Alerjik astım tanısı almış çocuklarda beslenme durumu ile annelerin hastalık yönetimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between nutritional status and mothers' disease management in children diagnosis of allergic asthma
- Tez No: 966353
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERKİN ÖZYILMAZ KIRCALİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Pediatrik Astım, Alerji, Beslenme Durumu, Hastalık Yönetimi, Pediatrict Asthma, Allergy, Nutritional Status, Disease Management
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Alerjik astım (AA), bağışıklık sisteminin çeşitli genetik ve çevresel faktörler tarafından uyarılması ile bronşların geri dönüşümlü daralması, hava yollarında oluşan duyarlılık ve bronşlardaki yangı ile karakterize olan çocukluk çağında en sık görülen hastalıklardan biridir. AA' da semptom görülme sıklığına sebep olan etmenler arasında beslenme de bulunmaktadır. Bu çalışmada AA tanısı almış çocukların beslenme durumu ve annelerin hastalık yönetimi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu çalışma Kayseri ilinde özel bir hastanenin çocuk hastalıkları polikliniğinde yapılmıştır. Çalışmanın amacı açıklandıktan sonra, AA tanısı almış çocukların annelerinden çalışmaya katılmayı kabul eden 50 kişiye anket soruları yüz yüze uygulanmıştır. Çalışmada çocuk ve anneye yönelik demografik sorular, çocuğun beslenmesine yönelik sorularla hazırlanan anket formu ve annenin hastalığı yönetimi Astımlı Çocuklar İçin Aile Yönetimi Ölçeği (AÇAYÖ) kullanılarak değerlendirilmiştir. Bu çalışmanın sonucunda, çocuğun tamamlayıcı beslenmeye başlama zamanı ile annenin eğitim durumu arasında anlamlı düzeyde ilişki bulunmuştur (p<0,05). Katılımcıların %68'i çocuğuna uyumadan önce en fazla 2 saat içerisinde besin tükettirmektedir. Bu besinlerden en çok tercih edilenler; %55,9 ile meyve, %35,3 ile kuruyemiş, %29,4 ile sade süt ve bisküvi-atıştırmalık iken en az tüketilenler ise %8,8 ile pekmez, %11,8 ile ekmek, börek vb. ve muhallebidir. Uyumadan önceki 2 saat içinde besin tüketimi ile annenin eğitim durumu arasında anlamlı bir ilişki bulunmamaktadır (p>0,05). Çocuğuna herhangi bir vitamin-mineral takviyesi aldıran anneler ile eğitim durumları arasında anlamlı düzeyde ilişki bulunmaktadır (p<0,05). AA tanılı çocukların besin tüketim kaydı incelendiğinde; mevsimine uygun taze sebze ve meyve tüketim düzeyi, hazır paketli yiyecek ürünlerin (çikolata, sakız, şeker, dondurma, bisküvi, kek vb.) ve hazır paketli, tuz içeriği yüksek ürünlerin (salamura ürünler, cips, tuzlu kraker vb.) tüketim düzeylerinde tanı alma öncesi ve tanı alma sonrası arasında farklılaşma tespit edilmiştir. Katılımcılardan astımı önlemek için çocuklarında Tamamlayıcı ve Alternatif Tıp (TAT) yöntemlerini kullananların oranı %86'dır. TAT kullanma ve annenin eğitim durumu arasında anlamlı düzeyde ilişki bulunmamıştır (p>0,05). TAT ürünlerinden en çok tercih edilenler; %67,4 ile bitki çayları, %53,5 ile arı ürünleri, %37,2 ile üzüm pekmezi iken en az tercih edilenler; %16,3 ile karadut şurubu/ soğan, %11,6 ile kestane balı ve %7 ile bıldırcın yumurtasıdır. AÇAYÖ' den toplamda alınan puan 226.2±18.7'dir. Ölçeğin alt boyutu olan yönetim yaklaşımı ile annenin eğitim durumu (p>0,05) ve çalışma durumu (p>0,05) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmazken yönetim yaklaşımı ve aile geliri arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç olarak çocuklarda AA'nın önlenmesi ve tedavisinde; annenin AA'ya sebep olan alerjenlerin etkisini minimalize etmesini sağlamak, çocukların beslenme durumunu tespiti ile çocukların optimal besin ögelerinin alımı sağlayarak annenin hastalığın yönetimini kolaylaştırmak hedeflenmelidir.
