Tip 1 diyabetli bireylerde telefon mesajlaşma uygulaması (whatsapp) destekli verilen diyabet eğitiminin diyabet öz yönetimi üzerine etkisine yönelik görüşleri: Bir fenomenolojik çalışma
Opinions of individuals with type 1 diabetes on the effect of diabetes education supported by whatsapp on diabetes self-management: A phenomenological study
- Tez No: 978157
- Danışmanlar: PROF. DR. ELİF ÜNSAL AVDAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Diyabet Eğitimi, Diyabet Öz Yönetimi, Tip 1 Diyabet, WhatsApp, Diabetes Education, Diabetes Self-Management, Type 1 Diabetes, WhatsApp
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Diyabet Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, Çanakkale Mehmet Akif Ersoy Devlet Hastanesi Endokrinoloji ve Diyabet Polikliniği'nde tedavi, takip ve eğitim alan 18 yaş üstü erişkin T1D tanısı almış bireylerin telefon mesajlaşma uygulaması (WhatsApp) destekli verilen diyabet eğitiminin, bireylerin diyabet öz yönetimine yönelik görüşleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yöntem: Bu araştırma, Tip 1 diyabetli bireylerde telefon mesajlaşma uygulaması (WhatsApp) destekli verilen diyabet eğitiminin, bireylerin diyabet öz yönetimine yönelik görüşleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden biri olan olgu bilim (fenomenoloji) deseniyle yürütülmüştür. Araştırmanın temel amacı geleneksel yüz yüze eğitim yöntemlerine dijital bileşenlerin entegrasyonu yoluyla sağlanan eğitimin, bireylerin öz yönetim becerilerini nasıl etkilediğine ilişkin derinlemesine bilgi edinmektir. Çalışma kapsamında, Tip 1 diyabet tanısı almış ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 15 birey ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Toplanan nitel veriler, MAXQDA 2024 analiz programına aktarılmış ve tümevarıma dayalı içerik analizi yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Veriler araştırmacılar tarafından defalarca okunarak ön kodlamalar yapılmış, benzer ve ilişkili ifadeler bir araya getirilerek temalar altında toplanmıştır. Oluşturulan temalar, açık ve yalın bir dil ile tanımlanmış ve yorumlanmıştır. Son aşamada elde edilen bulgular araştırmacı tarafından anlamlandırılarak yorumlanmış ve çeşitli görsellerle desteklenerek sunulmuştur.Bulgular: Bulgular, Tip 1 diyabetli bireylerde WhatsApp destekli diyabet eğitiminin diyabet öz yönetimi üzerindeki etkilerine ilişkin katılımcı görüşleri üç ana tema çerçevesinde analiz edilmiştir. Bu temalar;“Eğitim Öncesi Bilgi Düzeyi ve Diyabet Öz Yönetimi”,“Eğitim Sonrası Diyabet Öz Yönetimi Bilgi ve Uygulamaları”ile“Diyabet Eğitimi Kazanımları”olarak sınıflandırılmıştır. İlk tema kapsamında, katılımcıların eğitim öncesi dönemdeki bilgi eksiklikleri ve diyabet öz yönetiminde yaşanan yetersizlikler ile bireylerin diyabetle ilgili geçmiş deneyim ve uygulamaları iki alt kategori olarak belirlenmiştir. İkinci temada ise dokuz alt kategori tanımlanmış olup, bunlar akut komplikasyonların yönetimi, farkındalık düzeyindeki artış ve öz yönetimde gözlenen gelişmeler, insülin uygulama süreçleri, beslenme yönetimi ve karbonhidrat sayımı, kan şekeri takibinin yapılması, egzersiz yönetimi, ayak bakımı, diyabet teknolojilerinin öğrenilmesi ve kullanımı ile aşılama bilgisi şeklinde ortaya konmuştur. Üçüncü tema olan“Diyabet Eğitimi Kazanımları”ise bireye özgü rehberlik ve yaşamın normalleşmesi, sorulara yanıt bulunması ve çözümsüz kalmama durumu, psikososyal iyileşme ve kazanımlar ile eğitim erişilebilirliğine ilişkin dört alt kategoriden oluşmuştur. Sonuçlar: Çalışma sonucunda, WhatsApp destekli diyabet eğitiminin Tip 1 diyabetli bireylerin diyabet öz yönetimi bilgi düzeyini artırdığı, tedaviye uyum ve günlük bakım uygulamalarında iyileşme sağladığı, ayrıca psikososyal açıdan destekleyici etkiler yaratarak bireylerin yaşam kalitesini olumlu yönde etkilediği belirlenmiştir. Eğitim öncesinde var olan bilgi eksiklikleri ve yönetim yetersizliklerinin, dijital eğitimle anlamlı ölçüde giderildiği, bireyselleştirilmiş rehberlik ve erişilebilirlik sayesinde hasta katılımı ve memnuniyetinin arttığı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study was conducted to examine the perspectives of adults over 18 years of age diagnosed with Type 1 Diabetes (T1D) and receiving treatment, follow-up, and education at the Endocrinology and Diabetes Outpatient Clinic of Çanakkale Mehmet Akif Ersoy State Hospital, regarding the impact of WhatsApp-supported diabetes education on their diabetes self-management. Methods: This qualitative study utilized a phenomenological design to explore the effect of WhatsApp-supported diabetes