, a shopping and technology usage habits questionnaire, an AI awareness in e-commerce scale, an e-commerce shopping attitude scale, and an AI marketing customer experience scale. Descriptive findings indicate that Generation Z had the highest mean scores in both AI awareness and customer experience. Women showed greater AI awareness, while men reported higher customer experience scores. Higher income, education, daily device usage, and internet time were positively linked to both AI awareness and customer experience. ANOVA revealed significant generational differences in technology trust, personalization expectations, and customer experience dimensions. Correlation analyses showed a significant positive relationship between AI awareness and customer experience. Multiple regression analyses found that AI awareness accounted for 19% of the variance in customer experience, while positive attitudes toward AI-driven marketing explained 23%. These results highlight that AI-driven applications affect customer experience differently across demographic and generational groups. The study contributes to the limited literature addressing intergenerational perspectives on AI in e-commerce. It offers practical insights for e-commerce businesses to design more personalized, trust-building strategies based on consumers' technological attitudes and awareness levels—ultimately improving customer engagement in AI-integrated digital shopping environments.
Benzer Tezler
- Çimentonun sertleşmesi üzerinde kimyasal komponentlerin etkisi
Başlık çevirisi yok
NACİYE TÜRKEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE
- İzmir'de bazı yolların kapatılarak yaya bölgeleri oluşturma da kent peyzajını geliştirme açısından yeniden planlanması üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
BAHAR TÜRKYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Şehircilik ve Bölge PlanlamaEge ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Kuyruk modelleri ve analizi üzerine bir uygulama
Başlık çevirisi yok
DİDEM ÖZPULAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
İstatistikEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİKRET İKİZ
- İlkokul çağı erkek çocuklarında inmemiş testis anomalisi ve insidansı
The anomaly and incidence of cryptorchidism in primary school boys
SERDAR SEZGİN