J.K. Rowlıng'in Harry Potter fantastik roman serisinde atasözleri ve deyimler
Proverbs and idioms in J.K. Rowling's Harry Potter fantasy novel series
- Tez No: 972253
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZGÜR AY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Harry Potter, Türkçe çeviri, Harry Potter, Turkish translation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Uşak Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, J.K. Rowling'in Harry Potter serisinin Türkçe çevirisinde kullanılan deyim ve atasözlerini sistematik bir şekilde incelemektedir. Yapılan taramada, kültürel kimlikleri güçlü olduğu için yalnızca 2 atasözüne karşılık, anlatımı zenginleştiren 281 deyim tespit edilmiştir. Deyimler, duygu, davranış, tehlike ve mizah gibi 21 farklı kategori altında sınıflandırılmıştır. Araştırmanın sonuçları, çevirmenin“ölçülü yerelleştirme”stratejisi izlediğini ortaya koymaktadır. Metnin orijinal İngiliz kültürü atmosferini korurken, Türkçenin anlatım gücünden ve deyimsel zenginliğinden ustalıkla yararlanılmıştır. Deyimler, karakter betimlemelerini güçlendirmiş, serinin karanlıklaşan tonuna paralel olarak çeşitlenmiş ve mizah unsurunun aktarımında kritik bir rol oynamıştır. Bu dengeli yaklaşım, eserin Türk okurlarında yarattığı derin duygusal bağ ve edebî keyfin temel nedenlerinden biri olarak değerlendirilmiştir. Çalışma, bu başarılı çevirinin, kaynak metne sadık kalan ancak hedef kültürde son derece samimi ve etkileyici bir deneyim yaratan bir örnek teşkil ettiği sonucuna varmıştır.
Özet (Çeviri)
This study systematically examines the use of idioms and proverbs in the Turkish translation of J.K. Rowling's Harry Potter series. The survey revealed that only 2 proverbs were used as direct equivalents, compared to 281 idioms employed to enrich the narrative, a disparity attributed to the strong cultural specificity of proverbs. The identified idioms were classified into 21 distinct categories, including emotion, behavior, danger, and humor. The findings of the research indicate that the translator adopted a strategy of“measured localization.”While carefully preserving the original British cultural atmosphere of the text, the translation skillfully leverages the expressive power and idiomatic richness of the Turkish language. The idioms served to enhance character depictions, diversified in parallel with the series' progressively darker tone, and played a critical role in conveying its humor. This balanced approach is identified as a fundamental reason for the profound emotional connection and literary enjoyment the work fosters among Turkish readers. The study concludes that this successful translation stands as an exemplar of a work that remains faithful to the source text while simultaneously creating a highly authentic and impactful experience in the target culture.
Benzer Tezler
- Beyond the Twin Cores: The motif of doppelganger in J.K. Rowling's Harry Potter series
“İkiz Çekirdekler[in]”Ötesinde: J.K. Rowling'in Harry Potter serisinde kötü ikiz motifi
MURAT ARSLAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
İngiliz Dili ve EdebiyatıOrta Doğu Teknik Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. DÜRRİN ALPAKIN MARTINEZ CARO
- Ergenlerin ahlak gelişiminde fantastik romanların etkisinin kohlberg'in bilişsel ahlak gelişim kuramına göre incelenmesi: Harry Potter örneği
Examining the effect of fantastic novels on the moral development of adolescents according to kohlberg's theory of cognitive moral development: The case of Harry Potter
ŞEYMA FAKI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARİFE KEBİRE NİLGÜN SARP
- Çocuk edebiyatında fantastik kurgu incelemeleri: Harry Potter örneği
In children's literature a review on the fantasy genre: Harry Potter example
GİZEM EMİNE BULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMersin ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESMA DUMANLI KADIZADE
- Worlds subverted: a generic analysis of The Lion, The Witch and The Wardrobe, The Subtle Knife, and Harry Potter and the Philosopher's Stone
Çarpıtılan dünyalar: Aslan, Cadı ve Dolap, Keskin Bıçak ve Harry Potter ve Felsefe Taşı romanlarının edebi tür açısından incelenmesi
GÖKÇE TOKDEMİR
Yüksek Lisans
İngilizce
2008
İngiliz Dili ve EdebiyatıOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Bölümü
PROF. DR. NURSEL İÇÖZ
- Application of Joseph Campbell's Hero's Journey on Michael Moorcock's Elric of Melnibone and Kentaro Miura's Berserk as examples of dark fantasy and anti-hero archetype
Joseph Campbell'ın Kahramanın Yolculuğunun Michael Moorcock'un Melnibone'lu Elric ve Kentaro Miura'nın Berserk'e Karanlık Fantastik örneği olarak uygulanışı ve anti-kahraman arketipi
BERKAY KUTMAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İngiliz Dili ve EdebiyatıManisa Celal Bayar Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN YAVAŞLAR ÖZAKINCI