Geri Dön

Pediatri polikliniğine başvuran 6 yaş ve üzeri çocukların ebeveynlerinin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hakkındaki bilinç düzeyi

Awareness level about attention deficit and hyperactivity disorder of parents of children aged 6 and older who apply to the pediatric policy clinic

PDF İndir

  1. Tez No: 983746
  2. Yazar: FATMA ZEHRA ŞAHİN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SADIK SAMİ HATİPOĞLU
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Doktorlar-aile, Ergen psikiyatrisi, Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu, Physicians-family, Adolescent psychiatry, Attention deficit disorder with hyperactivity
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocuklarda, ergenlerde ve yetişkinlerde fazlaca görülen kişinin gelişim ve işlevselliğini olumsuz yönde etkileyen nörogelişimsel bozukluk olarak tanımlanır. DEHB' nin dünya çapında %5,29 ' luk bir epidemiyolojik prevalansı [%5,01–%5,56] vardır ve bu nedenle çocukluk ve ergenlik döneminde en yaygın psikiyatrik bozukluklardan biridir. Bu araştırmanın amacı; 6 yaş ve üzeri çocukların ebeveynlerinin Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu hakkındaki bilgi düzeylerini, farkındalıklarını arttırmak ve ebeveynleri gerekli olduğunda çocuk psikiyatrisine başvurmanın önemi ile ilgili bilinçlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmamız tanımlayıcı, kesitsel bir anket çalışmasıdır. Anketimizde, sosyodemografik özellikler ve çocuk psikiyatrisi ile ilgili genel bilgileri içeren 17 sorudan ve Türkçe geçerlilik güvenilirlik çalışması yapılan“Turgay DSM-IV Yıkıcı Davranım Bozuklukları Tarama ve Derecelendirme Ölçeği (T-DSM-IV-S, Turgay DEHB Ölçeği)”nden yararlanılmıştır. Ölçek toplam 41 maddeden oluşmakta olup, bu çalışmada yalnızca dikkat eksikliği (9 madde) ve hiperaktivite/dürtüsellik (9 madde) alt boyutları kullanılmıştır. Her madde, 0 (hiç yok), 1 (biraz), 2 (fazla/sık) ve 3 (çok fazla/çok sık) puanlanan 4'lü Likert tipi ölçek ile değerlendirilmiştir. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite/dürtüsellik alt boyutları için klinik anlamlılık, ilgili 9 maddeden en az 6'sının 2 veya 3 puan almasıyla belirlenmiştir. Çalışmamızda ayrıca, ≥6 puan alan bireyler klinik düzeyde tanıya uygun olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca, Turgay DEHB Ölçeği' ne yönelik maddelerin her biri için ebeveynlere üç soru yöneltilmiştir:“Bir çocukta bu durumu gördüğünüzde bu çocuk için DEHB tanısı aklınıza gelir mi?”,“Çocuğunuzda bu şikayet olsaydı çocuk psikiyatrisine başvurur muydunuz?”ve“Başka bir çocukta görürseniz çocuğun anne/babasına çocuk psikiyatrisine başvurmasını önerir misiniz?”Bu yaklaşım, ailelerin gözlemlerinin ve değerlendirmelerinin araştırmaya sistematik şekilde dahil edilmesini sağlamıştır. Araştırmanın