Geri Dön

Çocuğa karşı şiddet suçu işleyen ve ceza sorumluluğu olmayan erişkinlerin adli tıbbi açıdan değerlendirilmesi

Forensic medical evaluation of adults who commit acts of violence against children and lack criminal responsibility

PDF İndir

  1. Tez No: 972353
  2. Yazar: CİHAT ÖZDAMAR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA NURAY CANSUNAR, DR. ÖĞR. ÜYESİ YASİN KAVLA
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Adli Tıp, Forensic Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Adalet Bakanlığı
  10. Enstitü: Adli Tıp Kurumu
  11. Ana Bilim Dalı: Adli Tıp Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Çocuk, uluslararası ve ulusal mevzuata göre 18 yaşını doldurmamış birey olarak tanımlanır. Şiddet, fiziksel, sözel veya cinsel biçimlerde bedensel ve ruhsal zarara yol açan her türlü davranıştır. Suç ise, kanunla yasaklanmış eylemlerdir ve suçlara karşı yaptırım uygulanabilmesi için cezai sorumluluk gerekir. Ancak psikotik bozukluklar, duygudurum bozuklukları gibi akıl hastalıkları, zihinsel yetersizlik (ZY) veya demans gibi akıl zayıflıkları ceza sorumluluğunu azaltabilir veya kaldırabilir. Literatürde, şiddet suçu işleyen ve psikiyatrik bozukluğu olan bireyleri inceleyen çalışmalar bulunmakla birlikte, doğrudan çocuklar gibi özel, kırılgan ve savunmasız bir alt gruba karşı işlenen şiddet suçları bağlamında psikiyatrik bozukluğu olan yetişkinlerin incelendiği araştırmalar bulunmamaktadır. Bu boşluktan hareketle çalışmamızda, çocuğa karşı şiddet suçu işlediği iddiasıyla değerlendirilen ve ceza sorumluluğu bulunan ya da bulunmayan erişkinlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, her iki grubun sosyodemografik, klinik ve kriminolojik özellikleri karşılaştırılarak, elde edilen bulguların literatüre katkı sağlaması ve klinik açıdan farklılıkların ve önemlerinin ortaya konması hedeflenmiştir. Çalışmamız retrospektif tasarımda olup, 01.01.2010-31.12.2024 arası Adli Tıp Kurumu (ATK) 4. İhtisas Kurulu (4. ATİK) ve Gözlem İhtisas Dairesi (GİD) raporları UYAP sistemi üzerinden taranmıştır. Ceza sorumluluğu olmayan veya azalan 173 erişkini kapsayan vaka grubu ile cinsiyet ve yaş bakımından eşleştirilmiş ceza sorumluluğu tam olan 173 erişkini kapsayan kontrol grubu olmak üzere toplam 346 olgunun verileri incelenmiştir. Vaka ve kontrol grubunda fail ve mağdurun sosyodemografik verileri, kriminal veriler, klinik veriler ve rapor sonuçları karşılaştırılmıştır. Vaka ve kontrol grupları arasındaki karşılaştırmalarda, ceza sorumluluğu bulunmayan bireylerin daha düşük eğitim düzeyine ve çalışma oranına sahip oldukları saptanmıştır. Mağdur profili incelendiğinde, kız çocukları ve 0–12 yaş aralığındaki çocukların vaka grubunda daha sık yer aldığı görülmüştür. Suç geçmişi açısından, kontrol grubunda şiddet içerikli suçların daha yaygın olduğu, vakalarda ise sabıkasızlığın baskın olduğu belirlenmiştir. Suç yeri açısından, vaka grubunda toplumsal açık alanların, kontrol grubunda ise özel alanların daha çok tercih edildiği belirlenmiştir. Ayrıca, vaka grubunda ilk klinik başvuru ve tanı yaşının daha ileri xv olduğu, suçla eş zamanlı intihar girişimlerinin yüksek oranda görüldüğü, kontrol grubunda ise simülatif tutumun daha sık olduğu tespit edilmiştir. Vaka grubunun tanı temelli alt analizlerinde, şizofreni tanılı olgularda kadın fail oranının arttığı, demans ve ZY tanılı olgularda ise erkek fail-kadın mağdur ilişkisinin öne çıktığı gözlenmiştir. ZY derecesi arttıkça mağdur cinsiyet dağılımının değiştiği ve orta derecede erkek mağdur oranının yükseldiği saptanmıştır. Yaş dağılımında, şizofreni ve bipolar olgularında mağdurlar 15–18 yaş grubunda yoğunlaşırken, ZY tanılı olgularda küçük yaş gruplarının baskın olduğu görülmüştür. Şiddet türü açısından, şizofrenide fiziksel şiddet öne çıkarken; demans ve ZY tanılı olgularda cinsel şiddet ve kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma suçları karakteristiktir. Bu bulgular, ceza sorumluluğu etkilenen bireylerin sosyodemografik ve klinik özelliklerinin kontrol grubundan belirgin biçimde farklılaştığını, özellikle düşük eğitim, geç klinik başvuru ve toplumsal alanlardaki dürtüsel davranışların ceza sorumluluğunu etkileyen ruhsal bozukluklarla ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Literatürle uyumlu olarak, ZY ve demans olgularında cinsel şiddet, şizofreni ve bipolar bozuklukta ise fiziksel şiddet ön plandadır. Retrospektif tasarım ve tek merkezli veri kısıtlılıklarına rağmen, bu çalışma; çocuğa karşı şiddet suçu işleyen ruhsal bozukluğu bulunan ve bulunmayan yetişkinlerin adli psikiyatrik değerlendirme süreçlerinde dikkate alınması gereken hususlara işaret etmekte ve standardize edilmiş değerlendirme araçlarının geliştirilmesine yönelik önemli öneriler sunmaktadır.

