Fen bilimleri eğitimde eğitsel robotik kullanımına yönelik lisansüstü tezlerin incelenmesi: Bir içerik analiz çalışması
Examining postgraduate theses on the use of educational robotics in science education: A content analysis study
- Tez No: 971355
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİNAN ÇINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim, Fen, Robotik, İçerik analizi, Education, Science, Robotics, Content analysis
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı Türkiye'deki fen bilimleri eğitiminde eğitsel robotik uygulamalarla ilgili yapılan lisansüstü tezleri kapsamlı bir şekilde incelemektir. Araştırmada tematik içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Veriler YÖK Ulusal Tez Merkezi incelenerek, 2012-2024 yılları arasında yayınlanan 4'ü doktora ve 36'sı yüksek lisans tezi olmak üzere toplam 40 tezden elde edilmiştir. Araştırmada tezler genel özellikler (türü ve yılı, araştırmacıların ve danışmanların cinsiyeti) ve içerik özellikleri (amaçları, yöntemleri, konu alanı, robotik set ve yazılım dili, uygulama ortamı, öğretim yaklaşım/yöntem, entegre şekli, sonuç ve öneriler) bağlamında betimsel ve içerik analizi yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Elde edilen bulgular, tema, kod ve frekans değerleriyle tablo haline getirilmiştir. İncelenen çalışmaların çoğu 2023 yılında yayımlanan yüksek lisans tezlerinden oluşmakta; araştırmacıların çoğu kadın, danışmanların ise erkek olduğu, yöntem olarak nicel araştırmanın tercih edildiği ve en çok test ile mülakatların veri toplama araçları olarak kullanıldığı görülmektedir. En yaygın çalışmalar genellikle 31-50 kişilik ortaokul örneklemiyle yürütülmüş, uygulama alanı olarak en çok fizik konuları tercih edilmiştir. Eğitsel robotik uygulamaların daha çok bilişsel ve duyuşsal beceriler üzerindeki etkileri araştırılırken psikomotor beceriler çok az ele alınmıştır. Ayrıca bu değişkenlerin cinsiyet değişken ile ilişkisine çok az değinilmiştir. Etkinlikler çoğunlukla araştırmacılar tarafından fen derslerine öğrenmeye dayalı tasarım yaklaşımıyla entegre edilmiş ve devlet okullarında Lego setleri ve blok tabanlı kodlama araçları kullanılarak yüz yüze uygulanmıştır. Ayrıca tez sonuçlarında eğitsel robotik uygulamaların özellikle bilişsel ve duyuşsal beceriler üzerine olumlu etkisi olduğunu daha çok vurguladığı ve bu becerilerin daha çok gelişmesi için eğitim politikalarının, öğretmen yetiştirme müfredatının ve öğretim materyallerinin tekrar yapılanması yönünde öneriler sunulduğu görülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to comprehensively examine postgraduate theses conducted in Turkey on educational robotics applications in science education. The research employed the thematic content analysis method. Data were obtained from a total of 40 theses-4 doctoral and 36 master's-published between 2012 and 2024, identified through a review of the Council of Higher Education (YÖK) National Thesis Center. The theses were analyzed using descriptive and content analysis methods in terms of their general characteristics (type and year, gender of researchers and advisors) and content-related characteristics (objectives, methods, subject area, robotics set and programming language, implementation environment, instructional approach/method, mode of integration, findings, and recommendations). The findings were presented in tables including themes, codes, and frequency values. The analysis revealed that the majority of the examined works were master's theses published in 2023, with most researchers being female and most advisors being male. The most common research method was quantitative, and tests and interviews were the most frequently used data collection tools. The studies were generally conducted with middle school samples of 31–50 participants, and physics topics were the most frequently chosen subject area. While the effects of educational robotics applications were mostly investigated in relation to cognitive and affective skills, psychomotor skills were addressed to a much lesser extent, and the relationship of these variables to gender was rarely examined. The activities were mostly integrated into science courses by the researchers themselves through a learning-by-design approach and implemented face-to-face in public schools using LEGO sets and block-based programming tools. Furthermore, the thesis results predominantly emphasized the positive effects of educational robotics on cognitive and affective skills, and offered recommendations for the restructuring of educational policies, teacher training curricula, and instructional materials to further enhance these skills.
Benzer Tezler
- Eğitsel robot eğitiminin öğretmenlerin kabul, hizmet içi eğitime dönük tutum ve BT kullanımı öz-yeterliliklerine etkisi
The effect of educational robot in-service training on teachers' acceptance, education attitude and it use self-efficacy
BAHADIR ACAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimAmasya ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGEN KORKMAZ
- Exploring Design Requirements for Educational Robots Used In K-12 Education From Educator's Perspective
K-12 Eğitmenleri Perspektifinden Eğitsel Amaçlı Robot Kullanımına Yönelik Tasarım Yönlendirmeleri
CENGİZ HAKAN GÜRKANLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Endüstri Ürünleri TasarımıOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEndüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLŞEN TÖRE YARGIN
- Fen eğitiminde eğitsel robot kullanımının öğretmen adaylarında eğitsel robotik teknolojik pedagojik alan bilgisi (ER-TPAB) öz yeterlik inançları üzerine etkisi
The effect of using educational robots in science education on pre-service teachers' (ER-TPACK) self efficacy beliefs
FURKAN CANTEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLBİLGE DÖKME
- Eğitsel robot uygulamalarının öğrencilerin kodlamaya dönük bilişsel çıktılarına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of educational robot applications on students' cognitive outcomes towards coding
SEVDE KOCA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimAmasya ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP ÇAKIR
- Eğitsel robotik uygulamalarına dayalı STEM eğitimi kapsamında öğretmen adaylarının eğitsel robotik TPAB öz-yeterlik inançlarının bilimsel yaratıcılık ve bilgi işlemsel düşünme becerilerinin incelenmesi
An investigation of pre-service teachers' educational robotics TPACK self-efficacy belief, scientific creativity and computational thinking skills in the scope of educational robotics based STEM education
HİLAL YANIŞ KELLECİ
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEJLA YÜRÜK