Bortezomib dirençli multipl miyelom hücrelerinde benzamid türevi yeni sentezlenen ilaç adayı SY15 molekülünün SP (yan popülasyon) hücreleri üzerinde biyolojik etkinliğinin araştırılması
Investigation of the biological activity of the newly synthesized benzamide-derived drug candidate SY15 molecule on SP (side population) cells in bortezomib-resistant multiple myeloma cells
- Tez No: 970756
- Danışmanlar: PROF. DR. ASUMAN SUNGUROĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Onkoloji, Oncology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kök Hücre ve Yenileyici Tıp Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Multipl Miyelom (MM) en ölümcül kanserler arasında ikinci sırada yer alması nedeniyle, üzerinde en çok araştırma yapılan hastalıklardan biridir. Multipl miyelom (MM), kan sisteminin yüksek insidans ve kötü prognozlu bir B hücreli tümörüdür. MM'nin patogenezinin ve kemik iliği mikroçevresinin daha iyi anlaşılmasıyla, çeşitli adjuvan hücre tedavileri ve yeni ilaçlar geliştirilmiştir. Buna rağmen, MM hala tedavi edilemez bir hastalık olarak kabul edilir ve en sonunda dirençli hastalığa yol açan relaps/ilerleme dönemleri ile dönüşümlü remisyon dönemleri ile karakterize edilir. Anti-miyelom tedavisindeki son gelişmelere rağmen, anti-kanser ilaç direncinin kazanılması, MM tedavisinin önemli bir sınırlamasıdır. Son yayınlar yüzey belirteci CD24 olan MM kök hücre özellikli yan papülasyon hücrelerinin ilaç direnci ve nüksetmesi ile yakından ilişkili olduğunu göstermektedir, bu nedenle yan popülasyon hücreleri genellikle MM kök hücrelerinin yerini alacak malzemeler olarak kullanılır. Ek olarak güncel çalışmalarda tedaviden sonra MM hastalarının SP hücrelerinde CD24 daha yüksek ekspresyon düzeyine sahip olduğu ve CD24'ün yüksek ekspresyonu, MM hastalarında kötü prognozu gösterdiği ileri sürülür. Bu nedenlerle günümüzde hem daha etkin, hedefe özgü ve hem de daha az yan etkiye sahip, MM hücre hatlarından alınan yan papülasyon hücre hedefli yeni kanser ilaç adayları geliştirmek büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada ön araştırmalarımız sonucunda özellikle benzamid türevi olan yeni sentezlenen ilaç adayı SY-15 molekülünün MM hücre ve yan popülasyon hücre karşıtı etkiye sahip olabileceği yönündeki hipotezimizi destekler nitelikte sonuçlar elde edilmesi üzerine bu molekülün MM hücrelerinde ve yan popülasyon hücrelerinde biyolojik etkinlikleri in vitro olarak daha geniş araştırılmıştır. Sonuç olarak SY15 moleklülünün bir antikanser karşıtı ilaç olabileceği, özellikle bortezomibe direnç kazanmış hücrelerde hem tekbaşına, hemde bortezomib ilacı ile birlikde kombine denemelerde etkili bir ilaç olduğu söylene bilir. BTZ duyarlı ve dirençli hücre hatlarında bazal seviyede ve ilaç uygulanan grublarda ilaç direnci ile ilişkili genlerin, anti-apoptotik genlerin, kanser kök hücre yüzey belirteçlerinin ve köklülük genlerinin ekspresyon düzeylerine bakılmış, 2 hücre hattı arasında gen ifadeleri arasındakı farklar detaylı analiz yapılmıştır. Bu gen ifadelerinin çoğu MM da ilk defa analiz edilmiş, benzamid türevi bir molekülün gen ekspresyonları üzerine etkisini araştıran nadir çalışmalardan biri olarak literatüra çok önemli katkı sağlamaktadır. Bunun yanısıra çalışmamız“MM hücrelerinin BTZ-ye direnç kazandıkca SP oranlarının artması”fikrini bir kez daha kanıtlamış, SP hücrelerdeki kanser kök hücre yüzey belirteçleri olan CD24 ve CD38 ifadelerinde anlamlı ilişki olduğu belirlenmiştir. Özetle, SY15in bir antikanser karşıtı ilaç olduğu, ancak SP hücrelerine yönelik olmadığı, özellikle kanserde ilaç dirençi, köklülük genlerini ve anti-apoptotik gen ifadelerini arttırdığı görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Multiple Myeloma (MM) ranks as the second most lethal malignancy, making it one of the most extensively studied cancers. MM is a B-cell neoplasm of the hematopoietic system with high incidence and poor prognosis. With improved understanding of MM pathogenesis and the bone marrow microenvironment, various adjuvant cell therapies and novel pharmacological agents have been developed. Nevertheless, MM remains an incurable disease, characterized by alternating periods of remission and relapse/progression, ultimately resulting in refractory disease. Despite recent advances in anti-myeloma therapy, the acquisition of resistance to