İngilizce öğretmenliği ve İngiliz dili ve edebiyatı bölümlerindeki öğretmen adaylarının dil öğretiminde edebiyat kullanımına ilişkin öz-yeterlik algıları
Self-efficacy beliefs of pre-service teachers in English language teaching and English language and literature departments on the use of literature in language teaching
- Tez No: 974124
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE EDA ERCAN DEMİREL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Yabancı dil öğretimi, İkinci dil öğretimi, İngiliz edebiyatı, Foreign language teaching, Second language teaching, English literature
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İngiliz Dili Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, İngilizce Öğretmenliği ve İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümlerinde öğrenim gören öğretmen adaylarının, dil öğretiminde edebiyat kullanımına ilişkin öz-yeterlik algıları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Araştırmada sıralı karma yöntem kullanılmış; önce nicel, ardından nitel veriler toplanmıştır. Nicel veriler, 'The Self-Efficacy in Literature Scale' ile Necmettin Erbakan Üniversitesi İngilizce Öğretmenliği ve Selçuk Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümlerinin 163 son sınıf öğrencisinden elde edilmiştir. Nitel veriler ise yarı yapılandırılmış görüşmelerle her iki bölümden 8, toplamda 16 öğretmen adayından toplanmıştır. Nicel analizde, ölçekten elde edilen veriler SPSS-21 programında analiz edilmiş; puanların normal dağılım gösterdiği Kolmogorov-Smirnov testi ile belirlenmiş ve bağımsız örneklem t-testi uygulanmıştır. Genel toplamda ve belirli alt faktörlerde bölümler ve cinsiyet arasında anlamlı farklılık bulunmazken, belirli alt faktörlerde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Her iki bölümdeki öğretmen adaylarının öz-yeterlik düzeyleri genel olarak yüksek çıkmıştır. Nitel analizde, seçilen katılımcılarla yapılan yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen veriler tematik analizle incelenmiştir. Bu bulgular, öğretmen adaylarının, edebiyatı dil öğretiminde kullanmaya yönelik algı ve deneyimlerini derinlemesine ortaya koymuş, nicel sonuçlarla birlikte araştırmanın bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilmesine katkı sağlamıştır. Nitel analiz bulguları, öğretmen adaylarının edebiyatı dil öğretiminde kullanmaya yönelik olumlu tutumlara ve yüksek motivasyona sahip olduklarını göstermektedir. Katılımcılar, edebi metinlerin özellikle kelime bilgisi, dil bilgisi, okuma ve yazma becerilerinin gelişimine katkı sağladığını, aynı zamanda öğrencilerin kültürel farkındalıklarını ve eleştirel düşünme becerilerini artırdığını belirtmiştir. Edebiyatın, öğrencilerin motivasyonunu yükselttiği, hayal gücünü beslediği ve öğrenme süreçlerine daha aktif katılım sağladığı vurgulanmıştır. Uygulama sürecinde materyal seçimi, ders içi entegrasyon ve öğrenciye uygun içerik geliştirme gibi alanlarda çeşitli güçlüklerle karşılaşıldığı ifade edilmiştir. Özellikle, edebi metinlerin sınıf ortamına uyarlanmasında deneyim eksikliği ve uygulama temelli derslerin yetersizliği, ELL öğretmen adaylarının en çok zorlandığı noktalar arasında yer almıştır. ELT bölümündeki öğretmen adaylarının pedagojik formasyon ve uygulama temelli dersler sayesinde edebiyatı sınıf ortamında daha etkin kullanabildikleri, ELL bölümü öğretmen adaylarının ise edebiyat bilgisinin aktarımında daha çok teorik düzeyde kaldıkları gözlemlenmiştir. Öğretmen adayları, edebiyatın dil öğretiminde işlevsel ve çok yönlü bir araç olduğunu kabul etmekle birlikte, bu potansiyelin sınıf içi uygulamalara tam anlamıyla yansıyabilmesi için pedagojik desteğe ve uygulama fırsatına ihtiyaç duyduklarını dile getirmiştir. Araştırma bulguları doğrultusunda, edebiyatın yabancı dilöğretiminde etkili ve sürdürülebilir şekilde kullanılabilmesi için öğretmen yetiştirme programlarında disiplinler arası iş birliklerinin artırılması, uygulama odaklı öğretim stratejilerinin çeşitlendirilmesi ve edebi içeriklerin öğrenci düzeyine uygun olarak seçilmesi önerilmektedir. Öğretmen adaylarının edebiyatı yabancı dil öğretiminde etkili bir araç olarak gördükleri ve yüksek düzeyde öz-yeterlik algısına sahip oldukları anlaşılmıştır. Ancak, bu yeterliklerin niteliği, öğrencilerin akademik disiplinleri ve pedagojik formasyon düzeylerine göre farklılaşmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, the self-efficacy perceptions of pre-service teachers studying in the Departments of English Language Teaching (ELT) and English Language and Literature (ELL) regarding the use of literature in language teaching were comparatively examined. A sequential mixed-methods design was employed; quantitative data were collected first, followed by qualitative data. The quantitative data were obtained using 'The Self-Efficacy in Literature Scale' from 163 senior students enrolled in the English Language Teaching Department at Necmettin Erbakan University and the English Language and Literature Department at Selçuk University. Qualitative data were collected through semi