Doğum sonu 0-12 aylık dönemde olan kadınların kontraseptif öz yeterlilik durumu ve kontraseptif yöntem kullanımına ilişkin tutumlarının belirlenmesi
Determination of contraceptive self-deficiency status and attitudes of women regarding the use of contraceptive methods in the pospartum period 0-12 months
- Tez No: 971906
- Danışmanlar: PROF. DR. AYTEN ŞENTÜRK ERENEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Aile Planlaması, Family Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Lokman Hekim Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırma, Ankara'da bir aile sağlığı merkezinde doğum sonu 0-12 aylık dönemde olan kadınların kontraseptif özyeterlilik durumu ve kontraseptif yöntem kullanımına ilişkin tutumlarının belirlenmesi amacıyla, tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Ahimesut Aile Sağlığı Merkezinde sağlık hizmeti alan son 12 ay içinde doğum yapmış, gönüllü 150 kadın oluşturmuştur. Veri toplama işlemi öncesinde, Ankara İl Sağlık Müdürlüğü'nden, Ahimesut Aile Sağlığı Merkezi yetkililerinden ve Lokman Hekim Üniversitesi Bilimsel Araştırmalar Etik Kurul Başkanlığından yazılı izin alınmıştır. Örnekleme dahil edilen kadınların sözlü onamı alınmıştır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Üreme Çağındaki Kadınların Kontraseptif Öz Yeterlilik Ölçeği (KÖYÖ) ve Gebelikten Koruyucu Yöntemlere İlişkin Tutum Ölçeği (GKYTÖ) aracılığıyla Ocak-Mayıs 2025 tarihleri arasında yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistiklerden, medyan, ortalama ve standart sapma kullanıldı. Bağımsız Gruplar T testi, Kruskal Wallis H testi ve Korelasyon analizi kullanılmıştır. Kadınların %78,00'nin kontraseptif yöntem kullanmaya başladığı, %70,67'sinin gebelik planlamadığı belirlenmiştir. Kadınların KÖYÖ puan ortalaması 75,67±24,31 ve GKYTÖ'nün toplam puanı ise 94,31±15,50 olarak hesaplanmıştır. GKYTÖ toplam puanı ile KÖYÖ alt boyutlarının tamamı arasındaki ilişkiler incelendiğinde; gebelikten korunma yöntemlerine yönelik olumlu tutumların kadınların kontraseptif öz-yeterlilik algıları ile anlamlı bir ilişkili olduğu ve bu ilişkinin pozitif yönde ve zayıf düzeyde olduğu belirlenmiştir (p=0,001, r=0,272). Doğum sonu dönemdeki kadınların kontrasepsiyon tutum ve özyeterliliklerinin sosyo-demografik ve doğurganlık faktörleri dikkate alınarak, danışmanlık ve eğitim planlanması ve uygulanması önerilmiştir.
Özet (Çeviri)
The study was conducted as a descriptive research in Ankara to determine the contraceptive self-efficacy status and attitudes related to contraceptive method use among women in the 0–12-month postpartum period at a family health center. The sample consisted of 150 voluntary women who had given birth within the last 12 months and were receiving health services at Ahimesut Family Health Center. Before data collection, written consent was obtained from Ankara Provincial Health Directorate, Ahimesut Family Health Center officials, and Lokman Hekim University Scientific Research Ethics Committee. Verbal consent was also obtained from the women included in the sample. Data were collected between January and May 2025 through face-to-face interviews using the Personal Information Form, the Contraceptive Self-Efficacy Scale for Women of Reproductive Age (CSESSA), and the Attitude Scale Towards Contraceptive Methods (ASTCM). For data evaluation, descriptive statistics such as median, mean, and standard deviation were used. The Independent Samples T-test, Kruskal Wallis H test, and correlation analysis were applied. It was determined that 78.00% of the women started using contraceptive methods and 70.67% had not planned their pregnancies. The average CSESSA score was calculated as 75.67±24.31 and the total ASTCM score was 94.31±15.50. When examining the relationships between the total ASTCM score and all subdimensions of the CSESSA, it was found that positive attitudes toward contraceptive methods were significantly and positively, though weakly, correlated with women's perceptions of contraceptive self-efficacy (p=0.001, r=0.272). It was recommended that counseling and educational planning and implementation regarding contraception in the postpartum period should consider women's sociodemographic and fertility factors, attitudes, and self-efficacy.
Benzer Tezler
- Mardin ili Kızıltepe ilçe merkezinde yaşayan evli kadınların doğum sonrası dönemde anne ve bebek bakımına yönelik bildikleri ve/veya uyguladıkları geleneksel yöntemler
Traditional methods about mother and baby care at postpartum period of married women whom lived in Mardin province, Kiziltepe district
VASFİYE BAYRAM DEĞER
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Halk SağlığıFırat ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. S. ERHAN DEVECİ
- Doğum sonu dönemde evlilik uyumunun postpartum depresyon üzerine etkisi
The effect of marriage adjustment on postpartum depression in the postpartum
RUKİYE KUTLUBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikiyatriAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYTEN ARIÖZ DÜZGÜN
- Devlet memuru olan kadınları doğum sonu süt izni ve ücretsiz izin kullanma durumlarının bebek beslenmesine etkisinin değerlendirilmesi
The Evaluation of the effect of breast freeding leave after delivery and leave without pay on infant feeding of the government official women
MUKADDES EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Halk SağlığıErciyes ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUALLA AYKUT
- Karabük ilinde doğum sonu depresyon görülme sıklığı ve ilişkili risk faktörleri
The prevelans of postparttum depression and related risk factors in Karabük
MÜNEVVER DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Kadın Hastalıkları ve DoğumKarabük ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NAZAN KARAHAN
- Postpartum döneme uyumun kadınların cinsel yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi
Effect of adaptation to postpartum period on the quality of sexual life of woman
AYNUR TURHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kadın Hastalıkları ve DoğumEge ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYTÜL HADIMLI