Sosyo-politik ve psikopolitik çerçevede Mustafa Kemal Atatürk ve ulus kimlik inşasında etkisi
Mustafa Kemal Atatürk and his effect on the construction of national identity within a socio-political and psycho-political framework
- Tez No: 983484
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DİDEM DOĞANYILMAZ DUMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Demokrasi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kimlik, bireyin toplumu tanımlamak ve anlamak için araçsallaştırdığı bir düşünceler bütünüdür. Bu düşünceler, toplumda var olan kalıpların, eylemlerin ve ilişkiler ağının sorgulanmasını içerir. Bireyin“Ben kimim?”sorusu, bu sorgulamanın merkezinde yer alır. Bireyin kimlik inşa süreci, bir 'öteki'nin varlığıyla mümkün hale gelir. Kimlik, bireyin toplum içinde kendini tanımlamasını ve aidiyet ilişkilerini oluşturmasını sağlar. Ötekinin işaret edilmesine duyulan ihtiyaç, bireyin kendi doğasını biricik olarak görme çabasının bir yansımasıdır. Ulus kimlik, günümüzün toplumsal ve siyasal yapılarını etkileyen temel olgulardan biridir. Bu bağlamda, duygusal bir bağlılık ve biz ile öteki ayrımının kurulmasında ulus kimlik araçsal bir konumdadır. Ulus kimlik, bir ulusa ait özellikler ve değerler çerçevesi sunar; bu özellikler ve değerler kuşaklar boyu aktarılır. Bireye aidiyet duygusu sağlayan bu aktarım, bireyin varoluşunu anlamlandırmasına yardımcı olur ve kimlik karmaşasını engeller. Ancak, kimlikler ve aidiyetler tarihsel süreç içerisinde değişim geçirir. Bu bağlamda, ulus kimlik, değişen tarihsel koşullar ve liderlik etkisiyle yeniden tanımlanır ve şekillenir. Mustafa Kemal Atatürk'ün ulus kimliğine olan etkisi, değişim sürecindeki Türkiye Cumhuriyeti'nin sosyolojik anatomisiyle açıklamak mümkündür. Bireyin varoluşunu anlamlandırmada ulus kimliğin sunduğu yanıtlar yetersiz kaldığında, kimliğin başvurduğu semboller ve değerler de değişim geçirebilir. Politik psikoloji; bireylerin düşünce, duygu ve eylemlerinin politik alan üzerindeki etkisini psikoloji perspektifinden inceleyen bir disiplindir. Liderlik kavramı, politika ve psikoloji ile ilişkili bir kavramdır. Disiplin; liderlerin karakterlerini, etki güçlerini ve toplumla olan kesişim noktalarını analiz etmektedir. Bu tezde politik psikoloji disiplinine ek olarak, siyasi tarih disiplinine ait kuramsal yaklaşımlar bir araya getirilerek Mustafa Kemal Atatürk'ün ulus kimliği üzerindeki etkisi incelenmektedir. Disiplinler arası bu yaklaşım, çalışmanın kapsamını genişletmekte ve analizleri derinleştirerek Mustafa Kemal Atatürk'ün liderlik rolünün ulus kimlik inşasındaki yansımalarını daha kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Tezde, politik psikoloji ve siyasi tarih disiplinleri özelinde siyaset bilimi kuramları kullanılarak, Mustafa Kemal Atatürk'ün biyografisi doğrultusunda kendi kimlik algısı üzerinde etkili olan psikolojik faktörler ve olgular araştırılmıştır. Bu amaçla Psikososyal Gelişim Kuramına başvurulmakta olup, kurama ait yaklaşımlar Mustafa Kemal Atatürk'ün politik kimliğinin oluşumunda açıklayıcı bir çerçeve sunmaktadır. Kesişim noktaları üzerinden yürütülen analiz, dönemin sosyo-politik dinamikleriyle birlikte değerlendirilmiştir. Böylece ulus kimliğinin inşasına çok boyutlu bir biçimde yaklaşılmıştır. Bu doğrultuda Mustafa Kemal Atatürk'ün politik kimliğinin, Türk ulus kimliği üzerindeki yansımalarına odaklanılmıştır. Mustafa Kemal Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı ve Erken Cumhuriyet Dönemi'nden itibaren Türkiye üzerindeki etkileri ve lider figürü, politik psikoloji alanında da önemli bir inceleme konusudur.