education on the self-management perspectives of individuals with Type 1 Diabetes. The primary aim was to gain in-depth understanding of how the integration of digital components into traditional face-to-face education influences patients' self-management skills. Semi-structured interviews were conducted with 15 voluntary participants diagnosed with T1D. The collected qualitative data were imported into MAXQDA 2024 software and analyzed using an inductive content analysis approach. The data were repeatedly read by the researchers, initial codes were generated, and similar or related expressions were grouped under overarching themes. These themes were then clearly defined and interpreted in accessible language for readers. Finally, the findings were meaningfully contextualized and supported with various visual aids by the researchers. Results: The findings were analyzed based on participants' perspectives regarding the impact of WhatsApp-supported diabetes education on diabetes self-management in individuals with Type 1 Diabetes (T1D), and were categorized into three main themes:“Pre-Education Knowledge Level and Diabetes Self-Management,”“Post-Education Diabetes Self-Management Knowledge and Practices,”and“Gains from Diabetes Education.”Within the first theme, two subcategories were identified: knowledge deficits and self-management inadequacies prior to education, as well as participants' prior experiences and practices related to diabetes. The second theme comprised nine subcategories, including management of acute complications, increased awareness and improvements in self-management, insulin administration, nutritional management and carbohydrate counting, blood glucose monitoring, exercise management, foot care, learning and use of diabetes technologies, and vaccination knowledge. The third theme,“Gains from Diabetes Education,”encompassed four subcategories: individualized guidance and normalization of life, addressing questions and avoiding unresolved issues, psychosocial improvement and benefits, and accessibility of education. Conclusion: The study concluded that WhatsApp-supported diabetes education significantly enhanced the diabetes self-management knowledge of individuals with Type 1 Diabetes, improved treatment adherence and daily care practices, and positively influenced quality of life by providing psychosocial support. It was found that pre-existing knowledge gaps and management deficiencies were effectively addressed through digital education, and that personalized guidance and improved accessibility contributed to increased patient engagement and satisfaction.
Benzer Tezler
- Tip 2 diyabetli yaşlı bireylerde bilişsel egzersizlerle desteklenmiş eğitim programının etkisi
The effect of education program supported by cognitive exercises in elderly individuals with type 2 diabetes
HANDE BULUT CANBAZ
Doktora
Türkçe
2026
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşaİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZELİHA TÜLEK
PROF. DR. İBRAHİM HAKAN GÜRVİT
- Tip 2 diyabetli bireylere verilen planlı diyabet eğitiminin ve telefonla izlemin metabolik kontrol üzerine etkisi
The effect of planned diabetes education and telephone follow-up on metabolic control for individuals with TYPE 2 diabetes
ASLI ERYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikBalıkesir ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL KARACA SİVRİKAYA
DOÇ. DR. HİCRAN YILDIZ
- Birinci basamakta hasta-hekim iş birliği ile oluşturulan ortak takip planının tip 2 diyabetes mellitus hastalarının öz yönetimine etkisi: Randomize olmayan kontrollü bir çalışma
Effectiveness of combining patient follow-up with an educational intervention on self management skills of type 2 diabetes mellitus patients: A primary care pragmatic trial
AYŞENUR AKTEMUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİHA SERAP ÇİFÇİLİ
- Diyabet hemşireliği yönetiminde bireysel danışmanlık modeli: fenomenolojik yaklaşım ve mentorluk
Individual counseling model in diabetes nursing management: phenomenological approach and mentorship
ESRA TEZER
Doktora
Türkçe
2007
HemşirelikEge Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AYNUR ESEN
- Tip 2 diyabetli hastalara verilen diyabet eğitiminin ve telefon iletişimi ile takibinin metabolik değişkenlere etkisinin değerlendirilmesi
Evoluation of the effect of diabetes education given to type 2 diabetic patients and monitoring via telephone communication on metabolic parameters
HANDAN SEZGİN
Doktora
Türkçe
2013
HemşirelikMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZGİ ÇINAR