anticancer drugs continues to be a major limitation in MM treatment. Recent publications have demonstrated that MM stem-like side population (SP) cells, characterized by the surface marker CD24, are closely associated with drug resistance and relapse. Consequently, SP cells are frequently used as surrogate markers for MM stem cells. Furthermore, contemporary studies suggest that, following therapy, SP cells from MM patients exhibit higher levels of CD24 expression, and that elevated CD24 expression is correlated with poor prognosis. For these reasons, the development of novel anticancer drug candidates that are both more effective and target-specific, while inducing fewer side effects, and which specifically address SP cells derived from MM cell lines, has become an urgent priority. In this study, based on our preliminary findings supporting the hypothesis that the newly synthesized benzamide-derived candidate compound, SY-15, may exert inhibitory effects against MM cells and SP cells, we conducted a more comprehensive in vitro investigation of its biological activity. Our results demonstrate that SY-15 holds promise as an anticancer agent, particularly in bortezomib-resistant cells, where it was effective both as a monotherapy and in combination with bortezomib. We further evaluated the expression levels of drug resistance-related genes, anti-apoptotic genes, cancer stem cell surface markers, and stemness-associated genes under both basal and treatment conditions in bortezomib-sensitive and bortezomib-resistant cell lines. Detailed analyses revealed significant expression differences between the two cell lines. Many of these gene expression profiles were examined for the first time in the context of MM, and this study represents one of the rare investigations into the effects of a benzamide derivative on gene expression, thereby making a substantial contribution to the literature. Additionally, our findings reaffirm the concept that SP cell frequency increases as MM cells acquire resistance to bortezomib, and established a significant correlation between SP cells and the cancer stem cell surface markers CD24 and CD38. In summary, SY-15 exhibits anticancer activity; however, it does not appear to specifically target SP cells. Instead, it seems to promote increased expression of drug resistance genes, stemness markers, and anti-apoptotic genes, particularly in resistant cell populations.
Benzer Tezler
- Carfilzomib dirençli multipl miyelom hücrelerinde kanser testis antijenlerinin ifadelerinin araştırılması
Investigation of expression of cancer testis antigens in carfilzomib-resistant multiple myeloma cells
YAKUPHAN BAYKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BiyolojiBurdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLARA AKÇORA YILDIZ
- Multiple myeloma kanser hücrelerinde bortezomibe karşı oluşan çoklu ilaç direnç mekanizmasının araştırılması
Investigation of multi̇ple drug resistance mechanism developed agai̇nst to bortezomib in multiple myeloma cancer cells
GÜL KOZALAK
- Characterization of SOX7 transcription factor that is located in recurrently deleted 8p23.1 locus on development and drug resistance of multiple myeloma through molecular, epigenomic, and transcriptomic approaches
Sıklıkla delesyona uğrayan 8p23.1 lokusunda yer alan SOX7 transkripsiyon faktörünün multipl miyelom gelişimi ve tedavi direncindeki rolünün moleküler, epigenomik, ve transkriptomik yöntemlerle karakterizasyonu
ARDA CEYLAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
GenetikDokuz Eylül ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CAN KÜÇÜK
- Bortezomibe dirençli prostat kanseri hücre hattı PC3 kullanılarak kanser tedavisine yönelik yeni hedef moleküllerin belirlenmesi
Identification of novel target molecules for cancer therapy using the bortezomib-resistant prostate cancer cell line PC3
SEMİH ŞEKER
Doktora
Türkçe
2025
OnkolojiKütahya Sağlık Bilimleri ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZMİ YERLİKAYA
- Multipl miyelomda T regulatuar hücrelerin (TREG) tedaviye etkinliğine etkisinin ex vivo araştırılması
Ex vivo evaluation of the effect of regulatory T cells (TREG) on multiple myeloma therapy
AYŞE PINAR ERÇETİN
Doktora
Türkçe
2014
HematolojiDokuz Eylül ÜniversitesiTemel Onkoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAFİYE AKTAŞ