İşte anlam bulmak: Bir devlet üniversitesi incelemesi
Work meaningfulness: An investigation at a public university
- Tez No: 962696
- Danışmanlar: PROF. DR. KEMAL CAN KILIÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: İşin anlamlılığı, işte anlam bulmak, varoluşçu felsefe, Work meaningfulness, finding meaning in work, existential philosophy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, varoluşçu felsefe perspektifinden hareketle bir devlet üniversitesinde çalışan akademik ve idari personelin işlerinde anlam bulmalarını etkileyen faktörleri araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada Lysova, Allan, Dik, Duffy ve Steger (2019) tarafından geliştirilen çok düzeyli model temel alınmış ve işi anlamlı bulmayı etkileyen bireysel düzeydeki, iş düzeyindeki, örgütsel ve toplumsal düzeydeki etkenler incelenmiştir. Araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Nicel veriler, devlet üniversitesinde görev yapan 505 katılımcıdan anket yoluyla toplanmış; katılımcıların kişilik özellikleri ve bilişsel esneklik düzeyinin, ilgili görevin önemli görülmesinin, kurumda hiyerarşi kültürü olup olmamasının, algılanan gelişim fırsatlarının ve kişi / kurum arasında tamamlayıcı değerler olmasının işin anlamlılığı üzerindeki etkisi yapısal eşitlik modellemesi (Smart PLS) kullanılarak test edilmiştir. Nitel veri toplama aşamasında ise 10 katılımcı ile yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiş ve içerik analizi yapılmıştır. Nicel analiz sonuçlarına göre, örgütsel düzeydeki faktörlerin işin anlamlılığı üzerindeki etkisi bu çalışmada doğrulanamamıştır. Buna karşılık, bireysel düzeydeki faktörlerden bilişsel esneklik ile Büyük Beş kişilik özelliklerinden dışadönüklük, sorumluluk ve duygusal denge değişkenlerinin işin anlamlılığının alt boyutlarını etkilediği bulunmuştur. İş düzeyinde, görevin önemi değişkeni; toplumsal düzeyde ise tamamlayıcı değerler değişkeninin, işin anlamlılığının alt boyutlarından en az birini etkilediği tespit edilmiştir. Nitel bulgular ise Lysova vd. (2019) tarafından geliştirilen çok düzeyli modele uygunluk göstermektedir. İşin anlamlılığı algısının; bireysel faktörlerden psikolojik ve öznel iyi oluş, motivasyonel faktörler ve iletişim / ilişkiler etrafında şekillendiği, iş ile ilgili faktörlerden işin niteliği, çalışma koşulları ve iş tasarımından etkilendiği, örgütsel düzeyde örgütün kimliği ve kültürü, fiziksel ve sosyal bağlam, liderlik ve örgütsel politika ve uygulamalardan etkilendiği, toplumsal düzeyde ise topluma katkı sağlama duygusu ve toplumsal değerler tarafından şekillendirildiği görülmüştür. Sonuç olarak nitel ve nicel araştırma sonuçları birlikte ele alındığında, işin anlamlılığını artırmada hem bireysel faktörlerin geliştirilmesi, hem iş tasarımının ve çalışma koşullarının yeniden gözden geçirilmesi, hem örgütsel düzeyde iyileştirmeler yapılması hem de toplumsal düzeyde kişi / kurum değerleri arasında uyumun sağlanması önerilmektedir. Araştırma, işin anlamlılığı literatüründeki çok düzeyli bakış açısını desteklemekte ve üniversite gibi toplumun kalkınmasına önemli katkılar sağlayabilecek bir kurumda anlamlı iş deneyimi yaratılması için somut öneriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This doctoral study aims to investigate the factors affecting the academic and administrative staff working at a public university to find meaning in their jobs from the perspective of existential philosophy. The study is based on the multi-level model developed by Lysova, Allan, Dik, Duffy and Steger (2019), examining factors at the individual, job, organizational, and societal levels. A mixed-methods research design was employed. Quantitative data were collected through surveys administered to 505 employees working at the public university. The effects of personality traits, cognitive flexibility, task significance, hierarchical culture, perceived development opportunities, and complementary values on work meaningfulness were tested using structural equation modeling (Smart PLS). In the qualitative phase, semi-structured in-depth interviews were conducted with 10 participants, and the data were analyzed using content analysis. According to the results of the quantitative analysis, the impact of organizational-level factors could not be confirmed in this study. In contrast, individual-level factors such as cognitive flexibility and certain traits from the Big Five personality dimensions—namely extraversion, conscientiousness, and emotional stability—were found to influence the subdimensions of meaningful work. At the job level, task significance, and at the societal level, complementary values were observed to affect at least one of the subdimensions of meaningful work. The qualitative findings align with the multi-level model developed by Lysova et al. (2019). The perception of meaningful work appears to be shaped by individual-level factors such as psychological and subjective well-being, motivational factors, and communication/relationships; job-related factors such as the nature of the work, working conditions, and job design; organizational-level factors such as organizational identity and culture, the physical and social context, leadership, and organizational policies and practices; and societal-level factors such as the sense of contributing to society and societal values. In conclusion, when both qualitative and quantitative findings are considered together, it is recommended that in order to enhance meaningfulness of work, individual factors should be supported, job design and working conditions should be revised, organizational improvements should be implemented, and alignment between personal/institutional values and societal values should be ensured. The study supports the multi-level perspective in the meaningful work literature and offers concrete suggestions for creating meaningful work experiences within universities—institutions that can significantly contribute to societal development..
Benzer Tezler
- Çeviri dersinde yapılaşma (uygulama sorunları-yöntem önerileri)
Strukturierung im übersetzungsunterricht (probleme der praxis-vorschlage zur methodik)
A. TURGAY KURULTAY
Doktora
Türkçe
1989
Eğitim ve Öğretimİstanbul ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
PROF.DR. ŞARA SAYIN
- Contribution a la recherche d'un cadre juridique pour un droit international de laconcurrence plus efficace
Daha etkin bir uluslararası rekabet için hukuki çerçeve arayışı
ALİ CENK KESKİN
Doktora
Fransızca
2009
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. JEAN MARC SOREL
PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Samsun ve çevresinde tarla sarmaşığı (conuolvulus arvensis L.)'na karşı biyolojik savaşa esas olacak fauna tespiti
Investigations on the insect fauna of the field binweed (Conuolvulus arvensis L.) related to its biological control in Samsun Province
YASEMİN UFUK GERMAN
- Kömürdeki piritin giderilmesi ve çözünürleştirme kinetiğinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
YAVUZ ONGANER