Özet (Çeviri)
Allergic asthma (AA) is one of the most common childhood diseases characterized by reversible narrowing of the bronchi, sensitivity in the airways and inflammation in the bronchi due to stimulation of the immune system by various genetic and environmental factors. Nutrition is also among the factors that cause the frequency of symptoms in AA. This study aims to evaluate the relationship between the nutritional status of children diagnosed with AA and the disease management of their mothers. This study was conducted in the pediatrics outpatient clinic of a private hospital in Kayseri. After the purpose of the study was explained, 50 mothers of children diagnosed with AA who agreed to participate in the study were given face-to-face survey questions. In the study, demographic questions for the child and the mother, a survey form prepared with questions about the child's nutrition and the mother's disease management were evaluated using the Family Management Scale for Asthmatic Children (FMSAS). As a result of this study, a significant relationship was found between the time the child started solid food and the mother's education level (p<0.05). 68% of the participants make their children consume food within 2 hours at most before going to sleep. The most preferred of these foods are; fruit with 55.9%, nuts with 35.3%, plain milk and biscuits-snacks with 29.4%, while the least consumed are molasses with 8.8%, bread, pastry etc. and pudding with 11.8%. There is no significant relationship between food consumption within 2 hours before going to sleep and the mother's education level (p>0.05). There is a significant relationship between mothers who make their children take any vitamin-mineral supplements and their education level (p<0.05). When the food consumption records of children diagnosed with AA were examined; a difference was found between the consumption levels of seasonal fresh vegetables and fruits, pre-packaged food products (chocolate, gum, candy, ice cream, biscuits, cake etc.) and pre-packaged products with high salt content (pickled products, chips, salty crackers etc.) before and after diagnosis. The rate of participants using Complementary and Alternative Medicine (CAM) methods in their children to prevent asthma is 86%. No significant relationship was found between CAM use and the mother's education level (p>0.05). The most preferred CAM products are; herbal teas with 67.4%, bee products with 53.5%, grape molasses with 37.2%, while the least preferred are; black mulberry syrup/onion with 16.3%, chestnut honey with 11.6% and quail eggs with 7%. The total score obtained from AÇAYÖ is 226.2±18.7. While there was no statistically significant relationship between the sub-dimension of the scale, management approach, and the mother's education level (p>0.05) and employment status (p>0.05), a significant relationship was found between management approach and family income (p<0.05). As a result, in the prevention and treatment of AA in children; It should be aimed to ensure that the mother minimizes the effects of allergens that cause AA, to determine the nutritional status of the child and to facilitate the management of the disease by ensuring that the child receives optimal nutritional elements.
Benzer Tezler
- Okula hazır bulunuşluk test skorları ile anne sütünün ileri dönem etkilerinin araştırılması
Investigation of the long-term effects of breastfeeding with school readyness test scores
BURCU BAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLGÜN ALTUNTAŞ
- Alopesia areatalı olgularda tedavi öncesi ve tedavi sonrası immünolojik özellikler
Başlık çevirisi yok
AYLA GÜLEKON
- Karaciğer fokal lezyonlarının tanısında bilgisayarlı tomografi ve karaciğer sintigrafisi bulgularının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
HALUK AKMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Radyoloji ve Nükleer Tıpİstanbul ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKTAY ÇOKYÜKSEL
- Nonfonksiyone böbrekte ultrasonografi ve bilgisayarlı tomografi bulgularının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
HÜSEYİN SOYDAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Radyoloji ve Nükleer Tıpİstanbul ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKTAY ÇOKYÜKSEL
- Kordon kanı immunglobulin E değerleri
Başlık çevirisi yok
HALUK ÇOKUĞRAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Allerji ve İmmünolojiİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NECLA AKÇAKAYA