Geri Dön

Psikolojide ekolojik yaklaşım bir lise örnekleminde davranış alanlarının incelenmesi

Ecological approach in psychology examination of behavioral areas in a high school sample

PDF İndir

  1. Tez No: 972394
  2. Yazar: AYŞE BETÜL AKA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SELAHİDDİN ÖĞÜLMÜŞ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Eğitim Psikolojisi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmada, çevre ile birey davranışları arasındaki ilişkinin anlaşılabilmesi için ekolojik psikolojinin temel ilkelerinden yararlanılmış, bu doğrultuda psikolojide ekolojik yaklaşım benimsenmiştir. Araştırmanın temelini, günümüzde nitel araştırma yaklaşımı kapsamında değerlendirilen Davranış Alanı Kuramı oluşturmaktadır. Bu kuram, bireylerin davranışlarının fiziksel çevreden etkilendiği ve çevresel koşullar tarafından şekillendirildiği varsayımına dayanmaktadır. İlgili araştırmada bir devlet lisesi örneklem olarak ele alınmış, okul içindeki sınıf, laboratuvar gibi 11 farklı davranış alanları belirlenmiş ve bu alanlardaki katılımcı davranışları gözlemlenmiştir. Araştırmada doğal ortamda, herhangi bir müdahalede bulunulmadan doğrudan gözlem yoluyla veri toplanmıştır. Gözlemler üç ay boyunca haftada iki gün olacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Gözlem süresi ve sıklığı ise davranış alanının oluşum sayısına bağlı olarak değişiklik göstermiştir. Araştırmada ekolojik yaklaşımda bir yöntem olan“davranış alanları tarama yöntemi”kullanılmış, bunun yanında“davranışsal haritalama yöntemi”nden de yararlanılmıştır. Gözlemler sonucunda davranış alanlarının fiziksel ve psikolojik özellikleri sistematik olarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, öğrencilerin farklı mekanlarda farklı davranış örüntüleri sergilediklerini ortaya koymuştur. Örneğin öğrenciler sınıfta ders dinleme, not alma, soru sorma gibi davranışlar gösterirken drama kulübünde performans sergileme, arkadaşlarıyla sohbet etme gibi davranışlar göstermiştir. Bu durum çevrenin kişinin davranışlarını etkilediğine ve şekillendirdiğine işaret etmektedir. Bunun yanında öğrencilerin farklı mekanlarda farklı deneyimler yaşadıkları, dolayısıyla mekanların öğrencilerin gelişimini farklı şekilde etkilediği ortaya konulmuştur. Bir öğrencinin yaşamında temel mekânlardan biri olan okulun ekolojik yaklaşımla ele alınması, bireyin gelişiminde çevrenin rolünü anlamak açısından önemlidir. Bu bağlamda, eğitim psikolojisinde ekolojik yaklaşımı temel alan çalışmaların artırılması ve eğitim mekânlarına ilişkin araştırmaların çeşitlendirilmesi gerekmektedir. Böylece nitelikli davranış alanlarının tasarlanabileceği ve öğrencilerin gelişim süreçlerine anlamlı katkılar sağlanabileceği düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

This study utilized the fundamental principles of ecological psychology to understand the relationship between the environment and individual behavior, and accordingly adopted an ecological approach in psychology. The research was based on Behavior Setting Theory, currently considered within the scope of qualitative research. This theory is based on the assumption that individual behaviors are influenced by the physical environment and shaped by environmental conditions. A public high school was used as a sample, and 11 different behavior settings within the school, such as classrooms and laboratories, were identified, and participant behaviors in these areas were observed. Data were collected through direct observation in a natural environment without any intervention. Observations were conducted twice a week for three months. The duration and frequency of observations varied depending on the number of occurrences of the behavior settings. The study employed the“behavior setting scanning method,”a method within the ecological approach, and also utilized the“behavioral mapping method.”The physical and psychological characteristics of the behavior settings were systematically analyzed as a result of the observations. The findings revealed that students exhibited different behavioral patterns in different settings. For example, students exhibited behaviors such as listening to lectures, taking notes, and asking questions in class, while in drama club they exhibited behaviors such as performing and chatting with friends. This suggests that the environment influences and shapes individual behavior. Furthermore, it has been demonstrated that students experience different experiences in different spaces, and therefore, spaces affect students' development differently. An ecological approach to school, a fundamental space in a student's life, is crucial for understanding the role of the environment in individual development. In this context, studies based on the ecological approach in educational psychology should be expanded and research on educational spaces should be diversified. This is believed to enable the design of quality behavioral spaces and make meaningful contributions to students' developmental processes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    483381

    Ergen-ebeveyn ilişkileri: Bir model testi

    Adolescent-parent relationships: A model test

    EMİNE FEYZA AKTAŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    PsikolojiHacettepe Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İBRAHİM YILDIRIM

  2. Tez No

    943211

    A multidisciplinary approach to sustainable agriculture: the impact of microbial and organomineral fertilization on soil bacteria, crop yield, and farmer adoption

    Sürdürülebilir tarıma multidisipliner bir yaklaşım: mikrobiyal ve organomineral gübrelemenin toprak bakterileri, verim ve çiftçi benimsemesi üzerindeki etkisi

    CEYDA ALAT DORUK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Mikrobiyolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Ekoloji ve Evrim Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. BÜLENT ARIKAN

  3. Tez No

    1019001

    From nature to architecture: An ecological approach to changing environments in Chinua Achebe's Things Fall Apart and No Longer At Ease

    Doğadan mimariye: Chinua Achebe'nin Parçalanma ve Artık Huzur Yok eserlerinde değişen çevrelere ekolojik bir yaklaşım

    SEVGİ GÜVEN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    İngiliz Dili ve Edebiyatıİstanbul Beykent Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVAL ARSLAN

  4. Tez No

    152272

    A multi - factor analysis model to determine the use value of enclosed outdoor spaces

    Binalarla tanımlanmış dış mekanların kullanım değerini saptamaya yönelik çok faktörlü bir analiz modeli

    DİLEK YILDIZ

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2004

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN ŞENER

  5. Tez No

    683174

    Urban ecotherapy: A comparative evaluation on the therapy potentials of park features in Istanbul

    Kentsel ekoterapi: İstanbul'daki park özelliklerinin terapi potansiyelleri üzerine karşılaştırmalı bir değerlendirme

    DİDEM KARA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik Üniversitesi

    Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLDEN DEMET ORUÇ

Geri Dön