Özel eğitim meslek okulu sosyal hayat dersi öğretim programının değerlendirilmesi
Evaluation of the social life curriculum of the special education vocational school
- Tez No: 984534
- Danışmanlar: PROF. DR. KERİM GÜNDOĞDU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, 2022 yılında güncellenen Özel Eğitim Meslek Okulu Sosyal Hayat Dersi Öğretim Programı'nın, Demirel'in Analitik Program Değerlendirme Modeli (DAPDEM) çerçevesinde değerlendirmektir. Doğası itibariyle nitel betimsel bir araştırma olarak desenlenen çalışmada özel eğitim öğretmenleri, öğretim üyeleri, RAM uzmanları ve veliler olmak üzere dört paydaş grubunun görüşlerine başvurulmuştur. Veri çeşitliliği sağlanarak programın farklı boyutları çok yönlü olarak incelenmiş ve elde edilen veriler betimsel ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Bulgular, programın kuramsal yapısı, içerik düzeni ve hedef–içerik uyumu bakımından güçlü bir çerçeve sunduğunu göstermektedir. Programın yaşam becerileri odaklı yaklaşımı, öğrencilerin öz güven kazanması, toplumsal kurallara uyum sağlaması, bağımsız yaşam ve sosyal iletişim becerilerinin gelişimini desteklemektedir. Öğrencilerin selamlaşma, yardım isteme, toplu taşıma kullanma, alışveriş yapma ve uygun sosyal davranış geliştirme gibi günlük yaşam becerilerinde belirgin ilerlemeler kaydettiği görülmüştür. Bu gelişimin hem aileler hem öğretmenler tarafından gözlemlenmiş olması, programın pratik yaşam aktarımı açısından etkili olduğuna işaret etmektedir. Buna karşın, programın hedef yapısında bazı sınırlılıklar tespit edilmiştir. Hedeflerin ağırlıklı olarak bilişsel alana odaklanması, duyuşsal ve psikomotor becerilerin yeterince temsil edilmemesi ve bazı hedeflerin soyut düzeyde kalması uygulamada güçlükler yaratmaktadır. İçerik boyutunda ise dijital yaşam becerileri, çevrim içi güvenlik ve sosyal medya kullanımı gibi çağdaş konuların sınırlı yer aldığı görülmektedir. Öğretme–öğrenme sürecinde somut materyallerin yetersizliği, ders süresinin sınırlılığı ve uygulama rehberliğinin eksikliği öne çıkan sorunlardır. Ölçme–değerlendirme süreçlerinin ağırlıklı olarak bilişsel performansa dayalı olması, duyuşsal ve psikomotor gelişimin izlenmesinde eksiklik oluşturmaktadır. Programın kuramsal gücü korunmakla birlikte; öğretmen desteği, materyal zenginliği, dijital içerik entegrasyonu ve alternatif değerlendirme araçlarının geliştirilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Uygulamaya dönük hizmet içi eğitimler, örnek etkinlilerin geliştirilmesi ve programın BEP ile entegrasyonunun güçlendirilmesi genel öneriler arasında yer almaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to evaluate the 2022 updated Special Education Vocational School Social Life Lesson Curriculum within the framework of Demirel's Analytical Program Evaluation Model (DAPDEM). Designed as a qualitative descriptive study, the research sought the opinions of four stakeholder groups: special education teachers, faculty members, RAM specialists, and parents. Data diversity was ensured, and different dimensions of the curriculum were examined from multiple perspectives. The data obtained were subjected to descriptive and content analysis. The findings indicate that the curriculum provides a robust framework in terms of its theoretical structure, content organization, and alignment of objectives with content. The curriculum's life skills-focused approach supports students in gaining self-confidence, adapting to social norms, and developing independent living and social communication skills. Students have made significant progress in daily life skills such as greeting others, asking for help, using public transportation, shopping, and developing appropriate social behavior. The fact that this development has been observed by both families and teachers indicates that the program is effective in terms of practical life transfer. However, some limitations have been identified in the curriculum's objective structure. The fact that the objectives focus predominantly on the cognitive domain, the insufficient representation of affective and psychomotor skills, and the abstract nature of some objectives create difficulties in implementation. In terms of content, contemporary issues such as digital life skills, online safety, and social media use are found to be limited. The lack of concrete materials in the teaching-learning process, the limited duration of lessons, and the lack of guidance for implementation are prominent problems. The fact that the measurement-evaluation processes are predominantly based on cognitive performance creates a gap in monitoring affective and psychomotor development. While the theoretical strength of the curriculum is preserved, there is a need for teacher support, material richness, digital content integration, and the development of alternative assessment tools. Practical in-service training, the development of sample activities, and strengthening the integration of the curriculum with the BEP are among the general recommendations.
Benzer Tezler
- Özel eğitim meslek okulu akademik programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi
The evaluation of special education vocational school academic program according to the teachers views
MERVE DEVECİ
- Öğretmen perspektifinden sosyal hayat dersi öğretim programı: Kars ili örneği
Social life course curricula from the teacher's perspective: Kars province example
CAN BARTİK
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
- 2004 ve 2022 özel eğitim meslek okulu sosyal hayat dersi öğretim programlarının karşılaştırılması
Comparison of 2004 and 2022 special education vocational school social life lesson curriculum
ZÜLEYHA BAŞTÜRK TÜRE
- Temel eğitimde sosyal sürdürülebilirlik: Eğitim programlarındaki yeri ve buna ilişkin öğretmen görüşleri
Social sustainability in primary education: İts place in educational programs and teachers' views on it
BETÜL ÇINAR