Özet (Çeviri)
Identity is a set of thoughts that an individual instrumentalizes to define and understand society. These thoughts involve questioning the existing patterns, actions, and networks of relations within society. The question“Who am I?”is at the center of this inquiry. The individual's identity formation process becomes possible through the existence of an“other.”Identity enables the individual to define himself/herself within society and to establish relationships of belonging. The need to point out an other reflects the individual's effort to see their own nature as unique. National identity is one of the fundamental phenomena that influence today's social and political structures. In this context, it occupies an instrumentalist position in emotional attachment and the delineation of“us”versus“other.”National identity provides a framework of characteristics and values belonging to a nation; these characteristics and values are transmitted across generations. This transmission, which provides the individual with a sense of belonging, helps the individual to make sense of their existence and prevents identity confusion. However, identities and senses of belonging undergo changes throughout historical processes. In this respect, national identity is redefined and reshaped through changing historical conditions and leadership influence. Mustafa Kemal Atatürk's impact on national identity can be explained through the sociological anatomy of the Republic of Türkiye during its period of transformation. When the responses provided by national identity in making sense of existence prove insufficient, the symbols and values to which identity appeals may also undergo change. Political psychology is a discipline that examines the impact of individuals' thoughts, emotions, and behaviors on the political sphere from a psychological perspective. The concept of leadership is related to both politics and psychology. The discipline analyzes leaders' characters, sources of influence, and their points of intersection with society. For his thesis, alongside political psychology, political history is also applied to Mustafa Kemal Atatürk's influence on national identity. This interdisciplinary approach expands the scope of the study and deepens the analyses, allowing for a more comprehensive examination of Atatürk's leadership role in the construction of national identity. In the thesis, by employing theories from most specifically political psychology, political history and political science, psychological factors and phenomena affecting Mustafa Kemal Atatürk's self-identity are investigated through his biography. For this purpose, the psychosocial development theory is utilized, whose approaches provide an explanatory framework for the formation of Atatürk's political identity. The analysis conducted through these intersections is also evaluated in conjunction with the socio political dynamics of the period. Thus, a multidimensional approach is adopted in the construction of national identity. Accordingly, the thesis focuses on the reflections of Mustafa Kemal Atatürk's political identity on Turkish national identity. Mustafa Kemal Atatürk's influence on Turkey from the War of Independence and the Early Republican Era onward, and his role as a leader, constitute an important subject of study within the field of political psychology.
Benzer Tezler
- İlahiyat öğrencilerinin rap müzik dinlemelerinin sebepleri
The reasons of the Theology Faculty students' listening to rap music
HATİCE ŞANLIBAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
SosyolojiRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EROL SUNGUR
- Metropol alanlarda gündelik hayatın ritmi ve mekânın öznel deneyim formları: İstiklal Caddesi pasajları örneği
Rhythm of daily life in metropolitan areas and subjective experience forms of space: The example of Istiklal Street passage
EZGİ BAĞCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim BilimleriÜsküdar ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEM TUTAR
- Psikopolitik yönden İslamcı fundamentalizmin incelenmesi: İslamcı köktendincilerin motivasyonları
Psycho-political evaluation of Islamist fundamentalism: Islamist fundamentalist's motivation
ÖZGÜR KELLECİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
PsikolojiKara Harp Okulu KomutanlığıGüvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDÜLKADİR ÇEVİK
- Perceived psycho-political identities of adults and university students
Yetişkin ve üniversite öğrencilerinin algılanan psiko-politik kimlikleri
İBRAHİM DALMIŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
1997
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OLCAY İMAMOĞLU
- Katı atık emekçilerinin yaşamsal pratikleri üzerine sosyo-politik bir analiz: Ankara örneği
A socio-policital analysis on the living practises of solidwaste labourers: Example of Ankara
SAİTCAN GÜNGÖRDÜ