The evolution of Hausa housing culture: From traditional to modern
Hausa konut kültürünün evrimi: Gelenekselden moderne
- Tez No: 981728
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKER FATİH ÖZORHON
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Özyeğin Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yüzyıllar boyunca, bir halkın mimarisi sessizce onların tarihini, değerlerini ve yaşam biçimlerini belgeledi. Nijerya'nın kuzeyindeki Hausa topluluğu için ev, her zaman kimliğin, sosyal ve siyasi yapının ve kültürel sürekliliğin yaşayan bir sembolü olmuştur. Ancak yüzyıllardır gelenekle şekillenmiş olan Hausa yaşam kültürü, hızla artan kentleşme ve giderek daha Batılı hale gelen konut biçimleri tarafından tehdit edilmektedir. Eskiden ortak yemeklerin, aile hikayelerinin ve komşuluk bağlarının yankılandığı avlular yok olmakta, mahremiyeti korurken sosyal ilişkileri sürdüren mekânsal hiyerarşiler çözülmektedir. Yeni normallerin ortaya çıktığı bu çağda önemli sorular gündeme gelmektedir: Neler korunuyor, neler geride bırakılıyor? Bu çalışma, Hausa konut kültürünün evrimini inceleyerek gelenekselden moderne geçişin kültürel kimlik, sosyal pratikler ve mahremiyet üzerindeki etkilerini araştırmaktadır. Bu çalışma, saha çalışmaları, geleneksel ve modern evlere dair anketler, mekânsal analizler ile ev sahipleri ve mimarlarla yapılan görüşmeler aracılığıyla, oturma odaları ve mutfaklar gibi ev içi alanların düzeni ve işlevindeki önemli değişiklikleri ortaya koymaktadır. Bulgular, modern konut planlarının büyük ölçüde geleneksel evlerdeki mekânsal bölünmüşlüğü terk ettiğini göstermektedir. Geleneksel Hausa evlerine özgü olan mahremiyet yapıları ve mekânsal hiyerarşiler ortadan kaldırılmıştır. Araştırma, tampon bölgeler ve avlu alanları gibi geleneksel Hausa evlerinin sosyokültürel dinamikleri için hayati olan mekânsal düzenlemelerde büyük değişiklikler olduğunu göstermektedir. Sosyal etkileşimler, mahremiyet adetleri ve kültürel pratiklerin sürekliliği bu değişimlerden etkilenmiştir. Çalışma, Batı tasarımı etkisindeki modern Hausa evlerinin, çoğunlukla kamu ve özel alanlar arasındaki sınırları bulanıklaştıran açık plan düzenlerine sahip olduğunu ve bunun hem psikolojik rahatlığı hem de geleneksel sosyal hiyerarşilerin korunmasını etkilediğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, günümüz konut alanlarında bireysel yaşam tarzlarına yöneliş, geleneksel mekânların teşvik ettiği topluluk bağlarını zayıflatmıştır. Çalışmada, modern tasarımlarda geleneksel ögelere —örneğin süsleme motiflerine— kısmi bir dönüş olduğu tespit edilmekle birlikte, modern evlerin bu mekânların sağladığı psikolojik ve sosyal ihtiyaçları çoğunlukla ihmal ettiği belirtilmektedir. Bu çerçevede Çağdaş Hausa toplumunda işlevsel ihtiyaçları karşılamanın yanı sıra kültürel hafızayı da koruyan bir konut tasarım yaklaşımı savunulmaktadır. Konutların hem mahremiyeti hem de sosyal bağlantıyı —özellikle Hausa halkının kolektivist doğasını— destekleyecek şekilde ve aynı zamanda modern yaşamın gereklerine uyum sağlayacak biçimde tasarlanması gerektiği ileri sürülmektedir. Özellikle sömürge döneminde şekillenen ve Nijerya'daki geniş etnik ve dini grupların çeşitli kültürel ve dini ihtiyaçlarını karşılamayan konut ve kentsel politikaların yeniden değerlendirilmesi önerilmektedir. Araştırma, kültürel değerlere saygılı, sürdürülebilir ve kabul edilebilir konut çözümleri geliştirmek için antropologlar ve ilahiyatçıların da bu politikaların geliştirilme sürecine dahil edilmesini tavsiye etmektedir; bu tür çözümler kültürel değerleri koruyacak, toplumsal entegrasyonu destekleyecek ve yaşam kalitesini artıracaktır.