örneklemini, İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Pediatri Polikliniği'ne başvuran 6 yaş ve üzeri toplam 278 çocuğun ebeveynleri oluşturmaktadır. Verilerin analizinde SPSS 17.0 programı kullanılmış olup p < 0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya 63 kişi (%22,66) erkek, 215 kişi (%77,34) kadın olmak üzere toplamda 278 kişi katılmıştır. <20 yaş olan 1 kişi (%0,36), 20-30 yaş olan 61 kişi (%21,94), 31-40 yaş olan 129 kişi (%46,40), 40 yaş ve üzeri olan 87 kişi (%31,29)'dir. Çalışmaya katılanlardan hastanelerde çocuk psikiyatrisi bölümünün olduğunu bilen 195 kişi (%70,14), çocuğunda çocuk psikiyatri başvurusu olan 66 kişi (%23,74), çocuğunda DEHB tanısı olan 29 kişi (%10,43) ve Ailede DEHB tanılı birey olan 64 kişi (%23,02)' dir. Katılımcıların çocuklarının Turgay DEHB Ölçeği' ne göre Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite klinik tanıyı karşılama kriterlerinin genel dağılımları incelendiğinde Dikkat Eksikliği kriterleri anlamsız olan 243 kişi (%87,41), klinik tanıya uygun olan 35 kişi (%12,59); Hiperaktivite kriterleri anlamsız olan 247 kişi (%88,85), klinik tanıya uygun olan 31 kişi (%11,15); Birleşik Tip DEHB kriterleri anlamsız olan 263 kişi (%94,95), klinik tanıya uygun olan 14 kişi (%5,05)'dir. Çocuk psikiyatri başvurusu olanlarda DEHB klinik tanıya uygun olma oranı, başvurusu olmayanlara göre daha yüksektir (p:<0,001). Turgay DEHB Ölçeği' ne yönelik maddelerin her biri için ebeveynlere 'Bir çocukta bu durumu gördüğünüzde bu çocuk için DEHB tanısı aklınıza gelir mi, çocuğunuzda bu şikayet olsaydı çocuk psikiyatrisine başvurur muydunuz ve bir başka çocukta görürseniz çocuğun anne/babasına çocuk psikiyatrisine başvurmasını önerir misiniz?' olarak 3 soru yöneltilmiştir. Dikkat eksikliği kriterlerinin hemen hepsi için 3 soruya da %50'nin üzerinde bir oranla evet cevabı verilirken; hiperaktivite kriterlerinin dokuz maddesi içinde sadece 3 soruya hayır deme oranı evet deme oranından yüksektir. DEHB tanısı almayan çocukların ebeveynlerinin Turgay DEHB Ölçeği maddelerine sorulan 'Çocuğunuzda Bu Şikayet Olsaydı Çocuk Psikiyatrisine Başvurur Muydunuz?' sorusuna verilen cevaplara bakıldığında çoğu madde için evet deme oranı belirgin yüksek bulunmuştur. Katılımcıların Turgay DEHB Ölçeği maddelerini bir başka çocukta görmesi durumunda çocuğun anne/babasına çocuğunu çocuk psikiyatrisine götürmesini önerme oranları maddelerin çoğu için %50' nin üstündedir. Sonuç: Çalışmamıza katılan 278 ebeveynin genel bilgi ve bilinç düzeyi yeterli bulunmuştur. Ancak, bazı ailelerde çocuklarının psikiyatrik bir hastalıkla etiketlenme korkusu, psikiyatrik müdahaleye yönelik direnç ve iletişim eksikliği gibi nedenlerle DEHB vakalarının gözden kaçabileceği düşünülmektedir. Ruhsal bozukluklara ilişkin toplumdaki bilgi eksiklikleri ve damgalayıcı yaklaşımlar, erken tanı ve etkin tedaviyi engellemektedir.

