Dul kadınlarda aktif yaşlanma sürecinin sosyolojik analizi: Seydişehir örneği
Sociological analysis of the active aging process in widows: The Seydişehir example
- Tez No: 976014
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NUH AKÇAKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Konya ili Seydişehir ilçesinde yaşayan 60 yaş ve üzeri dul (eşi vefat etmiş ve/veya boşanmış) kadınların aktif yaşlanma süreçlerini anlamaya odaklanan nitel bir incelemedir. Seydişehir'in kırsal–kentsel geçiş niteliği (ilçe merkezi ile çevredeki mahalle/kırsal yerleşimlerin iç içe geçtiği mekânsal yapı) dul kadınların gündelik pratiklerini, hizmetlere erişimini ve toplumsal görünümlerini belirgin biçimde etkilediğinden, saha bu yerel bağlam gözetilerek tasarlanmıştır. Çalışmanın katılımcı grubu 60–82 yaş aralığındaki 25 dul kadından oluşmaktadır. Katılımcılar ilçe merkezinde ve mahalle/kırsal yerleşimlerde ikamet etmektedir. Araştırma, olgubilim (fenomenoloji) deseniyle yürütülmüştür. Zira amaç, dul kadınlık deneyiminin anlam dünyasını katılımcıların kendi anlatıları üzerinden görünür kılmaktır. Bu nedenle veri toplamada, deneyimin dilsel ifadesini birincil veri olarak kabul eden yarı yapılandırılmış mülakatlar tercih edilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiş, kod-tema aşamalarında ikinci bir araştırmacıyla görüş birliği sağlanarak güvenilirlik güçlendirilmiştir. Bulgular, aktif yaşlanmanın sağlık–katılım–güvenlik eksenlerinde eşzamanlı ve yerel kültürel kodlarla iç içe deneyimlendiğini göstermektedir. Geçim çoğunlukla dul/emekli aylıkları ve sınırlı mülkiyet gelirleriyle sürdürülmekte; kronik hastalık yönetimi, ilaç ve ulaşım kaynaklı cepten ödemeler ile bakım yükümlülükleri toplumsal katılımı daraltmaktadır. Düşük yoğunluklu fiziksel etkinlikler, komşuluk ve aile ritüelleri ile Halk Eğitim ve belediye kursları psiko-sosyal dayanıklılığı güçlendirmektedir. Dini ritüeller yalnızlık ve kaygıyı düzenleyen sembolik dayanaklar sunmakta; dulluk çoğu kez özerklik, yük olmama, mahremiyet ve saygın yaşam değerleriyle anlamlandırılmaktadır. Sonuçlar, gelir güvencesinin, sağlık ve evde bakım erişiminin, düşük maliyetli katılım kanallarının ve dijital/ulaşım desteklerinin güçlendirilmesi gereğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
This study is a qualitative inquiry focusing on the active aging processes of widowed women (whose spouses have died and/or who are divorced) aged 60 and over residing in the district of Seydişehir, Konya Province. Because Seydişehir's rural–urban transition character (a spatial configuration in which the district center and surrounding neighborhoods/rural settlements interpenetrate) distinctly shapes widowed women's everyday practices, access to services, and public visibility, the fieldwork was designed with this local context in view. The participant group consists of 25 widowed women aged 60–82. Participants reside in the district center as well as in neighborhood/rural settlements. The research was conducted within a phenomenological (phenomenology) design, since the aim is to render visible the meaning-world of widowhood through participants' own narratives. Accordingly, semi-structured interviews—which treat the linguistic expression of experience as primary data—were preferred for data collection. The data obtained were analyzed using content analysis, and reliability was strengthened by achieving inter-researcher agreement with a second scholar at the coding–theming stages. The findings indicate that active aging is experienced simultaneously along the axes of health–participation–security and is interwoven with local cultural codes. Livelihoods are sustained predominantly through widow/survivor and retirement pensions together with limited property-based income; out-of-pocket payments arising from chronic disease management, medications, and transport, as well as care obligations, narrow the scope for social participation. Low-intensity physical activities, neighborhood and family rituals, and courses offered by the Public Education Center (Halk Eğitim) and the municipality strengthen psychosocial resilience. Religious rituals provide symbolic anchors that regulate loneliness and anxiety; widowhood is most often construed in terms of the values of autonomy, not being a burden, protection of privacy, and a dignified life. The results point to the need to strengthen income security, access to health and home-care services, low-cost participation channels, and digital/transport supports.
Benzer Tezler
- Tommaso Campanella ve Thomas More`un ütopyalarının karşılaştırılması
Comparing Thomas More and Tommaso Campanella`s utopias
MAHMUT AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
FelsefeAtatürk ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OSMAN ELMALI
- Kadınlarda sigara bağımlılığının dürtüsellik ve çocukluk çağı yaşantılarıyla olan ilişkisinin incelenmesi
Research of relationship between cigarette addiction and impulsivity and childhood life in women
FATMA ÇADIRCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSEYİN ÜNÜBOL
- Lenfomalı (hodgkin ve non-hodgkin) hastalarda yorgunluk sendromu ve etkileyen faktörler
Fatigue syndrome in patients with lymphoma (hodgkin and non-hodgkin) and influencing factors
ARİFE AZAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
HemşirelikMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SEZGİ ÇINAR
- Türkiye'de Sağlık Bakanlığı ve Türkiye Halk Sağlığı Kurumu'nun stratejik planlarındaki öncelikli halk sağlığı sorunlarının sosyo-demografik analizi
Socio-demographic analysis of the primary public health issues in the strategic plans of the Public Health Institution of Turkey and the Ministry of Health of Turkey
FATMA KANTAŞ YILMAZ
Doktora
Türkçe
2017
Halk SağlığıOkan ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ONUR YARAR
- Ankara il merkezinde iki farklı aile sağlığı merkezine başvuran 18-64 yaşındaki bireylerin depresyon ile obezite arasındaki ilişkide duygusal yeme davranışı ve fiziksel aktivitenin aracılık rolünün incelenmesi
Examining the mediating role of emotional eating behaviour and physical activity in the relationship between depression and obesity among adults aged 18–64 attending two different family health centers in central Ankara
SEHER ÇAYAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Halk SağlığıAnkara ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL KOÇAK