Özet (Çeviri)

A child is defined as an individual under the age of 18 according to international and national legislation. Violence is any behavior that causes physical or psychological harm in physical, verbal, or sexual forms. A crime is an act prohibited by law, and criminal responsibility is required for sanctions to be imposed for crimes. However, psychotic disorders, mental illnesses such as mood disorders, mental disabilities such as intellectual disability (ZY) or dementia can reduce or eliminate criminal responsibility. While there are studies in the literature examining individuals who commit violent crimes and have psychiatric disorders, there are no studies examining adults with psychiatric disorders in the context of violent crimes committed against specific, vulnerable, and defenseless subgroups such as children. Given this gap, our study aims to examine adults who have been assessed for committing violent crimes against children and who have or do not have criminal responsibility. In this context, the sociodemographic, clinical, and criminological characteristics of both groups will be compared, with the aim of contributing to the literature and highlighting clinical differences and their significance. A child is defined as an individual under the age of 18 according to international and national legislation. Violence is any behavior that causes physical and psychological harm in physical, verbal, or sexual forms. A crime is an act prohibited by law, and criminal liability must be established in order for sanctions to be applied against crimes. Our study is retrospective in design, and reports from the Forensic Medicine Institution (ATK) 4th Specialized Board (4. ATİK) and the Observation Specialized Department (GİD) between January 1, 2010, and December 31, 2024, were scanned through the UYAP system. Data from a total of 346 cases were examined, comprising a case group of 173 adults with no or reduced criminal responsibility and a control group of 173 adults with full criminal responsibility, matched for gender and age. The sociodemographic data, criminal data, clinical data, and report results of the perpetrators and victims in the case and control groups were compared. Comparisons between the case and control groups revealed that individuals without criminal xvii responsibility had lower levels of education and employment rates. An examination of the victim profile showed that girls and children aged 0–12 were more frequently found in the case group. In terms of criminal history, violent crimes were more prevalent in the control group, while the absence of a criminal record was predominant in the cases. In terms of the location of the crime, public spaces were more frequently preferred in the case group, while private spaces were more frequently preferred in the control group. Additionally, it was determined that the age at first clinical presentation and diagnosis was higher in the case group, suicide attempts concurrent with the crime were seen at a high rate, and simulated behavior was more common in the control group. In the diagnosis-based sub-analyses of the case group, it was observed that the proportion of female perpetrators increased in cases diagnosed with schizophrenia, while in cases diagnosed with dementia and ZY, the male perpetrator-female victim relationship was prominent. It was found that as the ZY degree increased, the gender distribution of victims changed and the proportion of male victims increased moderately. In terms of age distribution, victims of schizophrenia and bipolar disorder cases were concentrated in the 15–18 age group, while younger age groups were predominant in cases diagnosed with ZY. In terms of the type of violence, physical violence is prominent in schizophrenia, while sexual violence and crimes depriving the person of their liberty are characteristic in dementia and ZY cases. These findings reveal that the sociodemographic and clinical characteristics of individuals affected by criminal responsibility differ significantly from the control group, particularly low education, late clinical referral, and impulsive behavior in social settings, which are associated with mental disorders affecting criminal responsibility. Consistent with the literature, sexual violence is predominant in cases of ZY and dementia, while physical violence is predominant in schizophrenia and bipolar disorder. Despite the limitations of its retrospective design and single-center data, this study points to issues that should be considered in the forensic psychiatric evaluation processes of adults with and without mental disorders who have committed crimes of violence against children and offers important recommendations for the development of standardized assessment tools.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    516162

    Tutuklu/hükümlü servisinde adam öldürme veya adam öldürmeye teşebbüs suçu ile yatan kadın ve erkek olguların klinik ve suçla ilişkili özelliklerinin karşılaştırılması

    Comparison of clinical and crime related characteristics of female and male cases who are hospitalized at the arrest/remand (forensic) psychiatry service WHo committed homicide or homicide attempt crime

    BEKİR ALP KAMAZOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    PsikiyatriSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZLEM DEVRİM BALABAN

  2. Tez No

    407058

    Öğrencilerin cinsel istismara uğrama durumunda ilk ve ortaokullarda çalışan öğretmen ve okul yöneticilerinin tutum ve davranışları

    Behavi̇ors and atti̇tudes of teachers and school managers who work in pri̇mary and secondary schools in the si̇tuati̇on of students begi̇ng subjected to sexual abuse

    DİLEK ÖZGÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. UĞUR TEKİN

  3. Tez No

    412675

    Suça sürüklenen çocuklarda mükerrerliğin irdelenmesi

    Analyzing of recidivism in delinquent juveniles

    ZAFER TUNCEROĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Adli Tıpİstanbul Üniversitesi

    Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA FATİH YAVUZ

    YRD. DOÇ. DR. NEYLAN ZİYALAR

  4. Tez No

    480165

    Çocukların dijital oyun bağımlılığında ailelerin bazı değişkenler açısından incelenmesi

    The investigation of families in children's digital game addiction in terms of some variables

    EMRULLAH YİĞİT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Eğitim ve ÖğretimYüzüncü Yıl Üniversitesi

    Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SELİM GÜNÜÇ

  5. Tez No

    896153

    Cinsel taciz suçu (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu M.105)

    The crime of sexual harassment (5237 numbered Turkish Penal Code Article 105)

    HATİCE UYGUN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    HukukDokuz Eylül Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR BACAKSIZ

Geri Dön