Özet (Çeviri)
Across centuries, the architecture of a people has silently chronicled their history, values, and way of life. Among the Hausa of Northern Nigeria, the home has always been a living symbol of identity, social and political structure, and cultural continuity. Yet, the Hausa living culture, entrenched for centuries in tradition, is being challenged by rapidly urbanising landscapes and increasingly westernised forms of dwelling. The courtyards that once echoed with shared meals, family tales, and neighbourly bonds are disappearing, and the spatial hierarchies that preserved privacy whilst maintaining social relations are dissipating. In an era of emerging normalities, significant questions arise: What is being maintained and what is being left behind? This study explores the evolution of Hausa housing culture, examining the transition from traditional to modern homes and its implications for cultural identity, social practices, and privacy. Through fieldwork, surveys of traditional and modern homes, spatial analysis, and interviews with homeowners and architects, the study identifies key changes in the layout and function of domestic spaces, such as living rooms and kitchens. The findings suggest that modern housing layouts have largely forgone the compartmentalisation of spaces that existed in traditional homes. Privacy structures and spatial hierarchies that were emblematic of traditional Hausa homes were dismantled. The research reports considerable changes in spatial arrangements, such as buffer zones and courtyard spaces that were integral to the sociocultural dynamics of traditional Hausa dwellings. Social interactions, privacy customs and the continuity of cultural practices have been modified by these changes. The study finds that modern Hausa homes, influenced by Western design, often feature open-plan layouts that blur the boundaries between public and private spaces, impacting both psychological comfort and the ability to maintain traditional social hierarchies. Additionally, the shift towards individualistic lifestyles in today's residential spaces has eroded the communal connection that traditional space encourages. The study also identifies a partial revival of traditional elements in contemporary designs, such as design motifs, but argues that modern homes often neglect the psychological and social needs that these spaces fulfil. The research advocated for a more reflective approach to house design in contemporary Hausa society that enables functional needs, one that balances functional needs with the preservation of cultural memory. The research suggests that housing should be designed for both privacy and social connection, particularly to the collectivist nature of the Hausa, while also accommodating the demands of modernity. The study recommends re-evaluating housing and urban policy in Nigeria, especially those shaped during colonial times, that have failed to account for the diverse cultural and religious needs of the vast ethnic and religious groups in Nigeria. The research recommends including anthropologists and theologians in developing policies to promote culturally relevant, sustainable and culturally acceptable housing solutions that protect cultural values, help build social integration and improve livelihood.
Benzer Tezler
- 1950'den günümüze Avrupa'da ve Türkiye'de konutlarda yaşama mekanının biçimsel ve boyutsal açıdan değerlendirilmesi
Formal and dimensional evaluation of living space in houses: Examples from Europe and Turkey from 1950 to today
METİN İŞMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER AĞAT
- Sakarya ili Sapanca ilçesi geleneksel konut mimarisi
Tradintional hause architecture in Sapanca-Sakarya
SERAP EŞKİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Sanat TarihiSakarya ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANDAN NEMLİOĞLU
- Metropoliten alanlarda kentiçi ulaşım yönetimi İstanbul örneği
The Innercity transportation management in metropolitan areas İstanbul as a sample
PERVİN BETÜL ZENGİN AYTAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜCEL ÜNAL
- Mahalle ölçekli hane başı yangın risk primlerinin belirlenmesineilişkin model önerisi: Sakarya ili örneği
Model recommendation for determination of neighborhood scaleper hause fire risk premiums: Sakarya district example
AHMET GÖKALP KILIÇARSLAN
Doktora
Türkçe
2019
Aktüerya BilimleriSakarya Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET VECDİ CAN
- Çukurova bölgesinde biyoklimatik veriler kullanılarak açık ve yeşil alan sistemlerinin belirlenmesi ilkeleri üzerinde bir araştırma
A research on the determination of the principles in open and green spaces systems by using the bioclimatic data in Çukurova region
MEHMET FARUK ALTUNKASA
Doktora
Türkçe
1987
Çevre MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDOĞAN GÜLTEKİN