Bankacılıkta Veri Zarflama Analiz yöntemi ile etkinlik analizi: Azerbaycan bankaları üzerine bir araştırma
Efficiency analysis in banking by Data Envelopment Analysis method: A research on Azerbaijani banks
- Tez No: 968055
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET SABRİ TOPAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bankacılık, Banking
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Para Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Azerbaycan'da faaliyet gösteren bankaların etkinlik düzeylerinin araştırılması amacıyla yapılan bu çalışmada, 2017-2023 dönemine ilişkin 21 bankaya ait yıllık veriler üzerinden analizler gerçekleştirilmiştir. Veri Zarflama Analizi yönteminin uygulandığı çalışmada bankaların teknik (toplam), saf teknik (yönetsel) ve ölçek etkinlik düzeyleri, girdi odaklı CCR, BCC ve CCR/BBC modelleri kullanılarak hesaplanmıştır. Mevduat, Özsermaye, Faiz Giderleri ve Diğer Faaliyet Giderleri kalemleri girdi; Krediler, Faiz Gelirleri ve Faiz Dışı Gelirler kalemleri ise analizde kullanılan çıktı değişkenleridir. Analiz sonucunda, çalışma kapsamındaki yedi yıllık dönemde bankaların toplam etkinlik düzeylerinin yıl bazında ortalama 0,955 - 0,986 değerleri arasında olduğu, 11 bankanın tüm dönemlerde etkin olduğu tespit edilmiştir. BCC modelinin sonucuna göre bankaların ortalama etkinlik değerleri 0,986 - 1,000 arasında değişmektedir ve yönetsel etkinlik açısından 15 banka tüm dönemlerde etkindir. Ölçek etkinliği açısında ise 11 banka tüm dönemlerde etkindir ve bankaların ortalama etkinlik değerleri 0,961 - 0,994 arasında değişmektedir. Azerbaycan bankalarının ölçek etkinliğinin, yönetsel etkinliğine göre görece düşük olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada ayrıca mülkiyet yapılarına göre ve ölçek büyüklüğü açısından bankaların etkinliği incelenmiştir ve bu yönüyle Azerbaycan bankaları üzerine yapılan ilk çalışma niteliğindedir.
Özet (Çeviri)
This study investigates the efficiency levels of banks operating in Azerbaijan by analyzing annual data of 21 banks for the period 2017-2023. The analysis employs the Data Envelopment Analysis method, using input-oriented CCR, BCC, and CCR/BCC models to measure technical (overall), pure technical (managerial), and scale efficiency levels. Deposits, Equity, Interest Expenses, and Other Operating Expenses are defined as input variables, while Loans, Interest Income, and Non-Interest Income are considered as output variables. The results indicate that during the seven-year period under review, the average overall efficiency of the banks ranged between 0.955 and 0.986. 11 banks found to be fully efficient across all years. According to the BCC model, the average efficiency values varied between 0.986 and 1.000, with 15 banks consistently efficient in terms of managerial efficiency. In terms of scale efficiency, 11 banks remained efficient throughout the period, while the average efficiency ranged from 0.961 to 0.994. The findings suggest that the scale efficiency of Azerbaijani banks is relatively lower compared to their managerial efficiency. Additionally, the study examines bank efficiency based on ownership structures and scale size, making it the first study of its kind focusing on the Azerbaijani banking sector.
Benzer Tezler
- Türk bankalarında uygulanan tek düzen hesap planının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
SAVAŞAN ŞAHİN
- Merkez bankacılığı ve Türk bankacılık sistemi içinde T.C. Merkez Bankası'nın fonksiyonu
Başlık çevirisi yok
FAHRİ OKUMUŞ