structured interviews with 8 pre-service teachers from each department, totaling 16 participants. For the quantitative analysis, the data obtained from the scale were analyzed using SPSS-21. The Kolmogorov-Smirnov test indicated that the scores were normally distributed, and an independent samples t-test was conducted. While no significant differences were found between the departments or genders in the overall scores and sub-factors, significant differences were identified in specific sub-factors. Overall, the self-efficacy levels of pre-service teachers in both departments were found to be high. For the qualitative analysis, data obtained from semi-structured interviews with selected participants were examined through thematic analysis. These findings provided an in-depth understanding of the participants' perceptions and experiences regarding the use of literature in language teaching, contributing to a holistic evaluation of the study alongside the quantitative results. The qualitative findings indicated that pre-service teachers held positive attitudes and high motivation towards using literature in language teaching. Participants stated that literary texts particularly contributed to the development of vocabulary, grammar, reading, and writing skills, while also enhancing students' cultural awareness and critical thinking abilities. It was emphasized that literature increased students' motivation, stimulated their imagination, and promoted more active participation in the learning process. However, various challenges were reported in areassuch as materialselection, classroom integration, and developing contentsuitable for students. Notably, a lack of experience in adapting literary texts to the classroom environment and insufficient practice-based courses were among the main difficulties faced by ELL pre-service teachers. It was observed that ELT pre-service teachers, owing to their pedagogical training and practice-based courses, were able to use literature more effectively in classroom settings, whereas ELL pre-service teachers tended to remain at a more theoretical level in transmitting literary knowledge. While pre-service teachers acknowledged literature as a functional and versatile tool in language teaching, they also expressed the need for pedagogical support and practical opportunities to fully realize this potential in classroom applications. Based on the research findings, it is recommended that interdisciplinary collaborations in teacher education programs be strengthened, practiceoriented teaching strategies be diversified, and literary content be selected in accordance with students' proficiency levels to ensure the effective and sustainable use of literature in foreign language teaching. It was concluded that pre-service teachers perceive literature as an effective tool in foreign language teaching and possess a high level of self-efficacy in this regard. However, the nature of these competencies varies according to students' academic disciplines and levels of pedagogical training.
Benzer Tezler
- Perceptions of pre-service teachers on using literature as an authentic text in English language teaching classes
İngilizce öğretmen adaylarının dil öğretimi sınıflarında edebiyatı otantik bir materyal olarak kullanma algısı
MEHMET VOLKAN TAHTACI
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
İngiliz Dili ve EdebiyatıBaşkent ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SENEM ÜSTÜN KAYA
- Method vs. postmethod!: A survey on prospective EFL teachers' perspectives
Metot mu metot sonrası mı?: İngilizce öğretmen adaylarının bakış açıları üzerine bir anket çalışması
TUFAN TIĞLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2014
Eğitim ve Öğretimİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiYabancı Dil Olarak İngilizce Öğretimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. DENİZ ORTAÇTEPE
- A suggested syllabus for `the short story: Analysis and teaching` course at ELT departments
İngilizce öğretmenliği bölümlerinde okutulan `kısa öykü incelemesi ve öğretim` dersi için bir program önerisi
GAMZE ÖNCÜL
Doktora
İngilizce
2005
İngiliz Dili ve EdebiyatıHacettepe ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSEV PAKKAN
- ELT and non-ELT pre-service language teachers' stance on oral corrective feedback provision: A Turkish context
Eğitim Fakültesi, İngilizce Eğitimi ve Edebiyat Fakültesi, İngiliz Dili ve Eğitimi son sınıf İngilizce öğretmen adaylarının sözlü geri dönüt uygulamaları hakkındaki görüş ve tutumları: Türkiye bağlamı
HAYRETTİN KÖROĞLU
Doktora
İngilizce
2021
İngiliz Dili ve EdebiyatıKaradeniz Teknik ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA NACİ KAYAOĞLU
- Türkçe ve yabancı dil öğretmeni yetiştiren kurumlardaki öğretmen adaylarının çağdaş dilbilim ve dil öğretim yöntemleri konularına ilişkin bilgi düzeyleri
Knowledge level of Turkish and foreign language teacher candidates in modern linguistics and language teaching methods
NİHAT KOÇYİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP SONGÜN