Özet (Çeviri)

ABSTRACT Aim: Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) is defined as a neurodevelopmental disorder that negatively affects the development and functionality of the person, which is common in children, adolescents and adults. ADHD has a worldwide epidemiological prevalence of 5.29% [5.01%–5.56%] and is therefore one of the most common psychiatric disorders in childhood and adolescence. The purpose of this research is; To increase the knowledge and awareness of parents of children aged 6 and above about Attention Deficit and Hyperactivity Disorder and to raise their awareness of the importance of consulting a child psychiatrist when necessary. Materials and Methods: Our research is a descriptive, cross-sectional survey study. In our survey, 17 questions containing general information about sociodemographic characteristics and child psychiatry and the“Turgay DSM-IV Disruptive Conduct Disorders Screening and Rating Scale (T-DSM-IV-S, Turgay ADHD Scale)”, which had a validity and reliability study in Turkish, were used. Turgay ADHD Scale was developed based on DSM-IV diagnostic criteria and aims to measure the symptoms of attention deficit/hyperactivity, oppositional defiance and conduct disorder in children and adolescents. The scale consists of a total of 41 items, and only the attention deficit (9 items) and hyperactivity/impulsivity (9 items) subscales were used in this study. Each item was evaluated on a 4-point Likert-type scale, scored as 0 (not at all), 1 (somewhat), 2 (a lot/often), and 3 (very much/very often). Clinical significance for the attention deficit and hyperactivity/impulsivity subscales was determined by at least 6 of the 9 relevant items receiving 2 or 3 points. In our study, individuals with a score of ≥6 were evaluated as being clinically diagnostic. In addition, three questions were asked to parents for each of the items of the Turgay ADHD Scale:“When you see this condition in a child, do you think of a diagnosis of ADHD for this child?”,“If your child had this complaint, would you consult a child psychiatrist?”and“If you see it in another child, would you recommend that the child's parents consult a child psychiatrist?”This approach enabled the families' observations and evaluations to be systematically incorporated into the research. The sample of the research was Istanbul Bakırköy Dr. They consist of the parents of a total of 278 children aged 6 and over who applied to the Pediatrics Polyclinic of Sadi Konuk Training and Research Hospital. SPSS 17.0 program was used to analyze the data and p value < 0.05 was considered statistically significant. Results: A total of 278 people, 63 (22.66%) men and 215 (77.34%) women, participated in the research. There is 1 person under the age of 20 (0.36%), 61 people between the ages of 20-30 (21.94%), 129 people between the ages of 31-40 (46.40%), and 87 people aged 40 and over (31.29%). Among the participants of the research, there are 195 people (70.14%) who know that there is a child psychiatry department in hospitals, 66 people (23.74%) whose children applied to child psychiatry, 29 people (10.43%) whose children were diagnosed with ADHD, and 64 people (23.02%) whose families were diagnosed with ADHD. When the general distribution of the participants' children's criteria for meeting the clinical diagnosis of Attention Deficit and Hyperactivity according to the Turgay ADHD Scale is examined, 243 people (87.41%) whose Attention Deficit criteria are meaningless, 35 people (12.59%) who meet the clinical diagnosis; 247 people (88.85%) whose hyperactivity criteria were insignificant, 31 people (11.15%) suitable for clinical diagnosis; There are 263 people (94.95%) whose Combined Type ADHD criteria are insignificant and 14 people (5.05%) who are suitable for clinical diagnosis. The clinical diagnosis rate of attention deficit and hyperactivity disorder in those who applied to child psychiatry was higher than in those who did not apply (p: <0.001). For each of the items on the Turgay ADHD Scale, 3 questions were asked to parents:“When you see this condition in a child, do you think of a diagnosis of ADHD for this child? If your child had this complaint, would you consult a child psychiatrist? If you see this in another child, would you recommend that the child's parents consult a child psychiatrist?”While more than 50% answered yes to all 3 questions for almost all attention deficit criteria; Among the nine items of the hyperactivity criteria, the rate of saying no to only three questions is higher than the rate of saying yes. When we look at the answers given to the Turgay ADHD Scale items by parents of children who are not diagnosed with ADHD to the question 'Would you consult a child psychiatrist if your child had this complaint?', the rate of saying yes to most items was found to be significantly high. If the participants see the Turgay ADHD Scale items in another child, the rate of recommending the child's parents to take their child to a child psychiatrist is over 50% for most of the items. Conclusion: The general knowledge and awareness level of the 278 parents who participated in our study was found to be sufficient. However, it is thought that ADHD cases may be overlooked in some families due to reasons such as fear of their children being labeled with a psychiatric disease, resistance to psychiatric intervention, and lack of communication. Lack of knowledge and stigmatizing approaches in society regarding mental disorders prevent early diagnosis and effective treatment.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    618215

    6-12 yaş arası dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı almış çocuklarda ekran maruziyeti ve anne-baba internet güvenliği ve bilinçli internet kullanımı bilgisinin değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    BİLGEHAN BETÜL BİÇER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BETÜL ULUKOL

  2. Tez No

    630675

    Epilepsi tanısı alan çocuk hasta ve ailelerinin psikososyaldeğerlendirilmesi

    Psychosocial assessment of chidren with epilepsy and theirparents

    FUNDA GÖKGÖZ DURMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Aile HekimliğiSağlık Bakanlığı

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. FATMA GÖKŞİN CİHAN

  3. Tez No

    569778

    Çocukluk çağı dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısında genel pediatristlerin rolü

    The role of general pediatricians in the diagnosis of attention-deficit/hyperactivity disorder in children

    NİSA EDA ÇULLAS İLARSLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVGİ BAŞKAN

  4. Tez No

    828445

    Çocukluk çağı obezitesinde anne sütü alım süresi ve ek gıdalara geçiş sürecinin metabolik parametreler ile ilişkisi

    The relationship between childhood obesity with metabolic parameters of intake time of breast milk and additional foods transition process

    GÜL KARADAĞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Beslenme ve DiyetetikAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TOLGA ÜNÜVAR

  5. Tez No

    951165

    Otizm spektrum bozukluğu tanılı ergenler ile dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı ergenlerde içselleştirilmiş damgalanmanın yaşam kalitesi ve işlevselliğe etkisi

    The effect of internalized stigma on quality of life and functionality in adolescents diagnosed with autism spectrum disorder and adolescents diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder

    TUĞÇE KAPUCU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    PsikiyatriKocaeli Üniversitesi

    Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖMER KARDAŞ

Geri Dön